Ibn Hotim
Badriddin Muhammad ibn Hotim al-Hamdoniy, odatda qisqacha Ibn Hotim nomi bilan tanilgan, Rasuliylar sulolasi davrida Yamanda yashagan XIII asr amaldori va tarixchisi edi.
Ibn Hotimning hayoti haqida juda oz maʼlumot bor, ularning barchasi uning asosiy tarixiy asari – Kitāb as-Simṭ al-gʻolī as-saman fī ahbor al-mulūk min al-Gʻuzz bi’l-Yamandan olinadi. Tugʻilgan sanasi nomaʼlum, ammo u viloyat poytaxti Sano atrofida hukmron boʻlgan Banu Yamning Banu Hotim qabilasiga mansub edi. Tayyibiy ismoiliylar oqimiga mansub boʻlishiga qaramay, u sunniy Rasuliylar davrida muvaffaqiyatli martabaga erishgan va sulton al-Muzaffar Yusuf I (h. 1249–1295) davrida „sulton tomonidan sayyor elchi sifatida yollangan, mamlakatning qayerida zarur boʻlsa, shaxsan uni taklif etishgan, goh boʻysunmayotgan qabilalar bilan muzokara olib borgan, goh sultonga tegishli shaxsiy xabarlarni yetkazgan, baʼzan hatto harbiy amaliyotlarda ishtirok etgan“ bir necha amaldorlardan biriga aylangan (G. R. Smith). Uning vafot sanasi ham nomaʼlum[1].
Ibn Hotim ikki tarixiy asar yozgan, birinchisi Kitāb al-ʻIqd as-samin fī ahbor mulūk al-Yaman al-mutaaxxirin boʻlib, bu asar Yamanning umumiy tarixi haqida edi, lekin u saqlanib qolmagan. Shuning uchun u asosan boshqa asari – Ayyubiylar va dastlabki ikki Rasuliy sultoni davridagi Yaman tarixiga bagʻishlangan Kitāb as-Simṭ orqali tanilgan. G. R. Smithning yozishicha, oʻz qabilasi foydasiga biroz boʻlsa-da xolislikdan chetga chiqishiga qaramay, Ibn Hotimning bayoni „dilga yoqadigan darajada xolis“ boʻlib, u yoritgan davrdagi mamlakat haqida juda koʻp noyob maʼlumotlarni oʻz ichiga oladi[1].
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 Smith 2004, ss. 387–388.
Adabiyotlar
- Smith, G. R. (2004). "Ibn Ḥātim". in Bearman, P. J.. Encyclopaedia of Islam. Volume XII: Supplement (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. 387–388 b. ISBN 978-90-04-13974-9. http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/ibn-hatim-SIM_8651.