Kontent qismiga oʻtish

Barış Manço

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Barış Manço

Barış Manço 1998-yilda
Tavalludi
Tosun Yusuf Mehmet Barış Manço

2-yanvar 1943-yil
Üsküdar, Istanbul, Turkiya
Vafoti 1-fevral 1999-yil(1999-02-01)
(56 yoshda)
Moda, Istanbul, Turkiya
Kasbi
  • musiqachi
  • qoʻshiqchi
  • kompozitor
  • aktyor
  • televizion prodyuser
  • shou olib boruvchisi
Faoliyat yillari 1958–1999
Turmush oʻrtogʻi Marie Claude
(yanvar — iyul 1970)
Lale Manço (Çağlar)
(1978 — 1999)
Bolalari 2

Musiqiy faoliyati

Janrlar
Cholgʻular
Leybllar Sayan
Yavuz Plak
CBS Disques / Grammofoonplaten SABV
Türküola
Emre Plak
Imzosi

Mehmet Barış Manço (toʻliq ismi Tosun Yusuf Mehmet Barış Manço[1];[a] 2-yanvar 1943 — 1-fevral 1999), sahnadagi taxallusi Barış Manço nomi bilan yaxshi tanilgan — turk rok musiqachisi, xonanda, bastakor, aktyor, televideniye prodyuseri va shou olib boruvchisi edi[2]. Galatasaroy litseyida oʻqib yurgan paytida musiqiy faoliyatini boshlagan, u Turkiyada rok musiqasining kashshoflaridan va Anadolu roki janrining asoschilaridan biri boʻlgan. Manço qariyb 200 ta qoʻshiq bastalagan va hozirga qadar eng koʻp sotilgan turk ijrochilaridan biri hamda eng koʻp mukofot olgan sanʼatkorlar sirasiga kiradi. Uning koʻplab qoʻshiqlari boshqa tillarga, jumladan ingliz, fransuz, yapon, yunon, italyan, bolgar, rumin, fors, ivrit, urdu, arab va nemis tillariga tarjima qilingan[3]. Oʻzining 7’den 77’ye (7 dan 77 gacha) tele­dasturi orqali Manço dunyo boʻylab sayohat qildi va koʻplab mamlakatlarda boʻldi[4]. U vafotidan koʻp yillar oʻtgan boʻlsa-da, hanuzgacha Turkiyaning eng mashhur jamoat arboblaridan biri sanaladi.

Yoshligi va faoliyati

Barış Manço 1943-yil 2-yanvarda Turkiyaning Istanbul shahridagi Uskudar tumanida tugʻilgan. Onasi Rikkat Uyanık 1940-yillarning boshlarida, oʻzi tugʻilgan Adana shahrida mashhur xonanda boʻlgan. Ikkinchi jahon urushi davrida tugʻilgan akasiga ota-onasi Savaş (turkchada „urush“ degani), oʻziga esa urush tugaganini nishonlash uchun Barış (turkchada „tinchlik“ degani) deb ism qoʻyishgan. Tugʻilganda unga yana marhum amakisi Yusufning taxallusi bilan „baquvvat Yusuf“ maʼnosini anglatuvchi Tosun Yusuf ismi ham berilgan. Ammo bu ism boshlangʻich maktabga borishidan biroz avval bekor qilingan[1].

1950-yillarda u Galatasaroy litseyida (keyinroq Şişli Terakki litseyida) oʻqib yurgan paytida oʻzining ilk guruhi — Kafadarlar („Doʻstlar“)ni tuzdi, bu guruhni u oʻsha paytda yaqin atrofdagi Deutsche Schule Istanbul (İstanbul Alman Lisesi) oʻquvchilaridan tuzilgan Erkin Koray guruhi chiqishini koʻrgach tuzgan, degan taxminlar bor. Turkiyaning mashhur iqtisodchisi, professor-doktor Asaf Savaş Akat bu guruhda saksofon chalgan, gitarachi Ender Enön esa oʻsha yillarda bozor­larda haqiqiy gitara topish qiyin boʻlgani uchun oʻz gitara­sini oʻzi yasagan.

1962–1963-yillarda u navbatdagi guruhi — Harmoniler („Garmoniyalar“) bilan mashhur amerikalik tvist qoʻshiqlarining kaverini va turk xalq qoʻshiqlarining rok-n-roll uslubidagi qayta ishlanmalarini yozib oldi. Shu tariqa u turk xalq musiqasi bilan rokni sintez qilgan Anadolu roki harakatiga asos soldi. Bu davrda uning asosiy vizual va musiqiy ilhom manbai Elvis Presley edi.

1963-yilda litseyni tugatgach, u Yevropaga koʻchib oʻtib, Parij va Lyejga bordi, u yerda mahalliy musiqachilar bilan guruhlar tuzdi va asosan ingliz va fransuz, qisman turk tilida bir qator singllarni yozib oldi. 1964-yilda esa Belgiya, Lyej shahridagi qirollik badiiy sanʼat akademiyasida oʻqishni davom ettirdi. U Les Mistigris (Mistigris guruhiga aloqasi yoʻq) guruhi bilan 1967-yilgacha Germaniya, Belgiya, Fransiya va Turkiya boʻylab gastrolda boʻldi.

1967-yilda u jiddiy avtohalokatga uchradi va undan qolgan chandiqni berkitish uchun oʻziga xos moʻylov qoʻya boshladi.

Turli millat vakillaridan iborat musiqachilar bilan ishlashdagi qiyinchiliklardan charchagan Manço Kaygısızlar („Beparvolar“) guruhini tuzdi. Guruh tarkibida keyinchalik MFÖ guruhi aʼzolari boʻladigan Mazhar Alanson va Fuat Gyuner ham bor edi. U bu guruh bilan bir qator singllarni yozdi va guruh bilan Turkiyada ham, xorijda ham gastrolda boʻldi. Keyinroq guruh aʼzolari chet elda yashashni istamasligini bildirganidan soʻng bu hamkorlik toʻxtadi.

1970-yilda u yana xorijlik musiqachilar bilan Barış Manço Ve … (Barış Manço va …) guruhini tuzdi va oʻzining ilk katta xiti Dağlar Dağlar („Togʻlar, togʻlar!“) singlini yozdi. Bu qoʻshiq Turkiya va Belgiyada 700 mingdan ortiq nusxada sotilib, muvaffaqiyat qozondi va hanuzgacha uning eng mashhur qoʻshiqlaridan biri hisoblanadi.

1970-yillar

Dağlar Dağlar muvaffaqiyatidan soʻng Manço yana bir taʼsirchan turk Anadolu rok guruhi boʻlgan Moğollar („Moʻgʻullar“) bilan bir necha singl yozdi. Keyin u Turkiyaga qaytishga qaror qildi va qisqa muddatga qayta tashkil etilgan Kaygısızlar bilan hamkorlikda ishladi. 1971-yilda uning ilk davr ijodini jamlagan Dünden Bugüne (Kecha­dan bugunga) nomli toʻliq albomi chiqdi; bugun u odatda Dağlar Dağlar nomi bilan ataladi.

1972-yilda u vafotiga qadar unga hamrohlik qiladigan afsonaviy Kurtalan Ekspres guruhini tuzdi. Yakkaxon singllarni chiqarishda davom etar ekan, 1975-yilda u oʻzining ilk toʻplam boʻlmagan LP albomi — koʻplab instrumental asarlarni oʻz ichiga olgan kontseptual albom 2023 ni chiqardi.

Xalqaro muvaffaqiyatga erishish yoʻlidagi soʻnggi urinishi sifatida u Yevropa va Janubiy Afrikada CBS Records leyblida George Hayes Orkestri ishtirokida asosan yakunlangan, nomi gʻalati shaklda yozilgan Baris Mancho (1976) LPsini chiqardi. Albom kutilgan shuhratni olib kelmagan boʻlsa-da, Ruminiya va Marokash chartlarining yuqori pogʻonalarini zabt etdi. Keyingi yili albom Turkiyada Nick the Chopper nomi bilan chiqarildi. 1975-yilda u oʻz faoliyatidagi yagona badiiy film — Baba Bizi Eversene („Dada, bizni uylantiring“) filmida bosh rolni ijro etdi. Filmning saundtreki Barış Manço va Kurtalan Ekspres tomonidan bastalangan kompozitsiyalar jamlanmasidan iborat.

1977–1980-yillar oraligʻida u Turkiyada qisman eski singllar toʻplami hisoblangan yana uchta albom chiqardi: Sakla Samanı Gelir Zamanı (1977), Yeni Bir Gün (Yangi kun, 1979) va 20. Sanat Yılı Disko Manço (1980). Ularning barchasi 2023 albomiga oʻxshash uslubda yozilgan. Bugun bu albomlar nodir nashrlar hisoblanadi, biroq ularning materiallarining katta qismi keyingi Ben Bilirim va Sarı Çizmeli Mehmet Ağa toʻplamlarida mavjud.

1980-yillar

1981-yilda Manço Kurtalan Ekspres bilan birga Sözüm Meclisten Dışarı albomini chiqardi. Unda „Alla Beni Pulla Beni“, „Arkadaşım Eşşek“ („Doʻstim eshak“), „Gülpembe“ (gulrang pushti), „Halhal“ (toʻpigʻiga taqiladigan zanjir), „Dönence“ (tropik zonadagi aylanish nuqtasi) kabi koʻplab xit qoʻshiqlar joy olgan edi. Bu albom ularning eng mashhur ishlari qatoriga kiradi va 1980-yillarda Mançoning ommaviy mashhurligini yanada oshirdi.

„Arkadaşım Eşşek“ qoʻshigʻi qisqa vaqt ichida bolalar orasida juda mashhur boʻlib ketdi (qoʻshiq aslida qishloq hayoti haqidagi nostalgiya mavzusida boʻlib, dastlab bolalar uchun moʻljallanmagan edi)[manba kerak] va Manço keyinchalik asosan bolalar uchun moʻljallangan boshqa koʻplab qoʻshiqlar yozdi; u 1980–1990-yillarda turk bolalari orasida haqiqiy ikonaga aylandi.

Boshqa tomondan, Kurtalan Ekspres aʼzosi Ahmet Gyuvanch bastalagan va Mançoning buvisi xotirasiga bagʻishlangan „Gülpembe“ kattaroq yoshdagi tinglovchilarni jalb qildi va „Dağlar Dağlar“ bilan bir qatorda ehtimol Mançoning eng mashhur qoʻshigʻiga aylandi.

1983-yilda Estağfurullah, Ne Haddimize albomi chiqdi. Unda „Halil İbrahim Sofrası“ („Halil Ibrohim dasturxoni“) hamda ijodkorning ilk qoʻshigʻining yangi talqini boʻlgan „Kol Düğmeleri“ („Yeng tugmalari“) kabi xit qoʻshiqlar bor edi. „Halil İbrahim Sofrası“ Mançoning odatda nasihatboz, axloqiy mazmundagi sheʼriyatini yorqin namoyon etadi; bunday yondashuv turk pop musiqasida kam uchraydi.

1985-yilda „Gibi Gibi“ va uzun kontseptual kompozitsiya „Lahburger“ni oʻz ichiga olgan 24 Ayar Manço („24 karat Manço“) albomi chiqdi. U Mançoning tovushidagi burilishni boshlab berdi: eski, guruhga tayangan rok uslubidan farqli ravishda, bu davrdan boshlab u ijodida sintezatorlar va baraban avtomatlaridan keng foydalana boshladi. Keyingi yillarda u Değmesin Yağlı Boya (1986, „Moyboʻyoqqa tegmasin“), Sahibinden İhtiyaçtan (1988, „Egasining ehtiyoji tufayli“) va Darısı Başınıza (1989, „Navbati oʻzlaringga ham nasib qilsin“) albomlarini chiqardi; bu albomlarning har biri bir necha xit qoʻshiqlarni oʻz ichiga olgan va yangi tovush izlanishlarini davom ettirgan.

7’den 77’ye va 1990-yillar

Operator Erkan Umut va Barış Manço 1998-yilda Meksikadagi Teotihuakanda
Barış Manço muzeyi

1988-yilda Manço tomonidan olib borilgan va rejissyorlik qilingan 7’den 77’ye (7 dan 77 gacha) tele­dasturi Turkiya davlat telekanali TRT 1da efirga chiqa boshladi. Konsert, tok-shou va hujjatli film unsurlarini birlashtirgan mazkur dastur sakkiz yil davomida efirga uzatilgan boʻlib, katta ommaboplikka erishdi. Manço ushbu loyiha doirasida deyarli 150 ta mamlakatga sayohat qildi. Dastur tarkibidagi bolalarga bagʻishlangan „Adam Olacak Çocuk“ („Odam boʻladigan bola“) rukni uni yosh tomoshabinlar orasida yanada mashhur qildi.

Tele­dastur 1990-yillarda ham barcha yoshdagi tomoshabinlar orasida mashhur boʻlib qolganiga qaramay, bu davrdagi musiqiy ijodi avvalgi oʻn yilliklardagidek katta muvaffaqiyatga erisha olmadi. Mega Manço (1992, „Buyuk Manço“) va Müsadenizle Çocuklar (1995, „Ruxsat bersangiz, bolalar“) albomlari ijodidagi eng zaif ishlar sifatida baholandi, garchi 1992-yilda chiqqan bolalar uchun moʻljallangan Ayı („Ayiq“) qoʻshigʻi maʼlum darajada muvaffaqiyat qozongan boʻlsa ham, bu natijalarni yaxshilay olmadi. Boshqa tomondan, u 1995-yilda Kurtalan Ekspres bilan Yaponiya boʻylab gastrol safari uyushtirdi va bu safar natijasida uning yagona jonli albomi — Live In Japan (1996, „Yaponiyada jonli ijro“) yozib olindi. U Yaponiyada ikki albom chiqardi va u yerda „sabzavotlar haqida qoʻshiqlar yozadigan odam“ sifatida tanildi; bu unvon 1980-yillardagi „Domates, Biber, Patlıcan“ („Pomidor, qalampir, baqlajon“) va „Nane, Limon Kabuğu“ („Naʼmatak va limon poʻchogʻi“) kabi qoʻshiqlariga ishora edi.

Oʻlimi

Barış Mançoning qabri Beykoz tumanidagi Kanlıca mahallasida joylashgan Kanlıca qabristonida

1999-yil 1-fevralda Barış Manço oʻzining Modadagi uyida toʻsatdan sodir boʻlgan yurak xuruji tufayli vafot etdi. Bu voqea u yaqinda nihoyasiga yetkazgan va tez orada chiqishi rejalashtirilgan oxirgi ishi — Mançoloji (Mançologiya yoki Manchologiya) (1999) albomi eʼlon qilinishidan biroz avval roʻy berdi. Mazkur ikki diskli albomda uning mashhur qoʻshiqlari qayta yozilgan boʻlib, shuningdek, uning musiqadagi 40 yilligiga bagʻishlangan, hali yakunlanmagan „40. Yıl“ („40 yil“) nomli instrumental asar ham mavjud edi. Uning kutilmagan oʻlimi Turkiyada deyarli umumiy qaygʻu holatini yuzaga keltirdi, millionlab odamlar motam tutdi, oʻn minglab insonlar esa uning dafn marosimida ishtirok etdi.

U Istanbuldagi Kanlıca qabristonida dafn qilindi[5].

Merosi

Barış Manço tasvirlangan koʻcha sanʼati

Barış Manço Turkiyaning eng taʼsirchan pop musiqachilaridan biri edi. U ilk faoliyat bosqichlarida turli guruhlari bilan birga anʼanaviy turk xalq musiqasini rok unsurlari bilan uygʻunlashtirib, turk rok harakatiga munosib hissa qoʻshdi. Bu yondashuv bugungi zamonaviy turk pop musiqasining koʻplab namoyandalarida hamon saqlanib qolgan asosiy xususiyatlardan biridir.

Uzun soch, moʻylov va qoʻlidagi yirik uzuklari bilan ajralib turadigan uning sahnadagi obrazi odatda konservativ boʻlgan turk jamoatchiligi reaksiyasini yumshatishda muhim rol oʻynagan.

Barış Manço 1970-yillarda progressiv rokdan ilhomlangan Anadolu roki harakatining kashshoflaridan biri boʻldi, oʻn yillar oʻtib esa elektron cholgʻu asboblari bilan qilgan tajribalari 1990-yillar turk ommabop musiqasining shakllanishiga hissa qoʻshdi.

Uning qoʻshiqlari turli mavzularni qamrab oladi[6], biroq koʻpincha zamonaviylashtirilgan „oshik“ (yuruvchi xalq shoirlari) anʼanasiga tayangan boʻlib, ular muhabbat qoʻshiqlari hukmronlik qilgan 1980-yillar pop sahnasida chekkada turgan, oʻziga xos hodisa sifatida ajralib turardi.

2002-yilda Yüreğimdeki Barış Şarkıları („Yuragimdagi Barış (tinchlik) qoʻshiqlari“) nomli tribyut albomi chiqdi. Unda turli yoʻnalishlarda — jumladan arabesk, pop va rok (ham anadolu, ham gʻarb uslubidagi) ijod qiluvchi oʻn besh nafar mashhur turk sanʼatkori ishtirok etdi; bu holat Mançoning taʼsir doirasi naqadar keng boʻlganini koʻrsatadi.

Istanbulning Moda dahasida joylashgan (hozir muzey) Barış Manço Evidagi Barış Mançoning mum haykali[7]
Akatlardagi Istanbul rassomlar bogʻida oʻrnatilgan Barış Manço haykaltaroshi — Gürdal Duyar tomonidan yasalgan byust

2013-yil 2-yanvarda Google Doodle[8] Barış Mançoning 70-yilligini nishonladi.

Merosi

  • Whittall Mansion, Moda — Usmonlilar davrida XX asr boshlarida Jeyms Villiam Whittall tomonidan qurilgan saroy. Barış Manço uni 1984-yildan boshlab ishlatgan, u vafotidan soʻng esa ushbu bino tarixiy uy muzeyiga aylantirilgan[9].

Diskografiya

Albomlar

  • Dünden Bugüne (1972) (Sayan)
  • 2023 (1975) (Yavuz Plak)
  • Sakla Samanı Gelir Zamanı (1976) (Yavuz)
  • Baris Mancho, Turkiyada Nick The Chopper nomi bilan chiqqan (1976) (CBS Disques/Grammofoonplaten S. A. B. V., CBS 81784, Yavuz LP)
  • Yeni Bir Gün (1979) (Yavuz va Burç Plakçılık)
  • 20 Sanat Yılı Disco Manço (1980) (Türküola)
  • Sözüm Meclisten Dışarı (1981) (Türküola)
  • Estağfurullah … Ne Haddimize! (1983) (Türküola)
  • 24 Ayar Manço (1985) (Emre Plakçılık)
  • Değmesin Yağlı Boya (1986) (Emre Plakçılık)
  • 30 Sanat Yılı Fulaksesuar Manço — Sahibinden İhtiyaçtan (1988) (Emre Plakçılık)
  • Darısı Başınıza (1989) (Yavuz va Burç Plakçılık)
  • Mega Manço (1992) (Emre Plak)
  • Müsaadenizle Çocuklar (1995) (Emre Plak)
  • Barış Manço Live In Japan (1996) (Emre Plak)
  • Mançoloji (1999) (Emre Plak)
  • Barış Manço Golden Rollers (2018) (Tunas Tunes)
  • Manlac Blues 9 — Demo 1965 — 1966 Volume 1 (2019) (Tunas Tunes)

Singllar

Harmoniler bilan

  • Twistin USA / The Jet (1962) (Grafson MGG 515)
  • Do The Twist / Letʼs Twist again (1962) (Grafson MGG 516)
  • Cit Cit Twist / Dream Girl (1963) (Grafson MGG 566)

Jacques Denjean Orkestri bilan

  • Baby Sitter / Quelle Peste / Jenny Jenny / Un Autre Amour Que Toi (1964) (Rigolo 18.726)

Les Mistigris bilan

  • Il Arrivera / Une Fille (1966) (Sahibinin Sesi 45-AX 3092)
  • Bien Fait Pour Toi / Aman Avcı Vurma Beni (1966) (Sahibinin Sesi 45-AX 3093)
  • Bizim Gibi / Big Boss Man / Seher Vakti / Good Golly Miss Molly (1967) (Sayan)

Kaygısızlar bilan

  • Kol Düğmeleri / Big Boss Man / Seher Vakti / Good Golly Miss Molly (1967) (Sayan FS-144)
  • Kızılcıklar / I’ll Go Crazy (1968) (Sayan FS-171)
  • Bebek / Keep Lookinʼ (1968) (Sayan FS-179)
  • Karanlıklar İçinde / Trip — To a Fair (1968) (Sayan FS-180)
  • Boğaziçi / Flower of Love (1968) (Sayan FS-194)
  • Runaway / Unutamıyorum (1969) (Sayan FS-199)
  • Aglama Değmez Hayat / Kirpiklerin Ok Ok Eyle (1969) (Sayan FS 204)
  • Kağızman / Anadolu (1969) (Sayan FS 213)

Barış Manço Ve bilan

  • Derule / Küçük Bir Gece Müziği (1970) (Sayan FS-223)
  • Dağlar Dağlar 1 / Dağlar Dağlar 2 (1970) (Sayan 229)

Moğollar bilan

  • İşte Hendek İşte Deve / Katip Arzuhalim Yaz Yare Boyle (1971) (Sayan FS-266)

Moğollar / Kaygısızlar bilan

  • Bin Boğanın Kızı / Ay Osman (1971) (Sayan FS-271)

Kaygısızlar / Les Mistigris bilan

  • Fil ile Kurbağa / Je te Retrouverais (1972) (Sayan FS 279)

Kurtalan Ekspres bilan

  • Ölüm Allah'ın Emri / Gamzedeyim Deva Bulmam (1972) (Yavuz YA 1544)
  • Lambaya Püf De / Kalk Gidelim Küheylan (1973) (Yavuz YA 1548)
  • Gönül Dağı / Hey Koca Topcu Genç Osman (1973) (Yavuz YA 1554)
  • Nazar Eyle Nazar Eyle / Gülme Ha Gülme (1974) (Yavuz YA 1562)
  • Bir Bahar Akşamı / Estergon Kalesi (1974) (Yavuz YA 1569)
  • Ben Bilirim /2023 (1975) (Yavuz Plak YA 1573)
  • Çay Elinden Öteye Rezil Dede / Vur Ha Vur (1976) (Yavuz Plak YA 1580)
  • Ride On Miranda (1976) (CBS / Sony Music)
  • Blue Morning Angel (1976) (CBS / Sony Music)
  • Tell Me Old Man (1976) (CBS / Sony Music)

George Hayes Orkestri / Kurtalan Ekspres bilan

  • Nick the Chopper / Lonely Man (1977) (Yavuz YA 1584)

Kurtalan Ekspres bilan

  • Hal Hal / Eğri Eğri Doğru Doğru Eğri Büğrü Ama Yine De Doğru (1981) (Türküola 239)

Filmografiyasi

  • Baba Bizi Eversene (1975)[10]

Izohlar

  1. ↑ turkcha: [toˈsun juˈsuf mehˈmet baɾˈɯʃ manˈtʃo]

Manbalar

  1. ↑ 1,0 1,1 „İşte Barış Manço'nun gerçek adı“ (tr) (2011-yil 8-dekabr). 2015-yil 26-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2011-yil 9-dekabr.
  2. ↑ Variety’s Film Reviews 1985–1986 (Vol 19) by R R Bowker Publishing, ISBN 978-0-8352-2799-5
  3. ↑ „Baris Manco“. Light Millennium. Qaraldi: 2011-yil 8-yanvar.
  4. ↑ M. Ali Eren; Muhsin Öztürk „Türkiye Barış'ı arıyor“ (tr). Aksiyon Dergisi (1999-yil 6-fevral). 2015-yil 9-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2010-yil 29-aprel.
  5. ↑ Eşit, Elif.. „Barış Manço, mezarı başında dualarla anıldı“ (tr) (2016-yil 31-yanvar). 2016-yil 1-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 13-iyun.
  6. ↑ „themes“. 2024-yil 18-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 13-may.
  7. ↑ „Barış Manço House Museum“.
  8. ↑ „Barış Manço's 70th Birthday“ (en). www.google.com. Qaraldi: 2023-yil 1-yanvar.
  9. ↑ Erandaç, Bülent.. „James William Whittall'dan geriye Barış Manço'nun konağı kaldı - Whittall Ailesi'nin film gibi hikayesi“ (tr) (2021-yil 28-mart). Qaraldi: 2022-yil 8-sentyabr.
  10. ↑ Baba Bizi Eversene (1975)

Adabiyotlar

Havolalar

Vikiomborda „Barış Manço“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. 
"https://ziyosfera.uz/index.php?title=Barış_Manço&oldid=316883" dan olindi