Kontent qismiga oʻtish

Ita Rina

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Ita Rina

Ita Rina, taxminan 1928/1929-yillar
Tavalludi
Italina Lida Kravanja

7-iyul 1907-yil
Divača, Avstriya-Vengriya imperiyasi
Vafoti 10-may 1979-yil(1979-05-10)
(71 yoshda)
Budva, Chernogoriya, Yugoslaviya
Kasbi Aktrisa
Faoliyat yillari 1927–1939, 1960
Turmush oʻrtogʻi
Miodrag Đorđević (turm. 1931)
Bolalari 2

Tamara Đorđević (tugʻilgan paytdagi ismi Italina Lida Kravanja; 1907-yil 7-iyul – 1979-yil 10-may), professional sahna nomi Ita Rina sifatida tanilgan — sloveniyalik kinoaktrisa va goʻzallik malikasi. U 1920-yillarning oxiri va 1930-yillarning boshlarida Germaniya hamda Chexoslovakiyadagi eng yirik kino yulduzlaridan biri boʻlgan. Rina 1931-yilda turmush qurganidan koʻp oʻtmay karyerasini yakunlagan; oʻsha paytda u oʻz dinini katoliklikdan serb pravoslavligiga oʻzgartirib, ismini Tamara Đorđević deb oʻzgartirgan.

Erta hayoti va modellik karyerasi (1907–1926)

Ita Rina 1907-yil 7-iyulda Divača shaharchasida (oʻsha paytda Avstro-Vengriya imperiyasi, keyinchalik Yugoslaviya, hozirgi Sloveniya) Italina Lida Kravanja ismi bilan tugʻilgan[1]. Uni qisqacha Ida Kravanja deb atashgan[1]. Jožef va Marija Kravanjaning toʻngʻich qizi boʻlgan Rinaning Danica ismli singlisi bor edi[1]. Birinchi jahon urushi boshlanganidan koʻp oʻtmay, oila Lyublyanaga koʻchib oʻtdi va Rina u yerda 1923-yilda oʻqishni tamomladi. U aʼlochi oʻquvchi boʻlmagan va hatto boshlangʻich maktabning uchinchi sinfini takroran oʻqigan[1]. Shunga qaramay, uning asosiy orzusi aktrisa boʻlish edi.

1926-yil oktabr oyida Slovenski narod (Sloveniya xalqi) jurnali goʻzallik tanlovini tashkil etdi va Rina ham unga qoʻshildi[1]. U Sloveniya goʻzali deb topildi va 1926-yil 20-dekabrda Zagreb shahrida boʻlib oʻtishi kerak boʻlgan Yugoslaviya goʻzali final bosqichiga yoʻl olishi lozim edi[1]. Biroq onasi uning Zagrebga borishiga ruxsat bermadi. Sloveniya delegatsiyasining tashrifidan keyingina Marija Kravanja rozi boʻldi. Afsuski, Rina Zagrebga kelganida, hakamlar hay’ati allaqachon uchta finalchini tanlab boʻlgan edi[1]. Shunga qaramay, uni Zagrebhdagi «Balkan Palace» kinoteatri egasi Adolf Müller payqab qoldi. U darhol uning suratlarini nemis kinoaktyori va produseri Peter Ostermayerga yubordi[1][2]. Onasi uning Berlindagi safariga qarshilik qilgani sababli, Rina uydan qochib ketdi[1].

Kinodagi muvaffaqiyatlar (1927–1939)

Ita Rina 1928 yoki 1929-yillarda

Rina 1927-yilda Berlin shahriga keldi[1][2][3]. Ilk sinov jarayonidan soʻng u aktyorlik, nutq, raqs, avtomobil haydash va ot minish boʻyicha saboqlar oldi[2]. U oʻz debyutini 1927-yilda rejissor Franz Osten tomonidan suratga olingan «Bolalar ota-onalaridan nimani yashirishadi» filmida amalga oshirdi[2]. 1927–1928-yillardagi bir nechta kichik rollardan keyin tanqidchilar uni nihoyat 1928-yilda suratga olingan «Soʻnggi kechki ovqat» filmida payqashdi[2]. Oʻsha yili Rina boʻlmish turmush oʻrtogʻi — talaba Miodrag Đorđević bilan tanishdi[1]. Uning chinakam katta muvaffaqiyati keyingi yili rejissor Gustav Machatý tomonidan suratga olingan Erotikon filmi bilan keldi[1][2][3]. U bosh ayol qahramon Andrea rolini oʻynadi. Filmning ulkan muvaffaqiyati ayrim axloqiy va diniy tashkilotlarning noroziligiga sabab boʻldi[1]. Bu holat esa aslida film uchun eng yaxshi reklama va Rinaning karyerasining boshlanishi boʻldi[1].

1930-yilda Rina uchta filmda suratga tushdi, ularning ichida eng diqqatga sazovori chex tilidagi ilk ovozli film boʻlgan Tonka of the Gallows boʻlib, u koʻpincha uning eng yaxshi ijrosi sifatida e'tirof etiladi[2]. Shu orada, u 1931-yilda Miodrag Đorđević bilan turmush qurdi va katolik dinidan serb pravoslav diniga oʻtdi[1][2][3]. Rina rus pravoslav cherkovida choʻqintirildi va Tamara Đorđević degan yangi pravoslav ismini oldi[1][2][3]. Oʻsha yili Rina Gollivuddan taklif oldi, biroq eri unga karyerasi va nikohi oʻrtasida tanlov qoʻydi; Rina eri bilan qolishni afzal koʻrdi[1][2]. Kino sohasini tark etishini e'lon qilganiga qaramay, u Ikkinchi jahon urushi boshlanguniga qadar film suratga tushishda davom etdi. Uning urushdan oldingi soʻnggi ishi kriminal drama janridagi Zentrale Rio filmi boʻldi[1].

Turmush qurishi, keyingi yillari va vafoti (1940–1979)

Kino olamini tark etgach, Rina va uning turmush oʻrtogʻi Belgradda yashay boshladilar[1][2][3]. 1940-yilda ularning oʻgʻli Milan dunyoga keldi[1]. 1941-yilda Belgrad bombardimon qilingach, oila Vrnjačka Banjaga koʻchib oʻtdi va u yerda Rina Tijana ismli qiz farzand koʻrdi[1][2]. Urush tugagach, 1945-yilda ular yana Belgradga qaytib kelishdi. Garchi unga Yugoslaviyadagi filmlarda bir nechta rollar vaʼda qilingan boʻlsa-da, barcha loyihalar bekor qilindi[1][2]. Prezident Titoga yozgan xatidan soʻng, Rina Avala Film kompaniyasida hamkorlik boʻyicha maslahatchi boʻlib ishlay boshladi[1]. U bir marta katta ekranga qaytdi — rejissor Veljko Bulajićning 1960-yilda suratga olingan Atomic War Bride filmida suratga tushdi[1][2]. Bu uning soʻnggi roli edi.

Astma kasalligidan aziyat chekkani sababli, Rina va uning turmush oʻrtogʻi 1967-yilda Budvaga (oʻsha paytda Yugoslaviya, hozirgi Chernogoriya) koʻchib oʻtdilar[1][2]. U yerda ogʻir xastalikka chalingan turmush oʻrtogʻiga gʻamxoʻrlik qildi[1]. Rina 1979-yil 10-mayda astma xurujidan vafot etdi[1][2][3]. U bir necha kun oʻtgach, koʻplab kino sanʼatkori doʻstlari, muxlislari va oila aʼzolari qurshovida Belgrad shahrida dafn etildi[1][2][3].

Filmografiya


Manbalar

  1. ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 1,14 1,15 1,16 1,17 1,18 1,19 1,20 1,21 1,22 1,23 1,24 1,25 1,26 1,27 Politikin zabavnik: [1] (Wayback Machine saytida 1 December 2009 sanasida arxivlangan) (31 October 2009)
  2. ↑ 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 2,11 2,12 2,13 2,14 2,15 2,16 YU FIPRESCI: [2] (7 July 2007)
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 Politika: [3] (Wayback Machine saytida 22 February 2012 sanasida arxivlangan) (10 July 2007)

Havolalar

Vikiomborda „Ita Rina“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. 
"https://ziyosfera.uz/index.php?title=Ita_Rina&oldid=1023317" dan olindi