Kontent qismiga oʻtish

Labubu

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

|Labubu oʻyinchogʻi. „Luck“ nomli turi.]] Labubu (xitoycha: 拉布布) – Gonkonglik dizayner Kasing Lung (xitoycha: 龍家昇[1]) tomonidan yaratilgan kolleksion yumshoq oʻyinchoq yirtqich elflar brendi. Bu oʻyinchoqlar Xitoyda joylashgan Pop Mart chakana savdo tarmogʻi tomonidan sotiladi va faqat shu doʻkonda mavjud[2][3][4][5]. Labubu – ushbu seriyadagi bosh qahramonning nomi ham hisoblanadi[6].

Tarixi

Labubu ilk bor Gonkongda tugʻilgan va Niderlandiyada voyaga yetgan rassom Kasing Lung (1972–)[7][8] tomonidan yaratilgan obraz sifatida paydo boʻlgan. Labubu Lungning The Monsters (Maxluqlar) nomli hikoya turkumining bir qismi boʻlib, u skandinaviya folklori[9][10] va bolaligida oʻzi yoqtirgan mifologiyadan ilhomlangan[4].

Labubu ilk bor 2015-yilda[4] How2Work kompaniyasi tomonidan ishlab chiqarilgan „Monsters“ (Maxluqlar) figuralari orqali taqdim etilgan[11]. 2019-yilda esa Pop Mart bilan hamkorlik natijasida keng ommaga tanildi[2][11]. Bu hamkorlik Labubuning kolleksionerlar orasida ommalashuviga olib keldi.

2025-yilga kelib, Labubu brendi ostida 300 dan ortiq turli figuralar chiqarildi. Ular oʻlchami va narxi boʻyicha farqlanib, uch dyuymli vinil figura $15 dan, 31 dyuymli „mega“ qoʻgʻirchoq esa $960 gacha narxlanadi[12]. 2025-yil iyun oyida Pekinda boʻlib oʻtgan ilk rasmiy Labubu auksionida toʻrt fut balandlikdagi mint-yashil rangli Labubu $170,000 ga sotilgan[13].

Dizayn

Labubu qoʻgʻirchoqlari 2019-yildan beri Pop Mart tomonidan sotuvga chiqarilmoqda.

Labubular oʻyinbop, biroq biroz yirtqich koʻrinishga ega deya taʼriflanadi. Ular yumaloq va tukli tana, katta koʻzlar, uchli quloqlar[14] va toʻqqizta oʻtkir tishdan iborat nayrangboz tabassumi bilan ajralib turadi[3][10].

Labubudan tashqari, boshqa qahramonlar ham „The Monsters“ (Maxluqlar) deb ataladigan „qabila“ga kiritilgan. Ular orasida Mokoko, Pato, Spooky, Tycoco (Labubuning „skeletga oʻxshash“ yigit doʻsti)[15], hamda dumida tikani boʻlgan qabila yetakchisi Zimomo bor[5][11][16]. Ushbu qoʻgʻirchoqlar turli koʻrinishlarda ishlab chiqarilgan[3][5][17].

Birinchi Labubu kalitilgich turkumi Exciting Macaron (xitoycha: 心動馬卡龍) 2023-yil oktyabr oyida taqdim etilgan[5]. Boshqa kolleksiyalar qatoriga Fall in Wild, yetti figuralik Have a Seat (xitoycha: 坐坐派對)[18] va Big into Energy (xitoycha: 大動力系列) toʻplamlari ham kiradi[5].

Pop Mart turli brendlar bilan hamkorlik qilgan. Masalan, 2024-yil oxirida 11 ta Labubu figuralarini oʻz ichiga olgan Coca-Cola mavzusidagi qishki blind box (yopiq quti) seriyasi chiqarilgan[19]. 2025-yil boshida esa „The Monsters“ qahramonlari One Piece anime va mangasi qahramonlari sifatida qayta tasvirlangan 13 figuralik toʻplam taqdim etilgan[20].

Shuningdek, ayrim figuralar turli muzeylarda eksklyuziv tarzda chiqarilgan[18]. Masalan, Labubu’s Artistic Quest (Labubuning sanʼatga sayohati) seriyasi Parijning Luvr muzeyidagi Pop Mart doʻkonida sotilgan[21].

Blind boxlar

Labubu figuralari koʻpincha blind box (yopiq quti) shaklida sotiladi – yaʼni, bir mavzuga oid turkum ichidan qaysi oʻyinchoq chiqishi oldindan maʼlum boʻlmaydi[22]. Har bir turkumda reklama qilingan figuralardan tashqari kamyob „yashirin“ (secret) figura ham boʻlishi mumkin[18].

Qabul qilinishi

Ushbu oʻyinchoq 2024-yil aprel oyida keng omma eʼtiboriga tushdi, sababi K-pop guruhi Blackpink aʼzosi Lisa oʻz sumkasida Labubu kalitilgichini olib yurgani namoyish etildi[2][23]. Bu hodisa Labubu mashhurligining Tailand va Janubi-sharqiy Osiyoning boshqa hududlarida tez tarqalishiga turtki boʻldi[3][6].

New York Magazine jurnalining muallifi Liza Corsillo ushbu oʻyinchoq „tushuntirish qiyin boʻlsa-da, oʻziga xos jozibasi bilan ajralib turadi – biroz xunuk, lekin quchoqlagulik, ahmoqona tabassumga ega“ deb yozgan. U shuningdek, Labubular Jellycat va boshqa mashhur sumka bezaklari kabi „oʻyinchoqlar va moda oʻrtasidagi chegarani yoʻqotishini“ taʼkidlagan. Foydalanuvchilar ularning taqilishi qulayligidan ham zavqlanadi, chunki ular sumka yoki ryukzakka ilib qoʻyilishi mumkin[12].

Labubuga boʻlgan talab shu qadar yuqori boʻldiki, rasmiy vebsayt ishini kamida bir marta yuqori sotuv takliflari sabab toʻxtatgan holat qayd etilgan[12]. Brend ommalashgani bois, qalbakilashtirilgan mahsulotlar ham bozorda paydo boʻldi – baʼzan ular „Lafufu“ deb nomlanadi[13]. Qalbakilashtirilgan aksessuarlar ham internet orqali sotuvga chiqarilgan[12] .Baʼzi kolleksionerlar esa noodatiy dizayni tufayli bu qalbaki mahsulotlarga ham qiziqish bildirgan[12].

Pop Martning 2024-yil 20-avgustda eʼlon qilingan oraliq hisobotida ushbu toʻplam loyihasi yilning birinchi yarmida 6,3 milliard Xitoy yuani (taxminan 870 million AQSh dollari) daromad keltirgani aytilgan[14].

Rossiyada esa Federatsiya Kengashi Labubuni sotishni taqiqlash taklifini berdi. Bunga sabab sifatida ularning „qoʻrqinchli koʻrinishi“ va bolalar ruhiyatiga salbiy taʼsir koʻrsatishi mumkinligi keltirilgan[24]. Fan, taʼlim va madaniyat qoʻmitasi rais oʻrinbosari Yekaterina Altabaeva bu figuralar bolalarda qoʻrquv uygʻotishini aytgan va Rospotrebnadzor hamda Rosobrnadzorga ularni taqiqlash imkoniyatini koʻrib chiqishni tavsiya qilgan[24]. Davlat Dumasining Oila masalalari boʻyicha qoʻmitasi raisining birinchi oʻrinbosari Tatyana Butskaya Labubular Rossiyada amaldagi meʼyorlarga zid tarzda sotilayotganini bildirgan. Uning soʻzlariga koʻra, oʻyinchoqlar ustida rus tilida yozilgan hech qanday yozuv boʻlmagan, shuningdek, ularning ishlab chiqaruvchisi Rossiyada emasligi ham koʻrsatilmagan[25]. Biroq ishlab chiqaruvchi bu oʻyinchoqni bolalar uchun moʻljallangan deb taqdim etmaydi: uning yosh cheklovi 15 yoshdan katta deb belgilangan[26].

Manbalar

  1. ↑ „Lot 311: 龍家昇 Kasing Lung (Hong Kong)“. Invaluable. Qaraldi: 2025-yil 28-may.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 Cheung, Adam. „“I was told they were sold out. I always wanted one immediately”: Why countless guys are obsessed with those weird and wild Labubu dolls“ (en). British GQ (2025-yil 30-aprel). Qaraldi: 2025-yil 30-aprel.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 Tabiolo, Jewil Anne M. „All You Need to Know:Labubu 'hottest collectible' right now“ (en). SunStar (2024-yil 19-oktyabr). Qaraldi: 2024-yil 19-noyabr.
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 Fernando, Jeff „Labubu mania sweeps the Philippines: Celebrities can’t get enough of these whimsical toys“ (en). Daily Tribune (2024-yil 23-oktyabr). Qaraldi: 2024-yil 19-noyabr.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Haridasani Gupta, Alisha. „How These Little Elves Turned Into a Global Sensation“. The New York Times (2025-yil 27-aprel). Qaraldi: 2025-yil 22-may.
  6. ↑ 6,0 6,1 Labubu Craze: Can Pop Mart Keep Climbing?.
  7. ↑ Meet Kasing Lung, the Artist Behind Labubu and the Monsters, By Eric E. Surbano. https://www.prestigeonline.com/th/people/kasing-lung-artist-labubu-the-monsters-pop-mart/
  8. ↑ Sukri, Hazeeq „4 things to know about Labubu, the popular Pop Mart figure with fans including Blackpink's Lisa“. CNA Lifestyle (2024-yil 26-sentyabr). Qaraldi: 2025-yil 18-may.
  9. ↑ 10,0 10,1 Surbano, Eric E. „Decoding the Labubu hype from its origins to creator and celebrity endorsements“ (en-MY). Prestige Online - Malaysia (2024-yil 21-sentyabr). Qaraldi: 2024-yil 19-noyabr.
  10. ↑ 11,0 11,1 11,2 Bargeron, Sadie „Blackpink’s Lisa’s favorite Pop Mart toy Labubu causes global mania“ (en). JingDaily.com. 2024-yil 9-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2024-yil 19-noyabr.
  11. ↑ 12,0 12,1 12,2 12,3 12,4 Corsillo, Liza „The Confused Aunt's Guide to Labubu“ (en). The Strategist (2025-yil 12-iyun). Qaraldi: 2025-yil 18-iyun.
  12. ↑ 13,0 13,1 Gulino, Elizabeth „Would You Pay 770,000 for a Labubu?“ (en). TheCut.com (2025-yil 11-iyun). Qaraldi: 2025-yil 18-iyun.
  13. ↑ 14,0 14,1 Bharade, Aditi; Liam, Erin „A fluffy, $85 toy is taking Asia by storm and sparking legions of knockoffs. Inside the meteoric rise of Labubu.“ (en-US). Business Insider (2024-yil 15-noyabr). Qaraldi: 2024-yil 19-noyabr.
  14. ↑ Rodriguez, Rebecca. „What is Labubu? Why is she so popular? We have answers.“. NBC News (2025-yil 22-may). Qaraldi: 2025-yil 23-may.
  15. ↑ Zachariah, Natasha Ann „Going ga-ga over Labubu: The toy that has fans fighting, faking and stealing it“. The Straits Times (2024-yil 14-noyabr). Qaraldi: 2024-yil 19-noyabr.
  16. ↑ Maruf, Ramishah. „This gremlin-looking toy from China is proving to be tariff-proof“. CNN (2025-yil 17-may). Qaraldi: 2025-yil 23-may.
  17. ↑ 18,0 18,1 18,2 Bell, Crystal „The cult and community of Labubu“. Mashable (2025-yil 22-may). Qaraldi: 2025-yil 28-may.
  18. ↑ James, Jesse „Pop Mart and Coca-Cola Unite for The Monsters Collection: A Must-Have for Collectors“. Stupid Dope (2024-yil 9-dekabr). Qaraldi: 2025-yil 27-may.
  19. ↑ Muliani, Johanna „How to purchase the Monsters x "One Piece" and Labubu collection in Singapore“. Prestige Online (2025-yil 10-mart). Qaraldi: 2025-yil 27-may.
  20. ↑ „Pop Mart: Unveiling an Innovative Retail Experience at the Louvre“. PR Newswire (2024-yil 30-iyul). Qaraldi: 2025-yil 28-may.
  21. ↑ Maguire, Lucy „Labubus, Jellycats and Crybaby: Why are toys going viral in 2025?“. Vogue Business (2025-yil 30-aprel). 2025-yil 30-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2025-yil 18-may.
  22. ↑ Chang, Andrea „Overnight lines, mall fights and instant sellouts: Labubu toy mania comes to America“ (en-US). Los Angeles Times (2024-yil 5-noyabr). Qaraldi: 2024-yil 19-noyabr.
  23. ↑ 24,0 24,1 „В России предложили запретить модные фигурки Лабубу — сенатор считает их вредными для психики“ [Rossiyada mashhur Labubu figuralarini taqiqlash taklif qilindi — senator ularni ruhiyatga zararli deb hisoblaydi] (ru). Kanobu.ru (2025-yil 29-may). Qaraldi: 2025-yil 19-iyun.
  24. ↑ „Роскачество начало проверку Labubu. Из-за их огромной популярности в Думе готовят законопроект о «правильных игрушках»“ [Labubu boʻyicha Roskachestvo tekshiruv boshladi. Ularning mashhurligi sababli Duma “toʻgʻri oʻyinchoqlar” haqida qonun loyihasi tayyorlamoqda] (ru-RU). Pravilamag.ru. Qaraldi: 2025-yil 19-iyun.
  25. ↑ „«Urodskiy» trend s parijskimi kornyami: kak Labubu prodayut na milliardy i pri chem tut Lisa iz BLACKPINK“ ["Xunuk" trend parij ildizlari bilan: Labubu qanday qilib milliardlab daromad keltirmoqda va bu yerda BLACKPINK’dagi Lisa qanday bogʻliq] (ru). RTVI.us (2025-yil 1-iyun). Qaraldi: 2025-yil 19-iyun. 
"https://ziyosfera.uz/index.php?title=Labubu&oldid=566012" dan olindi