Klara and the Sun

Klara and the Sun

Fayl:Klara and the Sun (Kazuo Ishiguro).png Birinchi nashr muqovasi
Muallif(lar)	Kazuo Ishiguro
Mamlakat	Buyuk Britaniya
Til	inglizcha
Janr(lar)i	Ilmiy fantastika, Distopik fantastika
Nashr etilgan sanasi	2-mart 2021
Nashriyot	Faber and Faber
Sahifalar soni	307
ISBN	978-0-571-36487-9 (qattiq muqova)
OCLC	1158700107
Veb-sayt	klaraandthesun.com

Klara and the Sun — yapon-britaniyalik yozuvchi Kazuo Ishiguro qalamiga mansub sakkizinchi roman. 2021-yil 2-martda nashr etilgan. U distopik janrdagi ilmiy-fantastik asar.

Kelajakdagi aniq belgilanmagan AQSHda boʻlib oʻtadigan voqealar hikoyasi quyosh energiyasi bilan ishlovchi Sunʼiy doʻst Klara nuqtayi nazaridan soʻzlab beriladi. Klarani sogʻligi yomon boʻlgan Josie ismli qizaloq oʻziga hamrohlik qilishi uchun tanlab oladi.

Roman 2021-yilgi „Booker“ mukofotining nomzodlar roʻyxatiga kiritilgan.

Syujeti

Roman bolalar akademik qobiliyatlarini oshirish uchun („koʻtarilgan“) genetik modifikatsiya qilingan distopik kelajakda boʻlib oʻtadi. Taʼlim butunlay uy sharoitida, ekran ortidagi repetitorlar orqali amalga oshirilgani bois, bolalarning muloqot qilish imkoniyatlari cheklangan va imkoniyati bor ota-onalar koʻpincha farzandlariga hamroh sifatida androidlar sotib olishadi. Kitob Klara deb nomlangan mana shunday Sunʼiy doʻst nomidan hikoya qilinadi. Klara oʻta aqlli va kuzatuvchan boʻlishiga qaramay, uning dasturlanishi dunyo haqidagi bilimlarini qatʼiy chegaralaydi.

Klara oʻzi sotuvga qoʻyilgan doʻkon oynasidan tashqaridagi dunyoni oʻrganadi va har doim „u“ deb ataydigan hamda tirik mavjudot sifatida qaraydigan Quyoshni kuzatadi. Quyosh energiyasi bilan ishlovchi Sunʼiy doʻst boʻlgani uchun, Quyoshning ozuqasi u uchun hayotiy zaruratdir. Bir kuni u tilanchi va uning iti odatdagi joyida emasligini payqaydi. Ular tashlandiq qoplar kabi yotgan boʻlad va kun boʻyi qimirlamaydi. Klara uchun ularning oʻlgani aniqdek tuyuladi va ertasi kuni ertalab ularning tirikligini, Quyosh esa oʻzining buyuk mehribonligi bilan ularni maxsus ozuqa yordamida qutqarib qolganini koʻrib, hayron qoladi.

Klara koʻcha chetida bir necha kun davomida toʻxtab turgan va Quyosh nurlarini butunlay toʻsib qoʻyadigan, ifloslik chiqarayotgan, yon tomoniga yozilgan nomiga koʻra „Cootings Machine“ deb atalgan qurilmadan qoʻrqib, undan nafratlana boshlaydi.

Klarani 14 yoshli Josie tanlab oladi va u onasi bilan dasht hududining chekka qismida yashaydi. Ularning yoniga kelganidan koʻp oʻtmay, Klara „koʻtarilish“ jarayoni xavfli ekanini bilib oladi: Josiening opasi Sal avvalroq vafot etgan, Josiening oʻzi ham ogʻir kasal. Josiening yaqin qoʻshnisi va bittayu-bitta bolalikdagi doʻsti — oʻzi tengi Rick. Garchi oʻqishga layoqatli boʻlsa-da, Rick „koʻtarilmagan“ boʻladi va uni doim kamsitishadi. Kelajakdagi imkoniyatlari ham borgan sari kamayib boradi. Shunga qaramay, Josie va Rick har doim birga boʻlishlarini biladi.

Josiening yotoqxonasidan Klara Quyoshning osmon boʻylab harakatini yaxshi kuzatish mumkin va Quyosh har oqshom dam olish uchun ufqda joylashgan fermer omboriga kiradi, deb ishonadi. Rickning yordami bilan u bir oqshom oʻtloqlar orqali oʻsha yerga boradi. Quyoshning dam oladigan joyi aslida ombor emasligini koʻrib hayron qolsa-da, u Quyoshdan Josiega oʻzining maxsus ozuqasini sochib, tilanchini qutqarganidek, uning ham hayotini saqlab qolishini iltimos qiladi. Buning evaziga u ifloslik chiqaruvchi „Cootings Machine“ni topib, yoʻq qilishni vaʼda beradi.

Josiening onasi kutilmaganda Klaradan Josiega taqlid qilishni soʻraydi. Klara oʻzining kuzatuvchanlik qobiliyati tufayli bu iltimosni deyarli mukammal bajara oladi. Onasi Josieni tez-tez portret chizdirish uchun olib boradi. Ammo rassom rasm emas, balki juda aniq Sunʼiy doʻst tanasini yasaydi. Onasi Josie vafot etsa, Klara oʻz aqlini oʻsha tanaga koʻchirishi va u shunchaki nusxa emas, balki Josiening haqiqiy davomchisi boʻlishiga ishonadi.

Klara keyingi safar Josie bilan shaharga borganida, „Cootings Machine“ni topib, uni yoʻq qiladi. Bu jarayonda boshidagi „P-E-G Nine“ eritmasining bir qismini qurbon qiladi hamda bu yoʻqotish uning qobiliyatlarini pasaytirishi mumkinligini qabul qiladi. Biroq, Josiening ahvoli ogʻirlashadi va Quyosh hech qanday javob bermaydi. Klara yana oʻsha omborga qaytib, Quyoshga Josie va Rickning samimiy va abadiy sevgisini eslatib, yana iltimos qiladi. Bir necha kundan keyin, Josie oʻlim yoqasiga kelganida, Klara birdaniga qora bulutlar tarqalib, Quyosh oʻzining maxsus ozuqasini Josie yotgan xonaga yuborganini koʻradi. Josie darhol oʻzini yaxshi his qila boshlaydi va keyingi oylar davomida sogʻligini tiklaydi.

Havolalar

• The Guardian Review
• New York Times Review