Kontent qismiga oʻtish

Kruševac jangi

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Kruševac jangi
Usmoniylarning Yevropadagi urushlarining bir qismi
Sanalar 1454-yil 2-oktyabr
Urush yeri Kruševac, (hozirgi Serbiya)
Natija Serb–vengerlarning gʻalabasi
Qoʻmondonlar
Serb despotlgi
Vengriya qirolligi
Usmoniylar imperiyasi
Kuchlar
32 000[1]

Kruševac jangi – Vengriya qirolligi ittifoqi yordamida Serbiya despotligi va Usmoniylar imperiyasi oʻrtasida 1454-yil 2-oktyabrda boʻlib oʻtgan jang[2].

1454-yilda Usmoniylar Serbiyaga qarshi yirik bosqin boshladilar, yurish boshida sulton Mehmed Fotihning oʼzi turdi. Usmoniylar qoʻshini ikki qal’ani qoʻlga kiritishga[3] va ularga qarshi yuborilgan 9 000 kishilik serb otliq qoʻshinini tarqatib yuborishga muvaffaq boʻldi[4]. Shundan soʻng Serbiya poytaxti Smederevo shahri qamal qilindi. Usmoniylar John Hunyadi qoʻmondonligidagi yordamchi qoʻshin yaqinlashayotgani haqida xabar olganlaridan soʻng qamal bekor qilindi[5]. Mehmed oʻz mulklariga qaytdi, avgust oyiga kelib Sofiyaga yetib bordi[6]. Hunyadi tomonidan Usmoniylar hududlariga hujum boʻlishini kutgan holda[7] sulton Mehmed Fotih Firuzbey qoʻmondonligida ostida boʼlgan kuchli gvardiyani Serbiyada qoldirdi[5]. Nikola Skobaljić boshchiligidagi serb qoʻshinlari 24-sentyabr kuni Leskovac yaqini Vraneda Usmoniylar kuchlariga qarshi jangda gʻalaba qozondi[8].

Leskovacdagi gʻalaba John Hunyadi va Đurađ Brankovićning oldida endilikda yakkalanib qolgan Firuzbey qoʻshiniga hal qiluvchi zarba berish imkoni paydo boʼldi. Ular 2-oktyabr kuni bu qoʻshinlarni tor-mor keltirib, uning qoʻmondonini asir oldilar[7], shundan keyin yirik hujum boshladilar, Nish va Pirotni vayron qildilar hamda Bolgariya shimolidagi Vidinni yoqib yubordilar. Nikola Skobaljić Usmoniylarga qarshi yurishlarini davom ettirdi, Leskovac va Prishtina oraligʻida harakat olib bordi. Biroq 16-noyabr kuni Tripolje yaqinidagi jangda magʻlub boʻlib, Usmoniylar qoʻshinlari tomonidan asir olindi va qoziqqa oʻtqazildi[8].

Adabiyotlar

  1. ↑ 1,0 1,1 Babinger & Hickman 1978, s. 110.
  2. ↑ „Vladimir Corovic: Istorija srpskog naroda“. www.rastko.rs.
  3. ↑ Ibn Kemal, Tevarih-i Al-i Osman, VII. Defter, ed. Ş. Turan, 1957, pp. 109-118
  4. ↑ Jorga, Nicolae. Büyük Türk - Fatih Sultan Mehmed (tr). Yeditepe Yayınevi, 2018 — 73-bet. ISBN 9786052070383. 
  5. ↑ 5,0 5,1 Mureşanu, Camil. John Hunyadi: Defender of Christendon. Center for Romanian Studies, 2018 — 205-bet. ISBN 9781592111152. 
  6. ↑ Elizabeth A. Zachariadou, Romania and the Turks Pt. XIII p. 837-840, „First Serbian Campaigns of Mehemmed II (1454-1455)“
  7. ↑ 7,0 7,1 Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi Cilt II (tr). Türk Tarih Kurumu, 2019 — 13-18-bet. ISBN 9789751600127. 
  8. ↑ 8,0 8,1 Babinger, Franz. Fatih Sultan Mehmed ve Zamanı (tr). Oğlak Yayıncılık, 2003 — 109-bet. ISBN 975-329-417-4. 

Manbalar