Kontent qismiga oʻtish

Bahora Hidoyat

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Bahora Hidoyat
forscha: بهاره هدایت‎‎
Tavalludi 1981 (yoshi 44–45)
Tehron, Eron
Kasbi faol, siyosiy maxbus

Bahora Hidoyat (forscha: بهاره هدایت‎‎, 1981-yilda tugʻilgan) — eronlik faollardan[1] biri va ayollar huquqlari uchun kampaniya yurituvchidir. U Eronda ayollarga nisbatan kamsituvchi qonunlarni oʻzgartirishga qaratilgan Bir million imzo kampaniyasida ishlagan faollardan biri edi. U bir necha bor hibsga olingan va qamoqqa tashlangan.

Hayoti

Bahora Hidoyat Eronda ayollar huquqlari uchun petit­siya — „Bir million imzo“ kampaniyasi[2][3] deb nomlanuvchi tashabbusning asoschilaridan biridir.

U Tehrondagi Iqtisodiy fanlar universitetini tamomlagan[4]. Bahora Hidoyat Tehron universitetining Iqtisodiyot fakultetida ham tahsil olgan[5][6].

2016-yil 14-iyunda Birlashgan Millatlar Tashkilotining Ixtiyoriy hibslar boʻyicha ishchi guruhi Bahora Hidoyatni darhol ozod qilishni talab qilgan fikr-mulohazani eʼlon qildi, chunki uning 2009-yildan beri qamoqda saqlanishi ixtiyoriy va xalqaro huquqqa zid, deb topildi[7]. Bahora Hidoyat qamoqda boʻlgan davrida jiddiy eʼtiborsizlikdan aziyat chekkan va turli vaqtlarda zarur tibbiy xizmatlardan mahrum qilingan. Baʼzan u oilaviy uchrashuvlar va telefon qoʻngʻiroqlaridan ham mahrum etilgan. Qamoqda boʻlgan paytida Bahora Hidoyat qoʻlda va lugʻatdan foydalangan holda ingliz tilidan fors tiliga Deiv Eggersning The Circle („Doira“) kitobi va Deivid Mitchellning Cloud Atlas („Bulutli atlas“) asarini tarjima qildi.

Hibslar va qamoq jazolari

Bahora Hidoyat 2007-yil 9-iyulda va 2007-yil 9-avgustda hibsga olingan, biroq garov evaziga qoʻyib yuborilgan. U 2008-yilda yana hibsga olinib qoʻyib yuborildi[8] va 2010-yilda davlatga qarshi tashviqot olib borgani uchun[9] toʻqqiz yarim yil muddatga ozodlikdan mahrum qilish jazosi tayinlandi[10][11][12][13].

Bahora Hidoyat 2020-yil yanvar oyida Eron Inqilobiy gvardiyasi (IRGC) tomonidan Ukraine International Airlines 752-reysi urib tushirilishini qoralash uchun oʻtkazilgan tinch yigʻilishda ishtirok etgani uchun hibsga olingan va toʻrt yil sakkiz oy qamoq jazosiga hukm qilingan[14][15].

2020-yil 10-fevralda Bahora Hidoyat Tehron universiteti xavfsizlik politsiyasi tomonidan hibsga olindi. Keyin u Qarchak qamoqxonasiga olib ketildi. Bahora Hidoyat u yerda ochlik eʼlon qildi[16][17].

Bahora Hidoyat 2022-yil 11-oktabr, dushanba kuni Tehronda xavfsizlik kuchlari tomonidan Mahso Aminiy oʻlimiga qarshi norozilik namoyishlari chogʻida yana hibsga olindi. Sakkiz kunlik qamoqdan soʻng, u telefon qoʻngʻirogʻi orqali oilasiga oʻzining Evin qamoqxonasining 209-boʻlimida ekanini, hibsga olinishi sabablari va unga qoʻyilgan ayblovlarni bilmasligini maʼlum qilgan[18].

U 2023-yil 31-avgustda ochlik eʼlon qildi[19].

Mukofot va eʼtiroflar

2012-yilda Bahora Hidoyat inson huquqlarini himoya qilish yoʻlida oʻz eʼtiqodlarini himoya etishdagi ulkan hissasi va favqulodda jasorati uchun Edelstam mukofoti bilan taqdirlangan.

Manbalar

  1. ↑ „Iran Gives West One-Month 'Ultimatum' to Accept Nuclear Counterproposal“. The New York Times (2010-yil 2-yanvar). Qaraldi: 2011-yil 20-fevral.
  2. ↑ „Iran: Free Women Activists“. Human Rights Watch (2014-yil 8-mart). Qaraldi: 2016-yil 11-iyul.
  3. ↑ „Raynell Andreychuk: The persecution of Bahareh Hedayat“. National Post. Qaraldi: 2016-yil 11-iyul.
  4. ↑ List of 29 Iranian students in prison
  5. ↑ „Day 12: Spotlighting Bahareh Hedayat, Iran – Nobel Women's Initiative“. Nobel Women's Initiative. 2016-yil 14-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 11-iyul.
  6. ↑ „Bahareh Hedayat: Women's Rights Defender - Tavaana Article“. tavaana.org. Tavaana. 2018-yil 19-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 11-iyul.
  7. ↑ Opinion No. 2/2016 concerning Bahareh Hedayat
  8. ↑ „Iran arrests two prominent student activists“. Daily Times (Pakistan) (2008-yil 15-iyul). Qaraldi: 2011-yil 20-fevral.
  9. ↑ „Iran Presses Opposition With Attacks and Jail Time“. The New York Times (2010-yil 21-may). Qaraldi: 2011-yil 20-fevral.
  10. ↑ „Jailed Iranian students start hunger strike“. Reuters (2010-yil 21-dekabr). 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2011-yil 20-fevral.
  11. ↑ Dehghan, Saeed Kamali „Iran refuses to free student activist Bahareh Hedayat after six years in jail“. theguardian.com (2015-yil 12-avgust). Qaraldi: 2016-yil 11-iyul.
  12. ↑ Dehghan, Saeed Kamali „Iran's Rouhani urged to release student activist Bahareh Hedayat“. theguardian.com (2015-yil 16-sentyabr). Qaraldi: 2016-yil 11-iyul.
  13. ↑ Shirin Ebadi. „Women Rising“. The New York Times (2013-yil 28-noyabr). Qaraldi: 2016-yil 11-iyul.
  14. ↑ Prominent Activist Sentenced to Four Years in Prison for Protesting Downing of Ukrainian Passenger Plane
  15. ↑ Beaten During Arrest Prominent Iranian Female Activist On Hunger Strike
  16. ↑ Beaten During Arrest Prominent Iranian Female Activist On Hunger Strike
  17. ↑ Iran Moves to Silence Journalists, Activists Ahead of Parliamentary Elections
  18. ↑ „بهاره هدایت را در بند ۲۰۹ اوین محبوس کرده‌اند“ [Bahareh Hedayat has been locked up in Ward 209 of the Evin Prison] (fa) (2022-yil 12-oktyabr). Qaraldi: 2022-yil 12-oktyabr.
  19. ↑ „اعلام اعتصاب غذای "بهاره هدایت"؛ در اعتراض به جان‌باختن "جواد روحی" در زندان“ [Announcing the hunger strike of Barehe Hedayat In protest of the death of Javad Rouhi in prison] (fa). صدای آمریکا (2023-yil 2-sentyabr). Qaraldi: 2023-yil 16-sentyabr. 
"https://ziyosfera.uz/index.php?title=Bahora_Hidoyat&oldid=310769" dan olindi