Kontent qismiga oʻtish

Hilda Vīka

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Hilda Vīka

Hilda Vīkaning 1928-yilgi pasport surati
Tavalludi
Hildegarde Natālija Vīka

5-noyabr 1897-yil
Vafoti 14-fevral 1963-yil(1963-02-14)
(65 yoshda)
Riga, Latviya
Taʼlimi Tautas augstskola [lv]
Kasbi
  • rassom
  • yozuvchi
Turmush oʻrtogʻi
Viktors Eglītis (turm. 1930–1945)

Hilda Vīka (1897-yil 5-noyabrda tugʻilgan – 1963-yil 14-fevralda vafot etgan), shuningdek, Hilda Vīka-Eglīte nomi bilan ham tanilgan latviyalik rassom va yozuvchi. Sheʼrlar, hikoyalar va romanlar yozgan. 1930-yillardan boshlab oʻz ijod namunalarida Latviya mifologiyasini mujassam eta boshlagan. Sovet davrida sotsialistik realizmga moslashgan, biroq 1950-yillarda rassomlar uyushmasidan chiqarib yuborilgan. Yozuvchi Viktors Eglītis bilan oila qurgan.

Yoshlik yillari va taʼlimi

Asosan Hilda Vīka nomi bilan tanilgan Hildegarde Natālija Vīka 1897-yil 5-noyabrda Latviyaning Riga shahrida dunyoga kelgan. Uning ota-onasi Otto Vīka va Elvīne Vīka (qizlik familiyasi Blosfelde) davlat xizmatidagi kishilar boʻlgan[1]. Yetti yoshida otasi vafot etgan, shundan soʻng bolaligining bir qismi Dobele yaqinidagi qishloqda ona tomondan bobo-buvisi bilan oʻtgan. Onasi ikkinchi marta turmushga chiqqach, ular yana Rigaga qaytishgan. Onasi nemis millatiga mansubligi sababli Vīka nemis qizlar maktabida taʼlim olgan[2].

Birinchi jahon urushi paytida Vīka yordamchi hamshira sifatida xizmat qilgan, Rossiya, Polsha va Litvada oʻqituvchi va xizmatkor boʻlib ishlagan hamda buxgalteriya kursini tamomlagan[3]. Urushdan keyin Rigaga qaytgach, 1935-yilga qadar davlat xizmatchisi va bank xodimi sifatida faoliyat yuritgan[4]. Mehnat faoliyati bilan bir qatorda 1920–1922-yillarda Tautas augstskola [lv] universitetida sanʼat sohasida taʼlim olgan va rassomlar Roman Suta (1921–1922), Avgust Zauers (1922–1925) va Uga Skulme (1925–1927) shogirdligi ostida tahsil olgan[3].

Shaxsiy hayoti

Vīka bir necha marta kasallikka chalingan. 1928-yilda undan oʻsimta olib tashlangan va shu sababli farzand koʻrolmagan. 1929-yil dekabr oyida Vīka oʻzidan 20 yosh katta yozuvchi Viktors Eglītis bilan[5] tanishgan va ular 1930-yil 20-dekabrda turmush qurishgan[6]. Toʻy marosimi neopagan Dievturība harakati anʼanalari asosida oʻtkazilgan[5][7]. Vīka erining boshqa turmushidan dunyoga kelgan oʻgʻillari Anšlavs va Vidvudga onalik qilgan[5]. Oʻgʻli Anšlavs 1930-yillarda mashhur yozuvchiga aylangan va oʻgay onasining ijodi va shaxsiyati unga taʼsir koʻrsatgan[8]. Eri Victors Eglītis 1945-yil aprel oyida sovet qamoqxonasida vafot etgan, u Vīkaning tasviriy sanʼat asarlarini saqlab qolishga harakat qilgani uchun hibsga olingan[5][9].

Manbalar

  1. ↑ „Hilda Vīka“ (lv). Literatura.lv. Institute of Literature, Folklore and Art of the University of Latvia [lv]. Qaraldi: 2021-yil 16-oktyabr.
  2. ↑ Krekle, Maija. „Šifrējama un neatšifrējama Hilda Vīka“ (lv). Latvijas Avīze (2013-yil 18-sentyabr). Qaraldi: 2021-yil 16-oktyabr.
  3. ↑ 3,0 3,1 „Hilda Vīka“ (lv). Literatura.lv. Institute of Literature, Folklore and Art of the University of Latvia [lv]. Qaraldi: 2021-yil 16-oktyabr.
  4. ↑ „Hilda Vīka (1897–1963). Paintings, Drawings“. lnmm.lv. Latvian National Museum of Art. 2021-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 16-oktyabr.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 Krekle, Maija. „Šifrējama un neatšifrējama Hilda Vīka“ (lv). Latvijas Avīze (2013-yil 18-sentyabr). Qaraldi: 2021-yil 16-oktyabr.
  6. ↑ „Hilda Vīka“ (lv). Literatura.lv. Institute of Literature, Folklore and Art of the University of Latvia [lv]. Qaraldi: 2021-yil 16-oktyabr.
  7. ↑ Celmiņa-Ķeirāne, Austra; Grube, Signe (September 2013). "Latviešu mitoloģiskie tēli un motīvi Hildas Vīkas daiļradē" (lv). [Representation of Latvian mythology in the works of Hilda Vīka]. Arts and Music in Cultural Discourse. Proceedings of the International Scientific and Practical Conference. Rezekne Academy of Technologies. pp. 135–140. doi:10.17770/amcd2013.1271. 
  8. ↑ Skujiņš, Zigmunds. „Svaigas elpas malks latviešu literatūrā“ (lv). Diena (2006-yil 17-mart). Qaraldi: 2021-yil 16-oktyabr.
  9. ↑ Kalnačs, Benedikts (6 September 2021). "Viktors Eglītis" (lv). Latvian National Encyclopedia. https://enciklopedija.lv/skirklis/129188-Viktors-Egl%C4%ABtis. Qaraldi: 16 October 2021.