Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Bigfut: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi
[[Fayl:Pie_Grande.jpg|right|thumb|338x338px| Rassomning nazarida]]
[[Fayl:Pie_Grande.jpg|right|thumb|338x338px| Rassomning nazarida]]
'''Bigfut''' ({{lang-en|Bigfoot}}Katta oyoq), shuningdek, <span lang="en" style="font-style:italic;">saskvoch</span> ('''Sasquatch''', ''salish'' tillaridan ''se'sxac'' - "yovvoyi odamlar"<ref name="Британника">{{Britannica|https://www.britannica.com/topic/Sasquatch|Sasquatch (legendary creature)|}}</ref>) nomi bilan ham tanilgan, afsonaviy<ref name="Топорков">''[[Топорков, Андрей Львович|Топорков А. Л.]]'' [http://www.ruthenia.ru/folklore/toporkov1.htm Мифы и мифология XX века: традиции и восприятие] // Человек и общество: поиски, проблемы и решения. 1999.</ref><ref name="Мелетинский">''[[Мелетинский, Елеазар Моисеевич|Мелетинский Е. М.]]'' [http://www.ruthenia.ru/folklore/meletinsky1.htm Миф и двадцатый век] // Избранные статьи. Воспоминания. М., 1998.</ref> {{Sfn|Соколов|2015}} gumanoid mavjudot<ref name="Британника" />, kriptid {{Sfn|Арнольд|2016}}, goʻyoki [[Amerika Qoʻshma Shtatlari]] shimoli-gʻarbiy va [[Kanada]]ning gʻarbiy qismida istiqomat qiladi. Odatda ikki oyoqda yuradigan katta, tukli [[Gominidlar|gominid]] sifatida tasvirlangan. Ko'pincha Qor odamning mahalliy (Shimoliy Amerika) varianti deb hisoblanadi<ref name="Британника" />.
'''Bigfut''' ({{lang-en|Bigfoot}}Katta oyoq), shuningdek, <span lang="en" style="font-style:italic;">saskvoch</span> ('''Sasquatch''', ''salish'' tillaridan ''seʼsxac'' - "yovvoyi odamlar"<ref name="Британника">{{Britannica|https://www.britannica.com/topic/Sasquatch|Sasquatch (legendary creature)|}}</ref>) nomi bilan ham tanilgan, afsonaviy<ref name="Топорков">''[[Топорков, Андрей Львович|Топорков А. Л.]]'' [http://www.ruthenia.ru/folklore/toporkov1.htm Мифы и мифология XX века: традиции и восприятие] // Человек и общество: поиски, проблемы и решения. 1999.</ref><ref name="Мелетинский">''[[Мелетинский, Елеазар Моисеевич|Мелетинский Е. М.]]'' [http://www.ruthenia.ru/folklore/meletinsky1.htm Миф и двадцатый век] // Избранные статьи. Воспоминания. М., 1998.</ref> {{Sfn|Соколов|2015}} gumanoid mavjudot<ref name="Британника" />, kriptid {{Sfn|Арнольд|2016}}, goʻyoki [[Amerika Qoʻshma Shtatlari]] shimoli-gʻarbiy va [[Kanada]]ning gʻarbiy qismida istiqomat qiladi. Odatda ikki oyoqda yuradigan katta, tukli [[Gominidlar|gominid]] sifatida tasvirlangan. Koʻpincha Qor odamning mahalliy (Shimoliy Amerika) varianti deb hisoblanadi<ref name="Британника" />.


Bu mavjudot ''relikt gominid'' yoki kamdan-kam hollarda qadimgi davrlardan hozirgi kungacha saqlanib qolgan odam jinsining qadimgi turi ekanligiga ishoniladi. Bigfut eng mashhur "turlardan biri" bo'lib, uning mavjudligi kriptozoologiya tarafdorlari tomonidan tan olingan. Biroq, uning mavjudligini tasdiqlovchi faktlar yo'q. Bundan tashqari, olimlarning ta'kidlashicha, bunday "yashirin turlar"ning mavjudligi juda dargumon, chunki [[Populyatsiya|populyatsiya sonini]] saqlab qolish uchun turni osongina aniqlashga imkon beradigan juda ko'p individlar bo'lishi kerak<ref name="breedingpop">{{Veb manbasi|url=http://home.clara.net/rfthomas/news/bfhunting.html}}</ref> {{Sfn|Соколов|2015}} va iqlim sharoiti shuningdek oziq-ovqat manbalarining xususiyatlari tasvirlangan xususiyatlarga ega hayvonlarning omon qolishi uchun yetarli bo'lmaydi<ref name="Sjögren, Bengt 1980">{{Книга|заглавие=''Berömda vidunder''|издательство=Settern|год=1980|isbn=91-7586-023-6|автор=Sjögren, Bengt}}{{Ref-sv}}</ref>. Shu sabablarga ko'ra bigfut haqidagi fikrlar ko'pincha olimlar tomonidan zamonaviy afsonalardan biri sifatida ko'rib chiqiladi<ref name="Топорков"/><ref name="Мелетинский"/> {{Sfn|Соколов|2015}}. Ilmiy hamjamiyat bigfut hisobotlari folklor, noto'g'ri aniqlash va firibgarlikni birlashtirgan deb hisoblaydi<ref>{{Книга|заглавие=Bigfoot Exposed: An Anthropologist Examines America's Enduring Legend|ссылка=https://archive.org/details/bigfootexposedan0000daeg|год=2004|издательство=[[Rowman & Littlefield|Altamira Press]]|isbn=0-7591-0539-1|ref=Dae04|страницы=[https://archive.org/details/bigfootexposedan0000daeg/page/62 62]—63|автор=Daegling, David J.}}</ref>.
Bu mavjudot ''relikt gominid'' yoki kamdan-kam hollarda qadimgi davrlardan hozirgi kungacha saqlanib qolgan odam jinsining qadimgi turi ekanligiga ishoniladi. Bigfut eng mashhur "turlardan biri" boʻlib, uning mavjudligi kriptozoologiya tarafdorlari tomonidan tan olingan. Biroq, uning mavjudligini tasdiqlovchi faktlar yoʻq. Bundan tashqari, olimlarning taʼkidlashicha, bunday "yashirin turlar"ning mavjudligi juda dargumon, chunki [[Populyatsiya|populyatsiya sonini]] saqlab qolish uchun turni osongina aniqlashga imkon beradigan juda koʻp individlar boʻlishi kerak<ref name="breedingpop">{{Veb manbasi|url=http://home.clara.net/rfthomas/news/bfhunting.html}}</ref> {{Sfn|Соколов|2015}} va iqlim sharoiti shuningdek oziq-ovqat manbalarining xususiyatlari tasvirlangan xususiyatlarga ega hayvonlarning omon qolishi uchun yetarli boʻlmaydi<ref name="Sjögren, Bengt 1980">{{Книга|заглавие=''Berömda vidunder''|издательство=Settern|год=1980|isbn=91-7586-023-6|автор=Sjögren, Bengt}}{{Ref-sv}}</ref>. Shu sabablarga koʻra bigfut haqidagi fikrlar koʻpincha olimlar tomonidan zamonaviy afsonalardan biri sifatida koʻrib chiqiladi<ref name="Топорков"/><ref name="Мелетинский"/> {{Sfn|Соколов|2015}}. Ilmiy hamjamiyat bigfut hisobotlari folklor, notoʻgʻri aniqlash va firibgarlikni birlashtirgan deb hisoblaydi<ref>{{Книга|заглавие=Bigfoot Exposed: An Anthropologist Examines America's Enduring Legend|ссылка=https://archive.org/details/bigfootexposedan0000daeg|год=2004|издательство=[[Rowman & Littlefield|Altamira Press]]|isbn=0-7591-0539-1|ref=Dae04|страницы=[https://archive.org/details/bigfootexposedan0000daeg/page/62 62]—63|автор=Daegling, David J.}}</ref>.


== Tavsifi ==
== Tavsifi ==
Guvohlarning aytishicha bigfut bo'yi 1,8 dan 3 metrgacha va og'irligi 200&nbsp;kg.gacha bo'lgan, to'q jigarrang, to'q-mallarang yoki kulrang yung bilan qoplangan ulkan odamsimon maymun deb ta'riflanadi<ref name="Британника"/><ref name="skepdic">{{Veb manbasi|url=http://www.skepdic.com/bigfoot.html}}</ref>. Taxminiy guvohlar uni tasvirlashganda katta ko'zlar, yaqqol ifodalanganqosh usti yoyi va katta quyi joylashgan peshonani ham eslab o'tishadi. Odatda guvohlar bu mavjudotdan keladigan kuchli yoqimsiz hidni ham aytib o'tishadi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.bigfootencounters.com/biology/smell.htm}}</ref>.
Guvohlarning aytishicha bigfut boʻyi 1,8 dan 3 metrgacha va ogʻirligi 200&nbsp;kg.gacha boʻlgan, toʻq jigarrang, toʻq-mallarang yoki kulrang yung bilan qoplangan ulkan odamsimon maymun deb taʼriflanadi<ref name="Британника"/><ref name="skepdic">{{Veb manbasi|url=http://www.skepdic.com/bigfoot.html}}</ref>. Taxminiy guvohlar uni tasvirlashganda katta koʻzlar, yaqqol ifodalanganqosh usti yoyi va katta quyi joylashgan peshonani ham eslab oʻtishadi. Odatda guvohlar bu mavjudotdan keladigan kuchli yoqimsiz hidni ham aytib oʻtishadi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.bigfootencounters.com/biology/smell.htm}}</ref>.


Bigft katta izlar qoldirishi aytiladi (shuning uchun uning nomi shunday). Ularning uzunligi 60 sm gacha, kengligi esa 20 sm gacha<ref name="Британника"/>. Ko'pchilik oyoq izlari besh barmoqli, ammo 2 dan 6 gacha barmoqli izlar ham mavjud<ref name="SI_Radford">{{Veb manbasi|url=http://www.csicop.org/si/show/bigfoot_at_50_evaluating_a_half-century_of_bigfoot_evidence}}</ref>. Ayrim izlarda tirnoq izlari bor, bu ularni [[ayiqlar]] qoldirgan boʻlishi mumkinligini koʻrsatadi<ref name="SI_Nickell">{{Veb manbasi|url=http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i/}}</ref><ref>[http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html Bear signs], San Diego Natural History Museum.</ref>. Bigfutning mavjudligi g'oyasi tarafdorlari, u hamma narsani yeydigan va asosan tungi ekanligini ta'kidlaydilar<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.bfro.net/gdb/show_FAQ.asp?id=586}}</ref>.
Bigft katta izlar qoldirishi aytiladi (shuning uchun uning nomi shunday). Ularning uzunligi 60 sm gacha, kengligi esa 20 sm gacha<ref name="Британника"/>. Koʻpchilik oyoq izlari besh barmoqli, ammo 2 dan 6 gacha barmoqli izlar ham mavjud<ref name="SI_Radford">{{Veb manbasi|url=http://www.csicop.org/si/show/bigfoot_at_50_evaluating_a_half-century_of_bigfoot_evidence}}</ref>. Ayrim izlarda tirnoq izlari bor, bu ularni [[ayiqlar]] qoldirgan boʻlishi mumkinligini koʻrsatadi<ref name="SI_Nickell">{{Veb manbasi|url=http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i/}}</ref><ref>[http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html Bear signs], San Diego Natural History Museum.</ref>. Bigfutning mavjudligi gʻoyasi tarafdorlari, u hamma narsani yeydigan va asosan tungi ekanligini taʼkidlaydilar<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.bfro.net/gdb/show_FAQ.asp?id=586}}</ref>.


Bigfutning mavjudligiga qarshi, Amerika maymunlari [[Torburun maymunlar|tor burunli maymunlar]] dan farqli ravishda gominidlar (shu jumladan odam ham) kiradigan keng burunli maymunlar ga mansub ekanligi haqida gapiriladi {{Sfn|Арнольд|2016}}.
Bigfutning mavjudligiga qarshi, Amerika maymunlari [[Torburun maymunlar|tor burunli maymunlar]] dan farqli ravishda gominidlar (shu jumladan odam ham) kiradigan keng burunli maymunlar ga mansub ekanligi haqida gapiriladi {{Sfn|Арнольд|2016}}.


== Tarixi ==
== Tarixi ==
Shimoliy Amerikada <nowiki>XIX—XX</nowiki> asrlar davomida ayiqqa oʻxshagan, ammo orqa oyoqlarda tik holatda harakatlanuvchi jonzot haqida xabarlar bor edi {{Sfn|Арнольд|2016}}. Saskvoch izlarining birinchi kashfiyoti asosan 1811-yilda bo'lib, u britaniyalik tadqiqotchi Devid Tompsonga tegishli. O'shandan beri Bigfut<ref name="Британника"/> qoldirgani taxmin qilingan yuzlab izlar topildi. Trapper ni o'ldirgan bunday mavjudot haqida AQSh prezidenti [[Theodore Roosevelt|Teodor Ruzvelt]] o'zining "Jonsiz fazolar ovchisi" kitobida yozgan. Ko'pincha bu mavjudot bilan uchrashuvlar [[Britaniya Kolumbiyasi]]da bo'lib o'tgan {{Sfn|Арнольд|2016}}.
Shimoliy Amerikada <nowiki>XIX—XX</nowiki> asrlar davomida ayiqqa oʻxshagan, ammo orqa oyoqlarda tik holatda harakatlanuvchi jonzot haqida xabarlar bor edi {{Sfn|Арнольд|2016}}. Saskvoch izlarining birinchi kashfiyoti asosan 1811-yilda boʻlib, u britaniyalik tadqiqotchi Devid Tompsonga tegishli. Oʻshandan beri Bigfut<ref name="Британника"/> qoldirgani taxmin qilingan yuzlab izlar topildi. Trapper ni oʻldirgan bunday mavjudot haqida AQSh prezidenti [[Theodore Roosevelt|Teodor Ruzvelt]] oʻzining "Jonsiz fazolar ovchisi" kitobida yozgan. Koʻpincha bu mavjudot bilan uchrashuvlar [[Britaniya Kolumbiyasi]]da boʻlib oʻtgan {{Sfn|Арнольд|2016}}.


Uzoq vaqt davomida Bigfutning mavjudligining eng ishonchli dalillaridan biri 1967-yilda Shimoliy Kaliforniyada Rojer Patterson va Bob Gimlin tomonidan suratga olingan qisqa rangli film hisoblangan. Film Bigfut ayolga tegishli ekanligi aytilgan edi. Biroq 2002-yilda, otishmada Rey Uollesning o'limidan so'ng, uning qarindoshlari va tanishlarining guvohliklari bo'yicha (ammo hech qanday ashyoviy dalil keltirmasdan) "Amerika Yetisi" bilan bo'lgan voqeaning hammasini boshidan oxirigacha soxtalashtirilgan; qirq santimetrlik "Yeti oyoq izlari" sun'iy shakllar bilan qilingan va suratga olish maxsus tikilgan maymun kostyumidagi odam bilan sahnalashtirilgan epizod edi.
Uzoq vaqt davomida Bigfutning mavjudligining eng ishonchli dalillaridan biri 1967-yilda Shimoliy Kaliforniyada Rojer Patterson va Bob Gimlin tomonidan suratga olingan qisqa rangli film hisoblangan. Film Bigfut ayolga tegishli ekanligi aytilgan edi. Biroq 2002-yilda, otishmada Rey Uollesning oʻlimidan soʻng, uning qarindoshlari va tanishlarining guvohliklari boʻyicha (ammo hech qanday ashyoviy dalil keltirmasdan) "Amerika Yetisi" bilan boʻlgan voqeaning hammasini boshidan oxirigacha soxtalashtirilgan; qirq santimetrlik "Yeti oyoq izlari" sunʼiy shakllar bilan qilingan va suratga olish maxsus tikilgan maymun kostyumidagi odam bilan sahnalashtirilgan epizod edi.


== Shuningdek ko'ring ==
== Shuningdek koʻring ==


* Qor odam
* Qor odam

2026-yil 19-noyabr, 23:11 dagi (joriy) koʻrinishi

Pie Grande
Rassomning nazarida

Bigfut (inglizcha: BigfootKatta oyoq), shuningdek, saskvoch (Sasquatch, salish tillaridan seʼsxac - "yovvoyi odamlar"[1]) nomi bilan ham tanilgan, afsonaviy[2][3] [4] gumanoid mavjudot[1], kriptid [5], goʻyoki Amerika Qoʻshma Shtatlari shimoli-gʻarbiy va Kanadaning gʻarbiy qismida istiqomat qiladi. Odatda ikki oyoqda yuradigan katta, tukli gominid sifatida tasvirlangan. Koʻpincha Qor odamning mahalliy (Shimoliy Amerika) varianti deb hisoblanadi[1].

Bu mavjudot relikt gominid yoki kamdan-kam hollarda qadimgi davrlardan hozirgi kungacha saqlanib qolgan odam jinsining qadimgi turi ekanligiga ishoniladi. Bigfut eng mashhur "turlardan biri" boʻlib, uning mavjudligi kriptozoologiya tarafdorlari tomonidan tan olingan. Biroq, uning mavjudligini tasdiqlovchi faktlar yoʻq. Bundan tashqari, olimlarning taʼkidlashicha, bunday "yashirin turlar"ning mavjudligi juda dargumon, chunki populyatsiya sonini saqlab qolish uchun turni osongina aniqlashga imkon beradigan juda koʻp individlar boʻlishi kerak[6] [4] va iqlim sharoiti shuningdek oziq-ovqat manbalarining xususiyatlari tasvirlangan xususiyatlarga ega hayvonlarning omon qolishi uchun yetarli boʻlmaydi[7]. Shu sabablarga koʻra bigfut haqidagi fikrlar koʻpincha olimlar tomonidan zamonaviy afsonalardan biri sifatida koʻrib chiqiladi[2][3] [4]. Ilmiy hamjamiyat bigfut hisobotlari folklor, notoʻgʻri aniqlash va firibgarlikni birlashtirgan deb hisoblaydi[8].

Guvohlarning aytishicha bigfut boʻyi 1,8 dan 3 metrgacha va ogʻirligi 200 kg.gacha boʻlgan, toʻq jigarrang, toʻq-mallarang yoki kulrang yung bilan qoplangan ulkan odamsimon maymun deb taʼriflanadi[1][9]. Taxminiy guvohlar uni tasvirlashganda katta koʻzlar, yaqqol ifodalanganqosh usti yoyi va katta quyi joylashgan peshonani ham eslab oʻtishadi. Odatda guvohlar bu mavjudotdan keladigan kuchli yoqimsiz hidni ham aytib oʻtishadi.[10].

Bigft katta izlar qoldirishi aytiladi (shuning uchun uning nomi shunday). Ularning uzunligi 60 sm gacha, kengligi esa 20 sm gacha[1]. Koʻpchilik oyoq izlari besh barmoqli, ammo 2 dan 6 gacha barmoqli izlar ham mavjud[11]. Ayrim izlarda tirnoq izlari bor, bu ularni ayiqlar qoldirgan boʻlishi mumkinligini koʻrsatadi[12][13]. Bigfutning mavjudligi gʻoyasi tarafdorlari, u hamma narsani yeydigan va asosan tungi ekanligini taʼkidlaydilar[14].

Bigfutning mavjudligiga qarshi, Amerika maymunlari tor burunli maymunlar dan farqli ravishda gominidlar (shu jumladan odam ham) kiradigan keng burunli maymunlar ga mansub ekanligi haqida gapiriladi [5].

Shimoliy Amerikada XIX—XX asrlar davomida ayiqqa oʻxshagan, ammo orqa oyoqlarda tik holatda harakatlanuvchi jonzot haqida xabarlar bor edi [5]. Saskvoch izlarining birinchi kashfiyoti asosan 1811-yilda boʻlib, u britaniyalik tadqiqotchi Devid Tompsonga tegishli. Oʻshandan beri Bigfut[1] qoldirgani taxmin qilingan yuzlab izlar topildi. Trapper ni oʻldirgan bunday mavjudot haqida AQSh prezidenti Teodor Ruzvelt oʻzining "Jonsiz fazolar ovchisi" kitobida yozgan. Koʻpincha bu mavjudot bilan uchrashuvlar Britaniya Kolumbiyasida boʻlib oʻtgan [5].

Uzoq vaqt davomida Bigfutning mavjudligining eng ishonchli dalillaridan biri 1967-yilda Shimoliy Kaliforniyada Rojer Patterson va Bob Gimlin tomonidan suratga olingan qisqa rangli film hisoblangan. Film Bigfut ayolga tegishli ekanligi aytilgan edi. Biroq 2002-yilda, otishmada Rey Uollesning oʻlimidan soʻng, uning qarindoshlari va tanishlarining guvohliklari boʻyicha (ammo hech qanday ashyoviy dalil keltirmasdan) "Amerika Yetisi" bilan boʻlgan voqeaning hammasini boshidan oxirigacha soxtalashtirilgan; qirq santimetrlik "Yeti oyoq izlari" sunʼiy shakllar bilan qilingan va suratga olish maxsus tikilgan maymun kostyumidagi odam bilan sahnalashtirilgan epizod edi.

Shuningdek koʻring

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  • Qor odam
  • Dover iblisi
  • Skuns maymun
  • Daydi chukcha
  • Chuchuna
  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Sasquatch (legendary creature) Encyclopædia Britannicada
  2. ↑ 2,0 2,1 Топорков А. Л. Мифы и мифология XX века: традиции и восприятие // Человек и общество: поиски, проблемы и решения. 1999.
  3. ↑ 3,0 3,1 Мелетинский Е. М. Миф и двадцатый век // Избранные статьи. Воспоминания. М., 1998.
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 Соколов 2015.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 Арнольд 2016.
  6. ↑ {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda sarlavha= parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“.
  7. ↑ Sjögren, Bengt. Berömda vidunder. Settern, 1980. ISBN 91-7586-023-6. (shved.)
  8. ↑ Daegling, David J.. Bigfoot Exposed: An Anthropologist Examines America's Enduring Legend. Altamira Press, 2004 — 62—63-bet. ISBN 0-7591-0539-1. 
  9. ↑ {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda sarlavha= parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“.
  10. ↑ {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda sarlavha= parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“.
  11. ↑ {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda sarlavha= parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“.
  12. ↑ {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda sarlavha= parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“.
  13. ↑ Bear signs, San Diego Natural History Museum.
  14. ↑ {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda sarlavha= parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“.
  • {{Veb manbasi}} andozasidan foydalanishda sarlavha= parametrini belgilashingiz kerak. „{{{title}}}“.