Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Dravidlar: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi
== Etimologiya ==
== Etimologiya ==


Xitoy tilidagi "Dravidian" atamasi Tang sulolasi davridagi *G'arbiy mintaqalar haqidagi buyuk Tang yozuvlari* kitobida paydo bo'lgan bo'lib, u Janubiy Hindistondagi rohib Xuanzang bir vaqtlar tashrif buyurgan mamlakatni anglatadi. (*G'arbiy mintaqalar haqidagi buyuk Tang yozuvlari*, Xuanzang, Shanxay xalq nashriyoti, 1977).
Xitoy tilidagi "Dravidian" atamasi Tang sulolasi davridagi *Gʻarbiy mintaqalar haqidagi buyuk Tang yozuvlari* kitobida paydo boʻlgan boʻlib, u Janubiy Hindistondagi rohib Xuanzang bir vaqtlar tashrif buyurgan mamlakatni anglatadi. (*Gʻarbiy mintaqalar haqidagi buyuk Tang yozuvlari*, Xuanzang, Shanxay xalq nashriyoti, 1977).


Ingliz tilidagi "Dravidian" atamasi birinchi marta {{Wikipedia link|Q2587178}} tomonidan uning *Dravidian grammatikasini taqqoslash* kitobida sanskritcha *drāvida* so'zini o'zlashtirib yaratilgan. *Drāvida* - milodiy 7-asrda Janubiy Hindistonning tamil tiliga nisbatan ishlatilgan sanskritcha so'z.
Ingliz tilidagi "Dravidian" atamasi birinchi marta {{Wikipedia link|Q2587178}} tomonidan uning *Dravidian grammatikasini taqqoslash* kitobida sanskritcha *drāvida* soʻzini oʻzlashtirib yaratilgan. *Drāvida* - milodiy 7-asrda Janubiy Hindistonning tamil tiliga nisbatan ishlatilgan sanskritcha soʻz.


Sanskritcha *drāvida* so'zining kelib chiqishi haqida turli xil nazariyalar mavjud bo'lib, ular asosan *tamiẓ* va *drāviḍa* so'zlari o'rtasidagi munosabatlar atrofida aylanadi. Zavilebil kabi tilshunoslar bu ikki so'zning tamiẓ > drāviḍa bilan bog'liqligiga ishonishadi, boshqalari esa ularning Dravida -> Dramila -> Tamizha yoki Tamil rivojlanish yo'lidan borishini ta'kidlashadi. Dravida so'zi sanskrit tilidagi "suv" yoki "okean" degan ma'noni anglatuvchi Drava so'zidan ham kelib chiqishi mumkin va Dravidian dengiz bo'yida yashovchi hindularni, xususan, uch tomondan dengiz bilan o'ralgan Janubiy Hindiston mintaqasida yashovchilarni anglatadi.
Sanskritcha *drāvida* soʻzining kelib chiqishi haqida turli xil nazariyalar mavjud boʻlib, ular asosan *tamiẓ* va *drāviḍa* soʻzlari oʻrtasidagi munosabatlar atrofida aylanadi. Zavilebil kabi tilshunoslar bu ikki soʻzning tamiẓ > drāviḍa bilan bogʻliqligiga ishonishadi, boshqalari esa ularning Dravida -> Dramila -> Tamizha yoki Tamil rivojlanish yoʻlidan borishini taʼkidlashadi. Dravida soʻzi sanskrit tilidagi "suv" yoki "okean" degan maʼnoni anglatuvchi Drava soʻzidan ham kelib chiqishi mumkin va Dravidian dengiz boʻyida yashovchi hindularni, xususan, uch tomondan dengiz bilan oʻralgan Janubiy Hindiston mintaqasida yashovchilarni anglatadi.


Dravidian tilshunosi Badrilaju Krishnamurti ta'kidlaganidek, "draviḍa va dramila avval [etnik guruh] ga, ikkinchidan esa [mamlakat] ga nisbatan ishlatilgan". Miloddan avvalgi Sinhala matnlarida dameḍa- va damela- prefikslari tamil savdogarlariga nisbatan ishlatilgan. Ilk buddist va jayn matnlarida Janubiy Hindiston aholisiga (asosan tamillarga) nisbatan damiḷa- prefiksi ishlatilgan; damilaraṭṭha- Janubiy Hindistondagi aryan bo'lmagan mamlakatga nisbatan ishlatilgan; va dramiḷa-, dramiḍa va draviḍa- variantlari Janubiy Hindistondagi bir mamlakatni anglatardi. Damiḷa- so'zining paydo bo'lishi draviḍa- dan oldin paydo bo'lgan ko'rinadi, bu avvalgisining sanskritcha shakli bo'lishi mumkin.
Dravidian tilshunosi Badrilaju Krishnamurti taʼkidlaganidek, "draviḍa va dramila avval [etnik guruh] ga, ikkinchidan esa [mamlakat] ga nisbatan ishlatilgan". Miloddan avvalgi Sinhala matnlarida dameḍa- va damela- prefikslari tamil savdogarlariga nisbatan ishlatilgan. Ilk buddist va jayn matnlarida Janubiy Hindiston aholisiga (asosan tamillarga) nisbatan damiḷa- prefiksi ishlatilgan; damilaraṭṭha- Janubiy Hindistondagi aryan boʻlmagan mamlakatga nisbatan ishlatilgan; va dramiḷa-, dramiḍa va draviḍa- variantlari Janubiy Hindistondagi bir mamlakatni anglatardi. Damiḷa- soʻzining paydo boʻlishi draviḍa- dan oldin paydo boʻlgan koʻrinadi, bu avvalgisining sanskritcha shakli boʻlishi mumkin.


{{chala}}
{{chala}}

2026-yil 20-noyabr, 04:35 dagi (joriy) koʻrinishi

Dravidlar — Jan. Hindistonda yashovchi xalqlar guruhi (telugular, tamillar, malayalilar, kannaralar, gondlar, oraonlar va b.). Pokiston hamda Eron va Afgʻonistonning qoʻshni rayonlarida (braguylar) yashaydi. Jan. hind irqiga mansub. Dravid tillarida soʻzlashadi. Hindiston ya. o.ning tub joy aholisi. D. haqidagi ilk maʼlumotlar (Upanishad, Mahabharata) qad. hind adabiy yodgorliklarida keltiriladi. Bu esa D. oriy qabilalarining shim. Hindistonga bostirib kirguniga qadar tub aholi boʻlganini koʻrsatadi. Baʼzi tadqiqotchilar D.ni mil. av. 4-ming yillikda Gʻarbiy Osiyodan koʻchib kelgan deb hisoblaydilar. D. tarixiy taraqqiyot davomida oʻzlarining boy madaniyatlari (Harappa madaniyati, Mohenjoda)ni vujudga keltirganlar. D. orasida hinduizm, xristianlik, islom, togʻli va oʻrmonzor rayonlarida yashaydigan aholi oʻrtasida ibtidoiy diniy tasavvurlar yoyilgan. Aholining koʻpchiligi qishloqlarda yashaydi. Dexdonchilik (guruchdan yiliga ikki marta hosil olinadi, koks palmasi, choy, kofe, kauchuk daraxti), chorvachilik (qoʻy, echki), hunarmandchilik bilan shugʻullanadilar (qarang Hindiston).

Actress Vani Bhojan during Amudha Surabhi Launch Event
Actress Vani Bhojan during Amudha Surabhi Launch Event
  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
This file was derived from: India location map.svg
This file was derived from: India location map.svg

Xitoy tilidagi "Dravidian" atamasi Tang sulolasi davridagi *Gʻarbiy mintaqalar haqidagi buyuk Tang yozuvlari* kitobida paydo boʻlgan boʻlib, u Janubiy Hindistondagi rohib Xuanzang bir vaqtlar tashrif buyurgan mamlakatni anglatadi. (*Gʻarbiy mintaqalar haqidagi buyuk Tang yozuvlari*, Xuanzang, Shanxay xalq nashriyoti, 1977).

Ingliz tilidagi "Dravidian" atamasi birinchi marta Andoza:Wikipedia link tomonidan uning *Dravidian grammatikasini taqqoslash* kitobida sanskritcha *drāvida* soʻzini oʻzlashtirib yaratilgan. *Drāvida* - milodiy 7-asrda Janubiy Hindistonning tamil tiliga nisbatan ishlatilgan sanskritcha soʻz.

Sanskritcha *drāvida* soʻzining kelib chiqishi haqida turli xil nazariyalar mavjud boʻlib, ular asosan *tamiẓ* va *drāviḍa* soʻzlari oʻrtasidagi munosabatlar atrofida aylanadi. Zavilebil kabi tilshunoslar bu ikki soʻzning tamiẓ > drāviḍa bilan bogʻliqligiga ishonishadi, boshqalari esa ularning Dravida -> Dramila -> Tamizha yoki Tamil rivojlanish yoʻlidan borishini taʼkidlashadi. Dravida soʻzi sanskrit tilidagi "suv" yoki "okean" degan maʼnoni anglatuvchi Drava soʻzidan ham kelib chiqishi mumkin va Dravidian dengiz boʻyida yashovchi hindularni, xususan, uch tomondan dengiz bilan oʻralgan Janubiy Hindiston mintaqasida yashovchilarni anglatadi.

Dravidian tilshunosi Badrilaju Krishnamurti taʼkidlaganidek, "draviḍa va dramila avval [etnik guruh] ga, ikkinchidan esa [mamlakat] ga nisbatan ishlatilgan". Miloddan avvalgi Sinhala matnlarida dameḍa- va damela- prefikslari tamil savdogarlariga nisbatan ishlatilgan. Ilk buddist va jayn matnlarida Janubiy Hindiston aholisiga (asosan tamillarga) nisbatan damiḷa- prefiksi ishlatilgan; damilaraṭṭha- Janubiy Hindistondagi aryan boʻlmagan mamlakatga nisbatan ishlatilgan; va dramiḷa-, dramiḍa va draviḍa- variantlari Janubiy Hindistondagi bir mamlakatni anglatardi. Damiḷa- soʻzining paydo boʻlishi draviḍa- dan oldin paydo boʻlgan koʻrinadi, bu avvalgisining sanskritcha shakli boʻlishi mumkin.