Konstansa Buyuk masjidi
| Masjid | |
Konstansa Buyuk masjidi
| |
 | |
| Manzil | Krângului ko‘chasi, 1-uy, Konstansa, Ruminiya |
| Koordinatalar | 44°10′24″N 28°39′35″E / 44.17333°N 28.65972°E |
| Yoʻnalishi | Sunniy |
| Loyiha muallifi | Jorj Konstantinesku |
| Meʼmor | Viktor Shtefănesku |
| Ilk yodga olinishi | 1913-yil |
| Binokorlik | 24-iyun 1910-yil—1913-yil |
| Gumbazlar soni | 1 |
| Gumbazlar soni | 1 |
| Gumbaz balandligi | 25 metr |
| Gumbaz yoʻgʻonligi | 8 metr |
| Minoralar soni | 1 |
| Minoralar soni | 1 |
| Minoralar balandligi | 47 metr |
Konstansa Buyuk masjidi (rumincha: Marea Moschee din Constanța), dastlab Karol I masjidi (rumincha: Moscheea Carol I) nomi bilan tanilgan, Ruminiya, Konstansa shahridagi masjiddir. U Ruminiya Milliy Tarixiy Yodgorliklar Instituti tomonidan tarixiy yodgorlik sifatida roʻyxatga olingan[1].
Masjidni Konstansa shahridagi islom jamiyati tomonidan Qirol masjidi (rumincha: Geamia Regelui, turkcha: Kral camisi) deb atalgan[2].
Tarixi
Konstansa Buyuk masjidini Ruminiya qiroli Karol I 1910-yilda qurdirgan. Qurilish 1910-yil 24-iyunda boshlangan boʻlib, birinchi tosh Spiru Haret – oʻsha davrning Ruminiya Din ishlari vaziri, Sefa Bey – Buxarestdagi Usmoniy elchisi, va Konstansa shahridagi Usmoniy konsul ishtirokida qoʻyilgan[2]. Loyihaning moliyalashtirilishi Ruminiya hukumati va tadbirkor Ion Nekulcea tomonidan amalga oshirilgan va qurilish 1912-yilda yakunlangan[3].
Konstansa Buyuk masjidi sobiq Mahmudiy masjidi (rumincha: Geamia Mahmudia) joyida barpo etilgan. Ushbu masjid 1822-yilda Hofiz Hüsseyin Pasha tomonidan qurilgan va Usmoniy sulolasi sultoni Mahmud II sharafiga nomlangan. Masjid rasmiy ravishda Karol I tomonidan 1913-yil 31-mayda ochilgan[4]. Marosim davomida, Usmoniy sultoni Mehmed V bosh meʼmor Viktor Shtefăneskuga Medjidie ordenini topshirgan. Qirol Karol I esa Shtefăneskuga soat bilan mukofotlagan[2].
Meʼmorchiligi
Masjid Neo-misr va Neo-vizantiya uslublarida, shuningdek, Neo-roman elementlari bilan qurilgan. Uning loyihasini Jorj Konstantinesku ishlab chiqqan va masjidni Onadoʻlidagi Konya masjidi asosida modellashtirgan[2]. Loyihaning bosh meʼmori Viktor Shtefănesku boʻlgan. Qurilishda masjidning asosiy qismlari uchun gʻisht va tosh, gumbaz va minora uchun esa temirbeton ishlatilgan. Bu masjid Ruminiyada temirbetondan qurilgan birinchi bino hisoblanadi[2][4]. Asosiy peshtoq Dobrogea toshidan barpo etilgan, uning ostidagi eshik esa bronza bilan bezatilgan qora marmardan qurilgan. Ichki ustunlar Câmpulungdan olingan marmardan yasalgan[3].
Minora Neo-mur uslubida qurilgan boʻlib, balandligi 47 metrni tashkil etadi. Gumbaz balandligi 25 metr, diametri esa 8 metr[3].
Galareya
Manbalar
- ↑ Romanian National Institute of Historical Monuments. „Lista Monumentelor Istorice 2010: Judeţul Constanţa“ [List of Historical Monuments 2010: Constanţa County] (Romanian). Ministry of Culture and National Patrimony of Romania (2010-yil 1-oktyabr). Qaraldi: 2014-yil 12-yanvar.[sayt ishlamaydi]
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 „Constanţa: Marea Moschee, un secol de existenţă. În 6 iunie 1913 se oficia primul serviciu religios“ [Constanţa: Grand Mosque, a century of existence. On 6 June 1913, the first religious service was held] (Romanian). Romanian Television. 2014-yil 13-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2014-yil 12-yanvar.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 „Moscheea Carol I“ [Carol I Mosque] (Romanian). County Directory of Culture, Religion and Patrimony/National Culture: Constanţa. 2013-yil 25-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2014-yil 12-yanvar.
- ↑ 4,0 4,1 Petre T. Frangopol.. „Istoria moscheii lui Carol I“ (Romanian). 2014-yil 14-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2014-yil 13-yanvar.