Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Basarke jangi: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi

2026-yil 19-noyabr, 22:33 dagi (joriy) koʻrinishi

Basarke jangi
Boburiylar va Sikhlar urushlarining bir qismi
Sanalar 1736-yil 23–24-oktabr
Urush yeri Basarke Gillan va Hujra Shoh Muqim
Natija Sikhlar gʻalabasi
  • Budda Dal Basarkeda magʻlub boʻldi, lekin Taruna Dalning qoʻshimcha kuchlari Hujra Shohda mugʻullarni magʻlub etdi.
Raqiblar
Sikh Akali flag Dal Khalsa Alam of the Mughal Empire Boburiylar imperiyasi
Qoʻmondonlar
Sikh Akali flag Navob Kapur Singh Alam of the Mughal Empire Zakariya Xon
Alam of the Mughal Empire Lakhpat Rai
Alam of the Mughal Empire Haibat Xon
Alam of the Mughal Empire Mukhlas Xon †
Alam of the Mughal Empire Salabat Xon
Alam of the Mughal Empire Kutb-ud-Din Xon
Alam of the Mughal Empire Jamal Xon †
Alam of the Mughal Empire Tatar Xon †
Alam of the Mughal Empire Duni Chand †
Kuchlar
Nomaʼlum Basarkeda 7 000[1]
Hujra Shohda 10 000[2]
Yoʻqotishlar
Nomaʼlum Bir necha ming kishi[3]

Basarke jangi (shuningdek, Basarke va Hujra Shoh jangi nomlari bilan ham tanilgan) — 1736-yil 23-oktyabrda Navob Kapur Singh boshchiligidagi sikh qoʻshinlari va Lahpat Rai boshchiligidagi Boburiylar qoʻshini oʻrtasida boʻlib oʻtgan jang.

1735-yil oxirigacha boʻlgan davrda Lohur noibi Zakariya Xon qoʻshin yuborib, bir jogirni egalladi. Zakariya Xonning devoni Lahpat Rai Budda Dalni Malva mintaqasi tomon chekinishga majbur qildi. Budda Dalni Phulkian Misl sardori Ala Singh iliq kutib oldi. Dalning bu hududda boʻlishi Ala Singh uchun katta imkoniyat yaratdi, chunki Budda Dalning yordami bilan u oʻz hududini kengaytirib, butun Sunamni oʻz tasarrufiga qoʻshib oldi. Sirhind hokimini jazolaganidan soʻng, Navob Kapur Singh sikhlarni Divali bayramini Amritsarda nishonlash uchun Majhaga qaytardi[1][3][4][5].

Sikhlar Basarke hududida turgan paytda Lahpat Rai boshchiligidagi 7 000 kishilik qoʻshin ularga hujum qildi[1]. Sikhlar magʻlubiyatga uchrab, chekinishga majbur boʻldilar[4][5]. Ertasi kuni ertalab Budda Dal Xemkaran yaqiniga yetib kelganida, unga Taruna Dal qoʻshildi. Basarke hududida Boburiylar qoʻshiniga yana qariyb 10 000 kishilik qoʻshimcha kuchlar kelib qoʻshildi[3]. Shundan soʻng Lohur yaqinidagi Hujra Shoh Muqimda jang boʻlib oʻtdi. Unda sikhlar gʻalaba qozonib, Boburiylar qoʻshinini magʻlub etdilar. Jangda minglab askarlar, jumladan, Jaspat Raining oʻgʻli Mukhlas Xon, Duni Chand hamda Jamal Xon va Tatar Xon ismli ikki mashhur faujdar halok boʻldi[1][2][3][4][5][6].

Ushbu jangdan soʻng Lohur hukumati barcha sikhlarga qarshi choralar koʻrdi. Hukumat Amritsardagi Oltin ibodatxonani egallab oldi va sikhlarning ibodatxonaga kelishiga toʻsqinlik qildi. Shuningdek, sikhlarga boshpana berish yoki ularga har qanday yoʻl bilan yordam koʻrsatish ham qonun bilan taqiqlandi[2][7].

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Surjit Singh Gandhi. Sikhs In The Eighteenth Century. Singh Bros., 1999 — 101 and 414-bet. ISBN 9788172052171. 
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 Singh, Ganda. Sardar Jassa Singh Ahluwalia, 1990 — 25–26-bet. 
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 G.S. Chhabra. Advanced study in History of the Punjab, 1960 — 360-bet. 
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 Harbans Singh. The Heritage Of The Sikhs. Manohar, 1994 — 55-bet. ISBN 9788173040641. 
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 Ranjit Singh. Golden Crystals. Unistar Books, 2013 — 224–225-bet. ISBN 9789351130482. 
  6. ↑ Sohan Singh Seetal. Rise of the Sikh Power and Maharaja Ranjeet Singh. Dhanpat Rai, 1971 — 178-bet. 
  7. ↑ The Punjab Past and Present - Volume 19 Part 2, 1985 — 364-bet.