Kontent qismiga oʻtish

Fotima al-Qobbaj

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Fotima al-Qobbaj
Tavalludi 1932-yil
Taʼlimi al-Qaraviyyin universiteti

Fotima al-Qobbaj (arabcha: فاطمة القباج) Al-Qaraviyyin universitetiga qatnashgan ilk ayol talabalardan biri boʻlgan. Keyinchalik u Marokash Oliy Diniy Ilmlar Kengashining yagona ayol aʼzosiga aylangan[1].

Taʼlimi

Fotima al-Qobbaj oʻz taʼlimini qizlar uchun moʻljallangan anʼanaviy marokashcha islomiy maktab — Dar al-Faqihada boshlagan, u yerda u Qur’onni oʻrgangan[2]. Keyin u boshlangʻich taʼlimi uchun Madrasat an-Najohga oʻtkazilgan. Oʻqishini tugatgach, Fotima al-Qobbaj va uning oilasi ayollar uchun oliy taʼlim olish imkoniyatlari cheklanganini anglab yetdi. Ayollarning Al-Qaraviyyin universitetiga qabul qilinishi masalasida bir necha bor muhokama va bahslar olib borilgach, Fotima al-Qobbaj yana toʻqqiz nafar ayol talaba bilan birga universitetga qabul qilindi. Fotima al-Qobbaj u yerda 10 yil tahsil olgan va 1950-yillarning oʻrtalarida uni bitirgan[1].

Keyinchalik u podshoh va uning oilasiga shariat boʻyicha taʼlim bera boshladi. Uning taʼkidlashicha, ayollar koʻpincha savodsiz va kambagʻal qatlam vakillari bilan davlat tayinlagan imomlarga qaraganda yaxshiroq muloqot oʻrnatishga qodir edi[3].

Uning tajribasi „marokashlik ayollarning diniy hokimiyatga tarixiy kirish imkoniyati va islom ilmi erkaklar ustun boʻlgan sohasidagi harakatchanligi haqidagi tasavvurlarga qarshi chiqadi“, deb baholangan[1].

Manbalar

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 Ahmed, Sumayya (2016). "Learned Women: Three Generations of Female Islamic Scholarship in Morocco". The Journal of North African Studies 21 (3): 470–484. doi:10.1080/13629387.2016.1158110. 
  2. ↑ Belhachmi, Zakia. Women, Education, and Science Within the Arab-Islamic Socio-Cultural History. Brill, 2008 — 6-bet. ISBN 9789087905798. 
  3. ↑ Mehdi Parvizi Amineh. TheGreater Middle East in Global Politics: Social Science Perspectives on the Changing Geography of the World Politics. Leiden: Brill, 2007 — 266-bet. ISBN 978-90-04-15859-7.