Ibn Nazif
Abu-l-Fazoyil Muhammad ibn Ali ibn Abdulaziz ibn Ali ibn Muzhir ibn Barakat, odatda Ibn Nazif al-Hamaviy (ALA-LC: Ibn Naẓīf al-Ḥamaviy) nomi bilan tanilgan, Ayyubiylar davrining 13-asr musulmon voqeanavisi va tarixchisi boʻlgan.
Hayoti
Ibn Nazif haqida maʼlumotlar juda oz, u haqidagi aksar maʼlumotlar uning oʻz voqealar toʻplamidan olingan[1]. U, ehtimol, Hamada 12-asrning ikkinchi yarmida shu shahardagina nufuzli Banu Nazif urugʻiga mansub oilada tugʻilgan, shuning uchun ham uning ismi shunday[1]. U Qal’a Jaʼbarning Ayyubiy amiri al-malik al-Hofiz ibn al-Adil (1240-yilda vafot etgan) saroyida yuqori lavozimli amaldor boʻlgan; bu amir Hama Ayyubiy amirlariga boʻysunar edi[1]. Ibn Nazif 1230-yilda bir qulning taqdiri borasidagi nizo oqibatida al-Hofiz bilan kelishmovchilikka tushib, lavozimidan boʻshatilgan[1]. Bazmdaligida mast holida turganida, al-Hofiz buyrugʻi bilan hibsga olinib, mulklari musodara qilingan[1]. U nomaʼlum muddatga qamoqda saqlangan, biroq Jazira Ayyubiy amiri al-Ashraf Muso tomonidan ozod qilingan. Ibn Nazif u bilan yaxshi munosabatlarni saqlab kelgan[1].
Ibn Nazif Yefrot boʻyidagi qalʼa‑shahar al-Rahbaga koʻchib oʻtadi va u yerda shahar qoʻmondoni al-Mansur Ibrohim homiyligiga sazovor boʻladi[1], keyinchalik al-Mansur otasi al-Mujohid Shirkuh II oʻrniga Homs amiri boʻlganida, Ibn Nazif ham u bilan birga u yerga boradi[1]. Homsda Ibn Nazifga nafaqa tayinlanadi va bu unga oʻzining tarixiy voqealar toʻplami Tarix Mansuriyni yozish imkonini beradi; u asarini al-Mansurga bagʻishlaydi[2]. Uning vafot sanasi nomaʼlum, biroq u, ehtimol, Homsta vafot etgan[1].
Asarlari
Uning asarlari haqidagi oz sonli maʼlumotlar, uning qaydlari orasida qanday qilib laʼnatlash iboralaridan foydalanganini koʻrsatadi. Bu holatni olimlar juda qisqa deb taʼriflagan, Quddusning qulashi haqidagi yozuvida yaqqol namoyon boʻladi: „Franklar – Olloh ularni laʼnatlasin – Quddusni egalladi.“[3]. Ibn Nazif, shuningdek, Ayyubiylar saltanatida yuz bergan voqealar, jumladan 622/1225-yilda ar-Raqqada boshlangan qayta qurish ishlari haqida ham xabar bergan[4]. Fridrix IIning ikki maktubi Ibn Nazif tomonidan oʻz voqealar toʻplamiga koʻchirilgan. U, shuningdek, toʻgʻridan‑toʻgʻri Suriyaga qochib kelgan qochqinlardan eshitgan maʼlumotlarga asoslanib, Sitsiliya musulmonlarining quvgʻin qilinishi haqida ham yozib qoldirgan[5].
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 1,8 Andoza:Kitob havola
- ↑ Thomas, David; Mallett, Alexander. Christian-Muslim Relations. A Bibliographical History. Volume 4 (1200-1350). Leiden: BRILL, 2012 — 245-bet. ISBN 978-90-04-22854-2.
- ↑ Kedar, Benjamin Z.; Phillips, Jonathan; Riley-Smith, Jonathan. Crusades, Volume 13. Oxon: Routledge, 2016 — 47-bet. ISBN 9781472441676.
- ↑ Kennedy, Hugh N.. Muslim Military Architecture in Greater Syria: From the Coming of Islam to the Ottoman Period. Leiden: BRILL, 2006 — 134-bet. ISBN 90-04-14713-6.
- ↑ A full translation of both letters is in Andoza:Kitob havola