Divna Veković
| Divna Veković | |
|---|---|
 | |
| Tavalludi |
1886 Lužac qishlog‘i, Berane munitsipaliteti, Chernogoriya |
| Vafoti | 1941 yoki 1944 |
| Kasbi | shifokor, stomatolog |
Divna Veković (yoki Vékovitch; 1886-yilda tugʻilgan − 1944-yilda vafot etgan) – chernogoriyalik birinchi ayol shifokor ayol, birinchi ayol stomatolog va doktorlik ilmiy darajasini olgan birinchi ayol. Birinchi jahon urushi davrida Salonika frontida shifokor boʻlib xizmat qilgan. Veković, shuningdek, insonparvar shaxs va tarjimon ham boʻlgan. U Petar II Petrović-Njegošning mashhur epik asari „Gorski vijenats“ni fransuz tiliga „Les lauriers de la montagne“ nomi bilan tarjima qilgan. Bundan tashqari, serb shoiri Jovan Jovanović Zmajning boshqa sheʼrlarini ham fransuz tiliga oʻgirgan.
Biografiyasi
Divna Veković 1886-yilda Chernogoriyaning Berane munitsipalitetiga qarashli Lužac qishlogʻida dunyoga kelgan[1]. Otasi Uros Vekoviç, onasining ismi esa Tola Vekoviç boʻlgan. Divna oilada oltinchi yoki yettinchi farzandi edi[1][2][3]. U boshlangʻich taʼlimni oʻz qishlogʻidagi Đurđevi stupovi monastirida olgan, keyinchalik tahsilini Skopyeda davom ettirgan. Bundan tashqari Cetingedagi Qizlar institutida oʻqish uchun stipendiyani qoʻlga kiritgan va bir yil davomida Fransiyaning Amiens shahridagi Akusherlik maktabida tahsil olgan[1][4]. Sorbonna universitetida tibbiyot sohasi boʻyicha tahsil olgan va shu orqali Chernogoriyadagi oliy maʼlumotli birinchi ayol vrachga aylangan[1][4]. Shuningdek, Veković Parijda ikki yil davomida stomatologiya yoʻnalishida tahsil olgan, u yerni 1917-yilda tamomlagan va shu tariqa Chernogoriyadagi birinchi ayol stomatolog sifatida tarixga kirgan[1]. 1912-yilda Bolqon urushlari boshlanganida Vekoviç Xalqaro Qizil Xoch tashkilotiga qoʻshilgan va Vengriya hamda Avstriyadagi serb va chernogoriyalik asirlar uchun yordam berishga va kerakli vositalarni yigʻishga kirishgan[3].
Birinchi jahon urushi davrida Salonika frontida shifokor sifatida xizmat qilgan va oʻsha yerda yaralangan[5][6].
Veković Ikkinchi jahon urushi boshiga qadar Fransiyada yashagan va insonparvarlik harakatlari bilan shugʻullangan. Urush boshlanishi bilan esa Chernogoriyaga qaytgan[7][8]. Uning oʻlimi hujjatlarda qayd etilmagan, aniq vafot sanasi va joyi nomaʼlum, biroq 1941 yoki 1944-yillarda Sloveniyaning Zidani Most shahrida vafot etgan deya taxmin qilinadi[9][10].
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 „Divna Veković“ (en-US). Council of Europe. Women Writers Route. Qaraldi: 2022-yil 3-oktyabr.
- ↑ Defiant trajectories : Mapping out Slavic Women Writers Routes Poniž: . Forum of Slavic Cultures, 2021.
- ↑ 3,0 3,1 Martinović M.; Jokanović V. (2006). "[Divna Veković (1886–1944)--the first woman physician in Montenegro].". Med Pregl 59 (7–8): 391–3. doi:10.2298/mpns0608391m. PMID 17140043.
- ↑ 4,0 4,1 „Prva ljekarka u Crnoj Gori – Divna Veković (1886-1994) | MedicalCG Magazin o zdravlju i medicini“ (bs-BA). medicalcg.me (2013-yil 18-avgust). Qaraldi: 2022-yil 3-oktyabr.
- ↑ Martinović M.; Jokanović V. (2006). "[Divna Veković (1886–1944)--the first woman physician in Montenegro].". Med Pregl 59 (7–8): 391–3. doi:10.2298/mpns0608391m. PMID 17140043.
- ↑ Defiant trajectories : Mapping out Slavic Women Writers Routes Poniž: . Forum of Slavic Cultures, 2021.
- ↑ „Prva ljekarka u Crnoj Gori – Divna Veković (1886-1994) | MedicalCG Magazin o zdravlju i medicini“ (bs-BA). medicalcg.me (2013-yil 18-avgust). Qaraldi: 2022-yil 3-oktyabr.
- ↑ Martinović M.; Jokanović V. (2006). "[Divna Veković (1886–1944)--the first woman physician in Montenegro].". Med Pregl 59 (7–8): 391–3. doi:10.2298/mpns0608391m. PMID 17140043.
- ↑ „Divna Veković“ (en-US). Council of Europe. Women Writers Route. Qaraldi: 2022-yil 3-oktyabr.
- ↑ Defiant trajectories : Mapping out Slavic Women Writers Routes Poniž: . Forum of Slavic Cultures, 2021.