Boboyi Laqlaqagiy
Abror Turobovich Joʻrayev (1979-yil 21-sentabr, Buxoro) — oʻzbek iqtisodchisi va pedagogi. Iqtisodiyot fanlari nomzodi (PhD), «Jahon iqtisodiyoti» ixtisosligi boʻyicha professor (2026).[1] 2019-yildan Buxoro davlat universitetining xalqaro hamkorlik boʻyicha prorektori, shuningdek «Marketing va menejment» kafedrasi professori.[2] Ilmiy qiziqishlari jahon iqtisodiyoti, xalqaro iqtisodiy munosabatlar, turizm va oliy taʼlimni xalqarolashtirish masalalariga qaratilgan.
Hayoti va taʼlimi
Abror Joʻrayev 1979-yil 21-sentabrda Buxoro shahrida tugʻilgan. 1996–2000-yillarda Buxoro davlat universitetida iqtisodiyot mutaxassisligi boʻyicha tahsil olib, bakalavr darajasini olgan. 2000–2002-yillarda shu universitet magistraturasida makroiqtisodiyot mutaxassisligi boʻyicha oʻqib, magistr darajasiga ega boʻlgan. 2003–2006-yillarda universitet aspiranturasida ilmiy izlanishlar olib borgan.[2]
Mehnat faoliyati
Mehnat faoliyatini 2000–2002-yillarda Buxoro davlat universiteti huzuridagi akademik litseyda oʻqituvchi sifatida boshlagan. Keyinchalik universitetning turli lavozimlarida ishlagan: tashqi aloqalar boʻlimi boshligʻi (2007–2012), «Iqtisodiy taʼlim va turizm» kafedrasi oʻqituvchisi, dotsenti va mudiri (2012), Ijtimoiy-iqtisodiy fakultet dekani (2013–2014), xalqaro boʻlim boshligʻi (2014–2017) hamda Turizm fakulteti dekani (2017–2019).[2] 2019-yildan Buxoro davlat universitetining xalqaro hamkorlik boʻyicha prorektori lavozimida faoliyat yuritadi. Shu bilan birga «Marketing va menejment» kafedrasi professori sifatida pedagogik faoliyat olib boradi.
Ilmiy darajasi va unvonlari
2010-yilda iqtisodiyot fanlari nomzodi (falsafa doktori, PhD) ilmiy darajasiga ega boʻlgan. 2022-yilda «Jahon iqtisodiyoti» ixtisosligi boʻyicha dotsent, 2026-yilda esa Oʻzbekiston Respublikasi Oliy attestatsiya komissiyasi tomonidan shu ixtisoslik boʻyicha professor ilmiy unvoniga sazovor boʻlgan.[1]
Xalqaro faoliyati va grantlar
Ilmiy va kasbiy malakasini bir necha bor xorijda oshirgan. 2024-yilda Slovakiya akademik axborot agentligi (SAIA) stipendiyasi doirasida Bratisladagi Komenius universitetida «oliy taʼlimda xalqarolashuv» mavzusida yetti oylik ilmiy stajirovkani oʻtagan.[3] 2025-yilda AQSh Davlat departamentining «International Visitor Leadership Program (IVLP)» dasturi doirasidagi malaka oshirish kursida ishtirok etgan.[4] Erasmus+ dasturi doirasidagi ESGCA xalqaro loyihasida (Genuya universiteti, Italiya muvofiqlashtiruvi) Buxoro davlat universiteti tomonidan muvofiqlashtiruvchi sifatida faoliyat yuritadi.
Ilmiy faoliyati
Ilmiy qiziqishlari iqtisodiyot, xalqaro iqtisodiyot, turizm, oliy taʼlim va taraqqiyot iqtisodiyoti yoʻnalishlarini qamrab oladi. Jahon iqtisodiyoti, xalqaro iqtisodiy munosabatlar va turizm sohalarida 80 dan ortiq ilmiy ish eʼlon qilgan. Google Scholar maʼlumotlariga koʻra (2025-yil holatiga), asarlariga jami 76 marta iqtibos qilingan; h-indeks — 3, i10-indeks — 2.[5] Scopus tizimida muallif sifatida roʻyxatdan oʻtgan (ORCID: 0000-0002-4108-3274).[6]
Asosiy asarlari
- Jahon iqtisodiyoti va xalqaro iqtisodiy munosabatlar: darslik. — Buxoro, 2025.
- Менеджмент в туризме: oʻquv qoʻllanma (hammualliflikda). 2-nashr. — Moskva: ИНФРА-М, 2025. — 207 b. — ISBN 978-5-16-019645-9.
- Mehmonxonalarda tadbirlarni tashkil etish: oʻquv qoʻllanma (N. Omonova bilan). — Buxoro, 2026.
- Monografiya. — Buxoro: «Durdona», 2021. — 240 b.
- «University reputation, support, and security…» // Frontiers in Sustainable Tourism. — 2025.
- «Operationalizing ESG in higher education…» // Frontiers in Sustainability. — 2026.
- «Travel and Earn Together in Uzbekistan» dasturiy mahsuloti (№ DGU 07609, 2020) — mualliflardan biri.
Mukofotlari
- 2005-yil — «Oʻzbekiston belgisi» koʻkrak nishoni.[2]
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 Oʻzbekiston Respublikasi Oliy attestatsiya komissiyasi. Professor ilmiy unvoni attestati, 05 №006730, 2026-yil 10-aprel.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Buxoro davlat universiteti rasmiy hujjatlari va maʼlumotnoma (2026).
- ↑ Confirmation of completion of Research Stay. Comenius University in Bratislava, Faculty of Social and Economic Sciences, 2024.
- ↑ U.S. Department of State, Bureau of Educational and Cultural Affairs. International Visitor Leadership Program, 2025.
- ↑ Abror Juraev — Google Scholar profili.
- ↑ Juraev, Abror — Scopus muallif profili (ID 60222350600).
Hazrat Boboyi Laqlaqagiy (asl ismlari: Hazrat Xoja Niyoz Xorazmiy) — XI–XII asrlarda yashab o‘tgan yirik mutasavvif, valiy, xojagon tariqati yo‘lboshchilaridan biri. U kishining nomi xalq orasida "Hazrat Bobo" sifatida mashhur.
Hayoti
Hazrat Boboyi Laqlaqagiy XI asrning 70-yillarida tug‘ilgan. Manbalarga ko‘ra, u Hazrat Abduholiq G‘ijduvoniyning ustozlaridan biri bo‘lgan. Yosh Abduholiq G‘ijduvoniy G‘ijduvondan Rometanga kelib, Hazratning huzurida taʼlim olgan. Bu safarlarda u "Puli Laqlaqa" (tebranadigan ko‘prik)dan o‘tardi, ushbu ko‘prik Hazrat tomonidan qurdirilgan edi.
Laqlaqa nomi
"Boboyi Laqlaqagiy" laqabi, Hazrat yashagan hudud — qadimiy "Laqlaqa"dan olingan. Bu joy hozirgi Buxoro viloyatining Rometan tumani hududida joylashgan.
Faoliyati
Hazrat Boboyi Laqlaqagiy tasavvuf ilmini keng yoygan, muridlar tarbiyasi bilan shug‘ullangan. U o‘z mehnati bilan kun kechirgan, dehqonchilik qilgan. Baʼzi manbalarda unga nisbatan "Boboi tabarkobon" (bolta bilan uruvchi bobo) degan nom ham ishlatilgan.
Maqbarasi
Hazratning qabri Rometan tumanining janubi-g‘arbiy qismida, qadimiy Zarafshon daryosi bo‘yida joylashgan. Bu hudud "Hazrat Bobo qabristoni" nomi bilan mashhur.
1990-yillarda maqbara qisman obod etilgan bo‘lsa-da, to‘liq restavratsiya ishlari 2015–2016 yillarda amalga oshirildi. Viloyat restavratori To‘xti aka Obidjonov boshchiligidagi jamoa maqbarani qayta tikladi. Qabr ustiga Nurata ustasi Toir aka Rahimov tomonidan yasalgan G‘ozg‘on marmaridan yodgorlik toshi o‘rnatildi. Qabr ochilganida suyaklarning yaxshi saqlangani Allohning karomati sifatida baholandi.
Me’moriy xususiyatlari
Maqbara 8x8 metr o‘lchamdagi kub shaklida, ikki qavatli gumbazli uslubda barpo etilgan. Bu shakl O‘rta Osiyo meʼmorchiligi anʼanalariga mos bo‘lib, Ismoil Somoniy maqbarasi singari barqaror va uzoq umr ko‘radigan tuzilishga ega.
Merosi
Hazrat Boboyi Laqlaqagiy xojagonlik tariqati asoschilaridan bo‘lib, o‘zidan keyingi tasavvuf yo‘nalishlariga katta ta’sir ko‘rsatgan. Uning hayoti va faoliyati O‘zbekistonda milliy-maʼnaviy meros sifatida e’zozlanadi.
Manbalar
- Sadriddin Salim Buxoriy. Xojagon tariqati haqida.
- H. To‘rayev. Tasavvuf va tarixiy shaxslar.
- “Buxoro tarixi” – M. Narshahiy, 944 yil.
- 2015–2016 yillardagi restavratsiya hisobotlari va mahalliy tadqiqotchilar maʼlumotlari.