Kontent qismiga oʻtish

Beni Hassan

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Beni Hassan
بني حسان
Etnik tarkibi Arab
Joylashuv Gʻarbiy Sahroi Kabir, Mavritaniya, Marokash, Jazoir
Kelib chiqishi Beni Maqil
Tili Hasaniya arab tili
Dini Sunniy

Beni Hassan (arabcha: بني حسان‎‎ — „Hassanning oʻgʻillari“) — badaviy arab qabilasi. Gʻarbiy Sahroi Kabir, Mavritaniya, Marokash va Jazoirda yashaydi. U XI asrda Janubiy Arabistondan Magʻribga Banu Hilol va Banu Sulaym arab qabilalari bilan birga koʻchib kelgan Banu Maqilning toʻrtta kichik qabilasidan biridir[1]. XIII asrda ular Sahroi Kabirning janubi-gʻarbidagi Sanhaja hududlarini egallab oldi[2]. Marokashda ular dastlab maqillik qarindoshlari bilan birga Tadla va Muluyya daryosi oraligʻidagi hududga joylashdi. Sousdagi almohad hokimi Sousdagi qoʻzgʻolonga qarshi yordam soʻrab ularga murojaat qildi va ular shu mintaqa hamda uning atrofiga qayta koʻchib bordi[3]. Keyinroq ular hozirgi Mavritaniya hududiga koʻchdi[4]. XVI asrdan boshlab barcha qora tanli xalqlarni janubga, Senegal daryosi vodiysiga siqib chiqarishga muvaffaq boʻldi[5]. Beni Hassan va boshqa jangchi arab qabilalari XVII asrdagi Shar Buba urushidan soʻng hududdagi Sanhaja berber qabilalari ustidan hukmronlik qildi. Natijada Gʻarbiy Sahroi Kabir va Mavritaniyada arablar yetakchi etnik guruhga aylandi. Arab tilining Bani Hassan shevasi mintaqada qoʻllanila boshladi va hozir ham Hasaniya arab tili shaklida soʻzlashiladi. Beni Hassan qabilasi oʻrnatgan ierarxiya Mavritaniyaning sotsiologik qiyofasining katta qismini belgilab berdi[5]. Ushbu mafkura Mavritaniyada boshqa guruhlarga nisbatan ezish, kamsitish va hatto qullikka solishga olib kelgan[6].

Yana qarang

Adabiyotlar

Manbalar

  1. ↑ Ahmed Annaçéri’s Handwritten „Talaàt Al Mouchtari“ (died in 1717)
  2. ↑ „Diccionario histórico-etnográfico de los pueblos de África | WorldCat.org“ (en). www.worldcat.org 153, 350. Qaraldi: 2023-yil 1-may.
  3. ↑ de Moraes Farias, Paulo Fernando; Rossi, Benedetta (2018-07-18), „Interview. Landscapes, Sources, and Intellectual Projects“, Landscapes, Sources and Intellectual Projects of the West African Past, BRILL, 498–516-bet, doi:10.1163/9789004380189_026, ISBN 978-90-04-38018-9, S2CID 201566131
  4. ↑ Muhammad Suwaed. Historical Dictionary of the Bedouins. Rowman & Littlefield, 2015 — 41-bet. ISBN 978-1-4422-5451-0. 
  5. ↑ 5,0 5,1 Anthony G. Pazzanita. Historical Dictionary of Mauritania. Scarecrow Press, 2008 — 6–97-bet. ISBN 978-0-8108-6265-4. 
  6. ↑ *AMNESTY INTERNATIONAL, 7 November 2002, MAURITANIA, „A future free from slavery?“ The formal abolition of slavery in 1981 has not led to real and effective abolition for various reasons, including a lack of legislation to ensure its implementation. http://web.amnesty.org/library/index/engAFR380032002!Open (Wayback Machine saytida 2005-01-07 sanasida arxivlangan)