Fiba Group
|
| |
| Type | Xususiy |
|---|---|
| Industry | Konglomerat |
| Founded | 1987 |
| Founder | Hüsnü Özyeğin |
Key people |
Murat Özyeğin (Rais) |
| Revenue | €18.7 milliard (2022-yil)[1] |
| €173 million (2022-yil)[1] | |
| Owner | Hüsnü Özyeğin |
Number of employees |
12 000 (2022) |
| Website | fibagroup.com |
Fiba Group (shuningdek, Fiba Holding nomi bilan ham tanilgan) – 1987-yilda Hüsnü Özyeğin tomonidan asos solingan Turkiya xolding kompaniyasi va konglomerati [2][3]. Shtab-kvartirasi Istanbul shahrida joylashgan guruh moliyaviy va nomoliyaviy sektorlarda faoliyat yuritadi. Guruh Turkiya, Yevropa va Osiyo boʻylab bank ishi, lizing, sugʻurta, aktivlarni boshqarish , chakana savdo, koʻchmas mulk, energetika, turizm va mulkni boshqarish sohalarida sezilarli faollik koʻrsatadi. Kompaniyada taxminan 13 000 kishi mehnat qiladi.
Guruh tarkibiga Fibabanka, Nexent Bank, Fiba Retail va Fina Enerji kabi kompaniyalar kiradi. Hozirda guruhga asoschining oʻgʻli Murat Özyeğin raislik qilmoqda[4]. 2017-yilda Fiba Group Kınık koʻmir koni hammuallifiga aylandi[5]. Shuningdek, guruh Urgewald nodavlat tashkiloti tomonidan tuzilgan „Global koʻmir roʻyxati“ga kiritilgan[6].
Fiba Groupning biznes qiziqishlari quyosh energiyasi[7], moda chakana savdosi (Marks & Spencer, GAP, Forever 21 va Lululemon kabi franchayzalar orqali)[8][9] hamda Istanbuldagi Swissôtel The Bosphorus mehmonxonasiga egalik qilish orqali mehmonxona sohalarini qamrab oladi[10].
Tarixi
Fiba Group 1987-yilda Hüsnü Özyeğin tomonidan Turkiyada Finansbank tashkil etilishi bilan tuzilgan. 1990-yilda guruh Shveysariyadagi bank operatsiyalaridan boshlab xalqaro miqyosda kengaya boshladi. Keyingi bir necha yil davomida Ruminiya, Rossiya va Niderlandiyada bank shoʻba korxonalari ishga tushirildi. 2006-yilda Fiba Group Turkiyadagi bank tarmogʻi boʻlgan Finansbankni Gretsiya Milliy bankiga sotdi. Shu bilan birga, guruh oʻzining xorijiy operatsiyalarini saqlab qoldi va ularni Credit Europe Bank nomi ostida rebrending qildi.
Turkiya moliya bozoridagi ishtirokini qayta tiklash maqsadida, Fiba Group 2010-yilda Fibabankaga asos soldi. Guruh 2013-yilda Fiba Portföy kompaniyasini tashkil etish orqali aktivlarni boshqarish sektoriga kirdi.
2024-yilda guruhning chakana savdo boʻlimi Forever 21 va Lululemon brendlarining Turkiyadagi franchayzing huquqini qoʻlga kiritdi. 2025-yilda Fiba Retail İş Private Equity bilan qoʻshma korxona tuzish orqali Sportive kompaniyasining 50% ulushini sotib oldi[11].
Faoliyati
Moliya xizmatlari
- Bank ishi: Turkiyada faoliyat yurituvchi Fibabanka hamda Niderlandiya, Germaniya, Shveysariya, Ruminiya, Malta va Ukrainada operatsiyalariga ega boʻlgan Nexent Bank[12].
- Lizing: Ruminiya, Rossiya va Ukrainadagi Credit Europe Leasing.
- Faktoring: 1992-yilda tashkil etilgan Fiba Faktoring A.Ş.
- Sugʻurta va pensiya: HDI Fiba Emeklilik ve Hayat hamda Fiba Sigorta kompaniyalari.
- Aktivlarni boshqarish: Fiba Portföy Yönetimi va Gelecek Varlık Yönetimi[13].
Nomoliyaviy investitsiyalar
- Chakana savdo: Fiba Retail Turkiya, Rossiya va Ukrainada franchayzing huquqi asosida Marks & Spencer, GAP, Banana Republic, Forever 21 va Lululemon brendlarini boshqaradi. Guruh Sportive kompaniyasining 50% ulushiga ega.
- Koʻchmas mulk: Fiba Commercial Properties Turkiya, Ruminiya, Moldova va Xitoydagi savdo markazlarini boshqaradi.
- Energetika: Fina Enerji orqali guruh shamol va quyosh energiyasi sohalarida faoliyat yuritadi hamda koʻmir aktivlarini, jumladan, Kınık koʻmir konini boshqaradi.
- Mehmondoʻstlik: Istanbuldagi hashamatli Swissôtel The Bosphorus mehmonxonasiga egalik qiladi.
Rahbariyat
Fiba Groupga Hüsnü Özyeğin tomonidan asos solingan. 2019-yildan buyon guruhga uning oʻgʻli, taniqli turk tadbirkori va filantropi Murat Özyeğin raislik qilib kelmoqda[14].
Ijtimoiy mas’uliyat
Fiba Group Hüsnü M. Özyeğin jamgʻarmasi orqali taʼlim va ijtimoiy rivojlanishni qoʻllab-quvvatlaydi hamda AÇEV (Ona va bola taʼlimi jamgʻarmasi)ning uzoq yillik hamkori hisoblanadi. 2008-yilda Hüsnü Özyeğin Istanbulda notijorat xususiy oliy oʻquv yurti boʻlgan Özyeğin universitetiga asos soldi.
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 „Fiba Holding 2022 Annual Report“. Fiba Group. Qaraldi: 2025-yil 19-iyul.
- ↑ GÜLER, Hülya „Fiba Holding, Rusya'daki bankası Credit Europe'yi satıyor“ (tr). www.hurriyet.com.tr (2016-yil 10-fevral). Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ „Fiba Holding AS- Company Details on ZAWYA“ (en). www.zawya.com. Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ „Turkish holding FIBA appoints new CEO“. www.aa.com.tr. Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ ekonomist.com.tr „Madene ve santrale 1 milyar $ yatıracak“ (tr). www.ekonomist.com.tr. Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ „GCEL Data – Global Coal Exit List“ (en). www.coalexit.org. 2025-yil 10-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ Markosyan, Martina „Fiba Group unit gets USD-42m EBRD loan for solar projects in Turkey“. renewablesnow.com (2024-yil 23-dekabr). Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ „Inventory planning and demand forecasting case study“. www.invent.ai. Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ „Marks & Spencer response“.
- ↑ „Swissotel'in genel müdürünü patronu Hüsnü Özyeğin uğurladı“. Patronlar Dünyası. Qaraldi: 2025-yil 24-aprel.
- ↑ „History“. Fiba Group. Qaraldi: 2025-yil 19-iyul.
- ↑ „Fiba Group“. Fibabanka. Qaraldi: 2025-yil 19-iyul.
- ↑ „Fiba Portföy“. Fiba Portföy Yönetimi. Qaraldi: 2025-yil 19-iyul.
- ↑ „The Board of Directors“. Fibabanka. Qaraldi: 2025-yil 19-iyul.