Kontent qismiga oʻtish

Buvayb jangi

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Buvayb jangi
Musulmonlarning Sosoniylar imperiyasiga istilosi
Sanalar 635-yil aprel
Urush yeri Buvayb (al-Hiraning shimoliy qismi), Furot, Iroq
Natija Roshidun xalifaligining gʻalabasi
Qoʻmondonlar
Roshidun xalifaligi Sosoniylar imperiyasi
  • Mihran bin Badhan †

Buvayb jangi (arabcha: معركة البويب‎‎) – Koʻprik jangidan koʻp oʻtmay Sosoniylar imperiyasi va Roshidun xalifaligi oʻrtasida boʻlib oʻtgan jang.

Tarixi

Koʻprik jangi Sosoniylar uchun hal qiluvchi gʻalaba boʻlib, bu ularga Mesopotamiyaga hujum qilgan arablarni quvib chiqarishga katta turtki berdi. Shundan soʻng, ular katta qoʻshin bilan Kufa yaqinidagi Furot daryosi boʻyida musulmon armiyasining omon qolgan askarlari bilan jang qilish uchun yoʻlga otlandilar.

Xalifa Umar mintaqaga yordam kuchlarini yubordi, ular, asosan, Ridda urushlari paytida musulmonlarga qarshi kurashgan kishilardan iborat edi[1].

Jang

Al-Musanno ibn Horisa yaqinlashib kelayotgan Fors qoʻshinini daryoni kesib oʻtishga majbur qildi va shu bilan uning qoʻshinlari boʻlinmalarga boʻlingan holda raqibning son jihatidan ustun boʻlgan kuchlarini oʻrab olishga muvaffaq boʻldi.

Urush musulmonlar uchun katta gʻalaba bilan yakunlandi, bunda mahalliy arab nasroniylarining oʻrni katta edi, chunki ular musulmon qoʻshiniga yordam berishga qaror qilgan edi[2]. Tarixchi Tabariyning yozishicha, sosoniylar qoʻmondoni Mihran bin Badhan Tagʻlab qabilasiga mansub qul Jobir bin Abdulloh tomonidan oʻldirilgan (keyinchalik, Mihranning qurollari va kiyimlarini taqsimlash borasida ustalar oʻrtasida kelishmovchilik yuzaga kelgan va bu masala al-Musanno tomonidan hal qilinishi kerak edi)[2]. Arablar sosoniylar va ularning ittifoqchilariga qarshi urushlarini yanada kengaytirish uchun kuchga ega boʻldilar[3].

Tarixiyligi

Islomshunos olim Fred Donner bu jang haqidagi rivoyatni soxta deb hisoblaydi, chunki jang haqidagi asosiy manbalardan biri boʻlgan Sayf ibn Umar baʼzan voqealarni boʻrttirishga moyilligi bilan tanilgan[4].

Manbalar

  1. ↑ عطية القوصى. „عصر الخلفاء الراشدين“ (ar). ktab INC.
  2. ↑ 2,0 2,1 Tabari. History of Tabari (Persian). Asatir Publishers, Third Edition, 1984 — 1615-1616-bet. 
  3. ↑ محمد بن سعد بن منيع الزهري. تكملة نواقص الطبقات الكبرى لابن سعد 1-2 (ar). IslamKotob, s. 822.
  4. ↑ Al-Tabari. The history of al-Tabali - Volume XI Blankinship: . Albany: State University of New York Press — xviii-bet. ISBN 0-7914-0851-5.