Gemini 12
Gemini 12 (rasman Gemini XII) — 1966-yilda NASAning Gemini dasturi doirasida amalga oshirilgan boshqariladigan kosmik parvoz. Bu Gemini dasturidagi 10- va yakuniy boshqariladigan parvoz boʻlib (Gemini 1 va Gemini 2 uchuvchisiz missiyalar edi), AQShning 18-boshqariladigan kosmik parvozi hamda 100 kilometrdan (54 dengiz mili) yuqori balandlikdagi North American X-15 parvozlari bilan birga hisoblanganda, tarixdagi 26-kosmik parvoz edi[1].
Parvozga Gemini 7 missiyasi faxriysi James A. Lovell qoʻmondonlik qilgan. Missiya davomida yangi astronavt Buzz Aldrin tomonidan uch marta ochiq kosmosga chiqish (EVA) amalga oshirilib, ularning umumiy davomiyligi 5 soat 30 daqiqani tashkil etdi. Shuningdek, parvoz davomida Agena target vehicle bilan beshinchi yaqinlashuv (rendezvous) va toʻrtinchi ulanish (docking) muvaffaqiyatli bajarildi.
Uchirilishi
Gemini 12 missiyasining uchirilishi ikki bosqichda amalga oshirildi: Atlas/Agena apparati 1966-yil 11-noyabr kuni soat 14:07:59 da uchirildi. Gemini/Titan kosmik kemasi esa soat 15:46:33 da uchirildi. Bu ikki orbital uchirish orasidagi vaqt atigi 1 soat 39 daqiqa boʻlib, AQSh tarixida eng tez ketma-ket uchirish rekordi hisoblanadi. Uchirish jarayonida barcha raketa tizimlari umumiy hisobda meʼyoriy (normal) ishladi. Biroq bosqich ajralish vaqtida (staging) avval Gemini 10 uchirilishida kuzatilgan muammo yana takrorlandi — birinchi bosqichning oksidlovchi (yoqilgʻi oksidlovchi modda) baki yorildi. Gemini 12 holatida esa yoqilgʻi baki ham shikastlangani taxmin qilinadi, chunki ajralgan bosqichdan oq rangli bulut chiqib, u bilan birga toʻq sariq rangli azot tetroksidi (oksidlovchi modda) tarqalgan. Shuningdek, Green Man deb ataluvchi yana bir hodisa ham kuzatildi. Bu ikkinchi bosqich himoya qoplamasida bosim yigʻilishi natijasida yuzaga keladigan raketaning tebranish harakatlari bilan bogʻliq boʻlib, u dvigatel oʻchirilish paytida (SECO — Second Engine Cut-Off) sodir boʻlgan.
Manbalar
- ↑ Hacker, Barton C.; Grimwood, James M. „Chapter 11 Pillars of Confidence“, . On the Shoulders of Titans: A History of Project Gemini, NASA History Series. NASA, September 1974 — 239-bet. Qaraldi: 2013-yil 26-sentyabr (2010-yil 13-yanvarda asl nusxadan arxivlangan). With Gemini IV, NASA changed to Roman numerals for Gemini mission designations.