Lapas Alibekov

Lapas Alibekov
Tavalludi	10-sentyabr 1938-yil Zomin tumani, Samarqand viloyati, OʻzSSR
Vafoti	2020-yil Samarqand
Fuqaroligi	Oʻzbekiston
Taʼlimi	Samarqand davlat universiteti Lvov davlat universiteti
Kasbi	Geograf, pedagog
Unvoni	Professor
Mukofotlari

Lapas Alibekovich Alibekov (1938-yil, Oqbuloq qishlogʻi, hozirgi Jizzax viloyati, Zomin tumani — 2020-yil, Samarqand) – tabiiy geograf. Oʻzbekiston Respublikasi fan arbobi (2000), Geografiya fanlari doktori (1988), professor (1990). Samarqand davlat universiteti biologiya-geografiya fakultetini tugatgan (1962), shu universitet geografiya fakultetida Geoekologiya va tabiiy geografiya kafedrasi mudiri (1990-yildan). Ilmiy faoliyati geografiya va ekologiya fanining insoniyat oldida turgan eng xavfli muammolaridan biri – choʻllashish jarayonlarining mexanizmlarini oʻrganishga bagʻishlangan.

Biografiyasi

Lapas Alibekov 1938-yilning 10-sentyabrida Jizzax viloyati Zomin tumanida tugʻilgan. 1956-yildan 1961-yilga qadar Samarqand davlat universitetida, geografiya fakultetida taʼlim olgan. Soʻng Ukrainaning Lvov davlat universitetida aspiranturada oʻqigan hamda nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. Dastlabki mehnat faoliyatini 1972-yilda SamDU ning umumiy tabiiy geografiya kafedrasiga mudirlik qilishdan boshlagan. Koʻp yillik mehnat faoliyati natijasida pedagoglik kasbi bilan birga ilmiy tadqiqotlar ham olib borgan. 1988-yilda „Togʻ va pasttekislik landshaftlarining oʻzaro taʼsiri: Markaziy Osiyo misolida“ mavzusida geografiya fanlari doktori ilmiy darajasini olish uchun nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. Lapas Alibekov 1990-yilda „Togʻ va tekislik landshaftlarining oʻzaro aloqasi“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. Ish faoliyati paytida professor Lapas Alibekov uch yuzdan koʻproq ilmiy maqolalar, oʻndan ortiq monografiya, darslik va oʻquv qoʻllanmalar yaratgan. „Zarafshon togʻ tizmalari va unga tutash tekisliklar landshafti hamda tuproq tiplari“ („Landshaft i tip zemel Zarafshanskogo ushelya i prilegayushix ravnin“), „Hayot yoʻllari“ („Polosa jizni“), „Sahrolar saxovati“ („Shedrost pustini“) kabi yirik ilmiy ishlari uni dunyo ilmiy jamoatchiligiga tanitdi. Lapas Alibekov bir qancha vaqt davomida NATOning atrof-muhit muhofazasi komissiyasi aʼzosi vazifasida faoliyat olib borgan. Olimning choʻllanish, geoekologiya, togʻ-tekislik geosistemalari oʻrtasida moddalar almashinuvi, atrof-muhit muhofazasi sohalari boʻyicha maqolalari xorijiy ilmiy jurnallarda nashr etilgan Lapas Alibekovga ilmiy-tadqiqot ishlaridagi xizmatlari natijasida „Oʻzbekiston Respublikasi fan arbobi“ faxriy unvoni berilgan. Lapas Alibekov 2020-yil 82 yoshida Samarqandda vafot etgan.

Adabiyotlar

• OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil