Krep: Versiyalar orasidagi farq
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi | Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi |
2026-yil 20-noyabr, 15:37 dagi (joriy) koʻrinishi

Krep XIII asrda Fransiyaning gʻarbiy qismidagi Brittani shahrida paydo boʻlgan[1] va hozir butun dunyoda isteʼmol qilinadi. Kreplar odatda ikkita turdan biri hisoblanadi: shirin krep (crêpes sucrées) yoki mazali galettes (crêpes salées).). Ular koʻpincha murabbo yoki findiq kakao yoyish kabi turli xil plomba bilan xizmat qiladi[2]. Krep ham alevli boʻlishi mumkin, masalan, Suzette kreplarida.
Etimologiya
[tahrir | manbasini tahrirlash]Fransuzcha " crêpe " atamasi " crispa olingan , lotincha crispus soʻzining ayol versiyasi , bu "jingalak, burishgan, jingalak sochli" degan maʼnoni anglatadi[3].
"Galette" atamasi qadimgi fransuzcha galete soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, Norman lahjasidagi gale soʻzining kichraytiruvchisi boʻlib, "tekis tort" degan maʼnoni anglatadi. Bu atama, ehtimol, Picard va Norman gal soʻzlarining ayollik hosilasidan kelib chiqqan boʻlib, “tosh” degan maʼnoni bildiradi, bu esa oʻz navbatida lotin tilidan oldingi *gallo-” dan kelgan[4].
Anʼanalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]Fransiyada kreplar anʼanaviy ravishda Candlemas (La Chandeleur) ustida xizmat qiladi), 2-fevral[5] Bu kun dastlab Bibi Maryamning muborak kuni edi, lekin Fransiyada "Le Jour des Crêpes" ("Kreplar kuni") nomi bilan mashhur boʻldi.
472 yilda Rim papasi Gelasius I Crispus taklif qildi (keyinchalik Krêpes dedi) Chandeleurni nishonlash uchun Rimga tashrif buyurgan fransuz ziyoratchilariga[6]. Ular oʻng qoʻli bilan skovorodkadagi krepni chap qoʻlida ushlab, tangani oʻng qoʻli bilan agʻdarish oʻsha odamni bir yil davomida boy qiladi, degan xurofot bilan birga Fransiyaga anʼanani olib kelishgan[7].
Turlari
[tahrir | manbasini tahrirlash]Shirin kreplar odatda bugʻdoy unidan tayyorlanadi (farine de blé). Shirin boʻlsa, ularni nonushta yoki shirinlik sifatida isteʼmol qilish mumkin. Keng tarqalgan plombalarga findiq kakao yormalari, konservalar, shakar (granulatsiyalangan yoki kukunli), chinor siropi, oltin sirop, limon sharbati, koʻpirtirilgan qaymoq, mevali yormalar , qaymoq va dilimlenmiş yumshoq mevalar yoki konfet kiradi .
Mazali kreplar bugʻdoy boʻlmagan unlardan, masalan, grechkadan tayyorlanadi. Oddiy shoʻr krep retsepti bugʻdoy unidan foydalanishni, lekin shakarni oʻtkazib yuborishni oʻz ichiga oladi.[8] Karabuğday unidan tayyorlangan xamir kleykovinadan xoli boʻlib, bugʻdoy allergiyasi yoki kleykovina intoleransi boʻlgan odamlarga bu turdagi krepni isteʼmol qilish imkonini beradi[9]. Tushlik yoki kechki ovqat uchun kreplar uchun keng tarqalgan mazali plombalar pishloq, jambon va tuxum, kalamush, qoʻziqorin, artishok (maʼlum hududlarda) va turli xil goʻsht mahsulotlaridir.
Kreplarni oddiy kreplarni bir-birining ustiga qoʻshib, ikki qatlam ichida krem qatlami qoʻshib, krep keklari ham qilish mumkin. Meva, shokolad, pechene, marshmallow va boshqalarni qoʻshish mumkin. Krep kekining aksariyati shirin boʻlib, u odatda shirinlik sifatida qabul qilinadi. Bundan tashqari, anʼanaviy tugʻilgan kun kekini almashtirishi mumkin. Krep keklari odatda 15-30 qatlamdan iborat boʻlib, ishlatiladigan kreplar juda nozik va yumshoq[10]
Xamirlar sariyog ', sut, suv, tuxum, un, tuz va shakar kabi boshqa ingredientlardan ham iborat boʻlishi mumkin[11]. Toʻldirishlar odatda krepning oʻrtasiga qoʻshiladi va qirralari qisman markazga oʻralgan holda xizmat qiladi. Krepning hind navi tarkibida "bhajanee" deb nomlangan koʻp donli un, tuxum, tvorog va ziravorlar assortimenti ishlatiladi. Bu Thalipeeth deb nomlangan hind taomining zamonaviy oʻzgarishi.
Orasiga plomba qoʻyilgan krep qatlamlari bilan tayyorlangan tort “gâteau de crepes” yoki “ミルクレープ(mille-crepes)” (yaponcha ishlab chiqarilgan fransuzcha krep va mil -feuilni birlashtirgan soʻz) deb ataladi[12]. Bu fransuz qandolatxonasi[13][14] 1980-yillarda Fransiyada tahsil olgan[15] va Yaponiyada Paper Moon Cake butiklarini boshqargan patisseri Emi Vada tomonidan ommalashgan. 2001-yilda u Nyu-York shahriga yoʻl oldi va u yerda Lady M kompaniyasi orqali mashhur Dean & DeLuca va Takashimaya zanjirlariga krep keklarini yetkazib berdi[16].
Retsept
[tahrir | manbasini tahrirlash]Krep uchun standart retsept un, tuxum, sut va tuzni talab qiladi. Shakar ixtiyoriy. Pivo sutning bir qismini almashtirishi mumkin. Koʻpincha retseptlar uchun karabuğday uni ishlatiladi. Xamir yogʻlangan issiq idishga birma-bir qoʻshiladi va oltin rangga qadar pishiriladi, soʻngra aylantiriladi.
Kreperlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]Kreper tez tayyorlanadigan taomlar yoki koʻcha taomlari sifatida kreplarni taklif qiluvchi restoran yoki doʻkon boʻlishi mumkin yoki rasmiyroq restoran yoki kafe boʻlishi mumkin. Kreperlarni butun Fransiyada va boshqa koʻplab mamlakatlarda topish mumkin, lekin ayniqsa Brittanyda . Koʻpchilik, shuningdek, kreplarga hamroh boʻladigan mashhur ichimlik boʻlgan olma sharbati bilan xizmat qiladi.
Maxsus kreplar
[tahrir | manbasini tahrirlash]
Mille kreplari (ja) - koʻp krep qatlamlaridan tayyorlangan fransuz keki. Mille soʻzi "ming" degan maʼnoni anglatadi, bu krepning koʻp qatlamlarini bildiradi[17] Yana bir standart fransuz va Belgiya krepi - bu krep Suzette, engil maydalangan apelsin qobigʻi va likyor (odatda Grand Marnier) bilan krep, taqdimot paytida yoqiladi[18].

49er flapjack Amerika Qoʻshma Shtatlarida mashhur boʻlgan xamirturushli krep boʻlib[19], oʻz nomini Kaliforniyadagi Oltin Rush davridagi ushbu uslubdagi krepning mashhurligidan olgan. U shved krepiga oʻxshash boʻlgani uchun, 49er baʼzan lingonberry sousi bilan xizmat qiladi, garchi koʻpincha u sariyog 'va shakar kukuni bilan oʻraladi yoki ochiq yuzi bilan xizmat qiladi va zarang siropi bilan toʻldiriladi.
Crêpe dentelle - juda yupqa qatlamli krep bilan sigaret shaklida buklangan va keyin pishirilgan pishirilgan pechene. Odatda Fransiyada gouter paytida issiq ichimlik bilan zavqlanadilar[20].
Yana qarang
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Bánh xèo
- Blintz
- Blodplättar, a form of savory crepe made with blood
- Brik
- Crêpe bretonne
- Crepe maker, crepe cooking device
- Dosa
- Galette, another kind of Breton pancake, also from Brittany, France
- Injera
- Jianbing, a traditional Chinese street food similar to crepe
- Kue leker, a traditional Indonesian crepe
- Krampouz, crepe maker manufacturer, also from Brittany, France
- List of pancakes
- Maslenitsa
- Memiljeon
- Palatschinken
- Pek Nga, Malaysian crepe-like snack
- Popiah, Chinese roll wrapped in a thin crepe made by "wiping" dough on a hot plate
- Roti prata
- Sope
- Swedish pancake
- Tava
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ Noraniah; Noor, Hafsa Mohammad; Bernadette, Leong Ming Xin; Hashim, Ahmad Ruzaini; Fadzir, Muhammad Amirulhusni Muhamad; Ibrahim, Tuan Mohd Hafeez Tuan (2021). „A study on a new design of semi-automatic crepe machine to improve Small Medium Enterpise (SME) productivity“. Multidisciplinary Applied Research and Innovation (inglizcha). 2-jild, № 1. 255–265-bet. ISSN 2773-4773.
- ↑ „48 Delicious Crepe Fillings That Will Rule Your Sunday Brunch!“ (en-US). DIYs.com (2016-yil 14-sentyabr). Qaraldi: 2021-yil 12-noyabr.
- ↑ „crepe | Search Online Etymology Dictionary“. www.etymonline.com. Qaraldi: 2021-yil 12-noyabr.
- ↑ „Definition of GALETTE“ (en). www.merriam-webster.com. Qaraldi: 2021-yil 12-noyabr.
- ↑ Roy, Christian. Traditional Festivals: A Multicultural Encyclopedia (en). ABC-CLIO, 2005. ISBN 978-1-57607-089-5.
- ↑ „La Chandeleur: The Day to Flip Crêpes“. France-Amérique (2020-yil 29-yanvar). 2021-yil 28-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 4-avgust.
- ↑ Hum. „La Chandeleur – Le Jour des Crêpes“. A Woman's Paris (2012-yil 30-yanvar). Qaraldi: 2021-yil 10-fevral.
- ↑ Alfaro. „Sweet or Savory Basic Crepe Recipe“. The Spruce Eats. Dotdash. 2023-yil 8-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 4-avgust.
- ↑ Mariotti, Manuela; Pagani, M. Ambrogina; Lucisano, Mara (2013-01-01). „The role of buckwheat and HPMC on the breadmaking properties of some commercial gluten-free bread mixtures“. Food Hydrocolloids (inglizcha). 30-jild, № 1. 393–400-bet. doi:10.1016/j.foodhyd.2012.07.005. ISSN 0268-005X.
- ↑ „Tiramisu Crepe Cake Recipe“ (en-US). Sally's Baking Addiction (2020-yil 19-oktyabr). Qaraldi: 2021-yil 12-noyabr.
- ↑ "Wrap it up in a crêpe; Thin pancakes work in savory or sweet dishes." Times-Colonist (Victoria, British Columbia). (24 April 2013 Wednesday) LexisNexis Academic.
- ↑ „Invented Overseas, Reinterpreted in Japan: Unique Japanese Sweets with International Roots | LIVE JAPAN travel guide“ (en). LIVE JAPAN. Qaraldi: 2021-yil 26-fevral.
- ↑ Babinski, Henri. Gastronomie pratique : études culinaires ; suivies du Traitement de l'obésité des gourmands, 3rd (French), 1923. Qaraldi: 2021-yil 12-oktyabr.
- ↑ Child, Julia. Mastering the Art of French Cooking, 3rd (English), 1976. ISBN 9785879620764. Qaraldi: 2021-yil 12-oktyabr.
- ↑ „The history of crêpes: A personal and historical exploration of the famous French pancake's origin“ (en-US). Salon (2021-yil 2-yanvar). Qaraldi: 2021-yil 12-oktyabr.
- ↑ „Gâteau de Crêpes (Crepe Cake)“ (en-US). The Little Epicurean (2011-yil 15-sentyabr). Qaraldi: 2021-yil 26-fevral.
- ↑ Hesser, Amanda. „The Way We Eat: Building a Modern, Multistoried Dessert“. The New York Times (2005-yil 15-may).
- ↑ Courtine, Robert J. (1984), Larousse gastronomique (French edition), Paris: Librairie Larousse.
- ↑ „Why They Sell Like Hot Cakes“. Los Angeles Times (1995-yil 16-mart). Qaraldi: 2018-yil 19-oktyabr.
- ↑ „lace crepes“. 2012-yil 21-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2012-yil 4-dekabr.
Manbalar2
[tahrir | manbasini tahrirlash]- 19. A La Anri hayoti - Genri Charpentierning xotiralari, Genri Charpentier va Boyden Sparkes tomonidan, Zamonaviy kutubxona, Nyu-York, 2001-yil Qogʻozli nashri. Dastlab 1934-yilda Simon & Schuster, Inc. tomonidan nashr etilgan.
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Media related to Crêpe at Wikimedia Commons
- The dictionary definition of crêpe at Wiktionary
- Crêpe at the Wikibooks Cookbook subproject
- How to make a crepe