Idi Amin
| Idi AminIdi Amin | |
|---|---|
| Shaxsiy maʼlumotlari | |
| Tavalludi |
Idi Amin Dada 1925 Koboko, Uganda |
| Vafoti |
16-avgust 2003-yil (77 yoshda) Jeddah, Saudi Arabia |
| Turmush oʻrtogʻi |
Malyamu Amin (divorced) Kay Amin (divorced) Nora Amin (divorced) Madina Amin (widow) Sarah Amin (widow) |
Idi Amin Dada (tax. 1925 - 2003-yil 16-avgust) Afrikadagi Uganda davlatini 1971-yildan 1979-yilgacha boshqargan repressiv diktator edi. U Tanzaniya erlarini egallashga urinib koʻrganidan keyin kuchini yoʻqotdi. Tanzaniya prezidenti Julius Nyerere Ugandaga bostirib kirdi. Tanzaniya kuchlari Uganda poytaxti Kampalada nazoratni qoʻlga kiritgandan soʻng, Amin qochib ketdi.
Amin barcha osiyoliklarni Ugandani tark etishga majbur qilgani bilan mashhur edi. U Ugandada yashovchi osiyoliklar (asosan hindlar va pokistonliklar) ugandalik ishchilardan ish oʻrinlarini tortib olishyapti, deb oʻylardi. Amin hokimiyatni yoʻqotgach, Ugandani tark etgan koʻplab osiyoliklar qaytib kelishdi.
U islom dinini qabul qilgan edi[1]. U Falastin ozodligi yoʻlini qoʻllab-quvvatlagan. Bu Ugandaning Entebbe shahriga qoʻngan Air France aviakompaniyasining reysini olib qochishga sabab boʻldi.
Amin juda shafqatsiz rahbar sifatida tanildi va 1970-yillarda uni Kaligula, Gitler, Beriya va Himmler kabi tarixiy shaxslar bilan solishtirishdi. Bir qancha qoʻshni mamlakatlarda u " sadist, qotil, fashist va zolim " sifatida qaralgan.
1979-yilda Aminni Ugandadan haydab chiqarishdi va unga qaytib kelish taqiqlandi. U Liviyaga, keyin Saudiya Arabistoniga qochib ketdi.
Amin 2003-yil 18-iyulda hayotni qoʻllab -quvvatlash tizimiga oʻtkazildi. Uning organlari ishlamay boshlaganida, oilasi uni hayotni qoʻllab-quvvatlashdan olib tashlashga qaror qilishdi. U Saudiya Arabistonining Jidda shahrida 78 yoshga toʻlishidan bir kun oldin koʻp organ yetishmovchiligidan vafot etdi. U hech qanday yodgorliksiz oddiy qabrga dafn etilgan.
Shotlandiyaning oxirgi qiroli (2006) — Amin hukumati haqidagi film. Amin rolini ijro etgan Forest Uitaker eng yaxshi aktyor uchun Akademiya mukofotiga sazovor boʻldi.