Birlashgan Millatlar Tashkiloti Kotibiyati
Birlashgan Millatlar Tashkiloti Kotibiyati — BMTning olti asosiy organidan biri hisoblanadi[1][2]. Kotibiyat BMTning ijrochi (amaliy) bo‘g‘ini bo‘lib, tashkilotning kundalik faoliyatini yuritadi. Kotibiyat BMTning muhokamali va qaror qabul qiluvchi organlari — ya’ni Bosh Assambleya, Iqtisodiy va ijtimoiy kengash hamda Xavfsizlik Kengashi — uchun kun tartibini belgilashda muhim rol o‘ynaydi, shuningdek, ushbu organlar qabul qilgan qarorlarni amalga oshirishni tashkil qiladi. Kotibiyatga BMT Bosh kotibi rahbarlik qiladi. U Bosh Assambleya tomonidan tayinlanadi va butun kotibiyat faoliyatini boshqaradi[2].
BMT Kotibiyati keng vakolatlarga ega. Tashkilotning ikkinchi Bosh kotibi Dag Xammarshöld kotibiyat faoliyatini quyidagicha ta’riflagan: “Birlashgan Millatlar Tashkiloti – bu a’zo davlatlar yaratgan tashkilotdir, biroq hukumatlar harakati va hamkorligi doirasida ko‘p narsa kotibiyat nima qilishi bilan belgilanadi. Kotibiyatda ijodiy salohiyat bor. U yangi g‘oyalarni ilgari surishi mumkin. U hukumat vakillarining tashabbuslarini mos shakllarda ilgari surishi mumkin”[3]. Kotibiyat tarkibidagi Siyosiy masalalar va tinchlikni ta’minlash bo‘yicha departament ko‘plab jihatlari bilan tashqi ishlar vazirligiga o‘xshash rol o‘ynaydi. Tinchlikparvar operatsiyalar bo‘yicha departament ham xuddi shunday muhim funksiyalarga ega. Kotibiyat quyidagi asosiy vazifalarni bajaradi:
• BMT Bosh Assambleyasi va Xavfsizlik Kengashining iqtisodiy hamda siyosiy tahlillarini tayyorlaydi;
• Maslahat organlari tomonidan boshlangan operatsiyalarni amalga oshiradi va boshqaradi;
• Siyosiy missiyalarni tashkil qiladi va ularni boshqaradi;
• Tinchlikparvar missiyalarni amalga oshirishdan avval baholovchi hisobotlar tayyorlaydi;
• Tinchlikparvar missiyalar rahbarlarini tayinlaydi;
• So‘rovlar, tadqiqotlar va monitoring ishlarini olib boradi;
• Ommaviy axborot vositalari va nodavlat tashkilotlar (NNT) bilan aloqa o‘rnatadi;
• Barcha xalqaro shartnomalar va konvensiyalarni rasmiy tarzda nashr etish uchun mas’uldir[2][4][5].
Manbalar
- ↑ „Main Organs“. United Nations. 2015-yil 12-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 9-aprel.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 „BMT Kotibiyati“. United Nations (2014-yil 18-noyabr). Qaraldi: 2015-yil 9-aprel.
- ↑ Dag Hammarskjöld. Hammarskjöld: The Political Man. Funk & Wagnalls, 1968.
- ↑ Novosad, Paul; Werker, Eric „Xalqaro tizimni kim boshqaradi? Birlashgan Millatlar Tashkiloti Kotibiyatining vakolatlari va xodimlari“. Paul Novosad (2014-yil 9-yanvar). — „Garvard biznes maktabi tadqiqotchilarining maqolasi, Kotibiyat xodimlarini globallashgan hokimiyat kurashi sifatida ko'radi.“. 2015-yil 13-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 9-aprel.
- ↑ Birlashgan Millatlar Tashkiloti. (2011). Rasmiy veb-sayt http://www.un.org/en/mainbodies/secretariat/ .
Havolalar
 |
Vikiomborda „Birlashgan Millatlar Tashkiloti Kotibiyati“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. |
- BMT Kotibiyati .
- Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibi Ijroiya boshqarmasining Birlashgan Millatlar Tashkiloti arxividagi yozuvlari.
- BMT islohoti - boshqaruv islohoti (rasmiy sayt) (Wayback Machine saytida 2024-07-24 sanasida arxivlangan) .
- Amerika Qo'shma Shtatlari Davlat departamenti .