Kontent qismiga oʻtish

Feride Acar

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Feride Acar
Tavalludi
Ayşe Feride Acar

1948-yil 14-yanvar (1948-01-14) (78 yosh)
Taʼlimi Yaqin Sharq texnika universiteti (BA)
Bryn Mawr kolleji (MA, PhD)
Kasbi
  • akademik
  • ayollar huquqlari faoli
Turmush oʻrtogʻi Ahmet Acar
Mukofotlari Yevropa kengashi Pro Merito medali

Feride Acar (1948-yilda tugʻilgan) — ayollar va gender masalalari boʻyicha turkiyalik xalqaro ekspert. Yaqin Sharq texnika universitetida gender va ayollar tadqiqotlari dasturining asoschisi hisoblanadi.

2003—2005-yillarda Ayollarga nisbatan kamsitishni bartaraf etish qoʻmitasi raisi boʻlib ishlagan. Shuningdek, Yevropa kengashi huzuridagi Ayollarga nisbatan zoʻravonlik va Oiladagi zoʻravonlikka qarshi kurash boʻyicha ekspertlar guruhi (GREVIO) prezidenti sifatida ketma-ket uch muddat faoliyat yuritgan. 2019-yilda ayollar huquqlarini ilgari surishdagi xizmatlari uchun Yevropa kengashining „Pro Merito“ medali bilan taqdirlangan[1].

Yoshligi va taʼlimi

Feride Acar (toʻliq ismi Ayşe Feride Acar) 1948-yil 14-yanvarda Bursa shahrida tugʻilgan.

1970-yilda Anqaradagi Yaqin Sharq texnika universitetida sotsiologiya yoʻnalishida bakalavr darajasini olgan. Keyinchalik AQShda tahsilni davom ettirib, 1973-yilda magistr, 1976-yilda esa siyosiy sotsiologiya boʻyicha Bryn Mawr kollejida doktorlik darajasini olgan[2].

Faoliyati

Akademik faoliyati

Taʼlimini tugatgach, Feride Acar Turkiyaga qaytib, Yaqin Sharq texnika universiteti davlat boshqaruvi kafedrasida sotsiologiya fanidan dars beruvchi dotsent sifatida ishlay boshlagan[3][4].

Ushbu universitetda Gender va ayollar tadqiqotlari magistrlik dasturiga asos solib, 1994—2004-yillarda unga rahbarlik qilgan[5][6]. Shu bilan birga, 2001—2007-yillarda siyosatshunoslik va davlat boshqaruvi boʻlimi mudiri boʻlib ishlagan[7][8]. 2015-yilda nafaqaga chiqqan[9].

Faolligi

1980-yillardan boshlab Feride Acar ayollar huquqlari harakatida faol qatnasha boshlagan.

1995-yilda Pekin ayollar konferensiyasida ishtirok etgan va 1997-yilda Ayollarga nisbatan kamsitishni bartaraf etish qoʻmitasiga aʼzo etib saylangan. 1999—2001-yillarda maʼruzachi, 2001—2003-yillarda vitse-prezident, 2003—2005-yillarda esa prezident sifatida faoliyat yuritgan[10].

2011—2019-yillarda yana ushbu qoʻmitada ishlagan. 2006—2011-yillarda Istanbul konvensiyasini ishlab chiqishda ishtirok etgan va keyinchalik uning monitoring organida ham faoliyat yuritgan[6][11].

2009—2010-yillarda u Turkiya vakili sifatida maxsus qoʻmitada ishlagan, 2015-yildan esa GREVIO guruhi aʼzosi boʻlgan[10]. U uch muddat ketma-ket ushbu tashkilot prezidenti etib saylanib, 2019-yilda faoliyatini yakunlagan[5][6][10].

Mukofotlari

2010-yilda Global harakat uchun parlament aʼzolari tashkilotining „Demokratiya himoyachisi“ mukofoti bilan taqdirlangan[12].

2018-yilda Kanada hukumati tomonidan inson huquqlari yoʻlidagi xizmatlari uchun eʼtirof etilgan va shu yili Turkiya universitet ayollari uyushmasi tomonidan ham mukofotlangan[6][13].

2019-yilda Yevropa kengashining „Pro Merito“ medali bilan taqdirlangan[5].

2018-yilda Apolitical tashkiloti tomonidan tuzilgan gender tengsizligiga qarshi kurashayotgan dunyoning eng yetakchi 100 shaxsidan biri roʻyxatiga kiritilgan[14][15].

Adabiyotlar

Manbalar

  1. ↑ „Avrupa'dan Prof. Dr. Feride Acar'a liyakat madalyası“. aa.com.tr. Qaraldi: 2024-yil 4-dekabr.
  2. ↑ OHCHR 2007.
  3. ↑ Lie & O'Leary 1990, s. 11.
  4. ↑ The Sacramento Bee 1996, s. 15.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 Bianet 2019.
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 Central European University 2020.
  7. ↑ Sengupta 2001, s. 33.
  8. ↑ Istanbul Bilgi University 2007.
  9. ↑ Acar 2015, s. 2.
  10. ↑ 10,0 10,1 10,2 Ayata & Candaş 2018, s. 194.
  11. ↑ Bianet 2015.
  12. ↑ Parliamentarians for Global Action 2019.
  13. ↑ Graduate Women International 2018.
  14. ↑ Ergu, Elif „İlk 100'lük mücadele“. Hürriyet gazetesi, 31 Mayıs 2018. 2018-yil 30-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 1-iyun.
  15. ↑ „Gender Equality Top 100“. Apolitical.co sitesi. 2018-yil 14-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 1-iyun.