Kontent qismiga oʻtish

Litokimyoviy syomka

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

Litokimyoviy syomka, metallometrik syomka — foydali qazilmalarni izlashning eng muhim geokimyoviy usuli, tog jinslari va ularning nurash mahsullari kimyoviy tarkibini rejali ravishda oʻrganishga asoslangan. Litokimyoviy sʼyomka olingan namunalarning barcha xususiyatlarini kimyoviy va spektral metodlar yordamida aniqlaydi. Natijada foydali qazilmaning asosiy yoki yoʻldosh elementlarining lito-kimyoviy anomaliyalari, tarkibi aniqlanadi. Lito-kimyoviy anomaliya zonasida rudani qazib olish va uning sanoat ahamiyatini aniqlash maqsadida qidiruv-razvedka ishlari olib boriladi. L.yeda konlarning joylanish qonuniyatini aniqlash maqsadida dare va ariqlarning quruq oʻzanlaridagi allyuvial-prolyuvial yotqiziqlar tekshirib koʻriladi. Litokimyoviy syomka oʻrganilayotgan hududning relyefi, geologik tuzilishiga qarab har xil zichlik (2,0x0,5 km; 500x50 m; 100x20 m) hamda masshtabda (1:200000; 1:50000; 1:10000) oʻtkaziladi va geologik, geofizik syomkalar bilan birga olib boriladi. Litokimyoviy sʼyomka natijasida foydali qazilmaning xarita, kesma va elementlar tarkibi grafigi tuziladi. Litokimyoviy syomka yordamida koʻplab rangli va noyob metall konlari topilgan (mas, Oʻzbekistonning oltin rudali Muruntov koni)[1].

Manbalar

  1. ↑ OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil