Baba Shemimiy
Baba Shemimiy (1831-yilda vafot etgan), shuningdek Kamoliddin Shemimiy Ibrohim[1] yoki Bobo Shemim[2], Fushë-krujlik Bobo Shemimiy yoki krujalik Bobo Shemimiy nomlari bilan ham tanilgan, alban Bektoshiy bejtexi va shahid boʻlgan.
Avvaliga sunniy musulmon hojisi va mudarrisi (diniy muallim) boʻlgan Baba Shemimiy Köprülü taqqasida (hozirgi Veles, Shimoliy Makedoniya) doʻsti Hotami Haydar Baba bilan birga Bektoshiy soʻfiy taʼlimoti bilan tanishadi. U qaytgach, Fushë-Krujëda taqqa (ziyoratgoh) tashkil etadi.
Baba Shemimiy Ali Pasha Tepelena, Usmoniylar imperiyasining Yanin viloyati vaziri bilan yaqindan bogʻliq boʻlgan va Ali Pashoning Bektoshiy tariqatiga kirib kelishiga masʼul boʻlgan[3]. Ali Pasha koʻmagida u Melçanda, Elbasandagi Xhefaji Baba taqqasi va Koshtandagi (yaqinidagi Memaliaj) Sodiq Baba taqqasini ham barpo etadi. Juda mistik shaxs sifatida taʼriflangan Baba Shemimiy, shu bilan birga, koʻpincha oʻz davrining jamoat arboblari va ijtimoiy adolatsizliklarini tanqid qilgan soʻfiy shoir edi[4].
Oʻz davrida Baba Shemimiy Albaniyadagi eng mashhur Bektoshiy yetakchisi boʻlgan. U istiqomat qilgan Krujëdagi Dollma taqqasida 360 ta muqaddas qabr bor edi va u „kichik Xuroson“ nomi bilan tanilgan[5].
Baba Shemimiy qudratli Toptaniy oilasidan boʻlgan Kapllon Pasha Toptaniy odamlari tomonidan 1831-yilda oʻldirilgan. Zinel Bastoriy nomli bejtexi davri shoiri tomonidan yozilgan bir marsiya uning oʻlimini yodga oladi[2]. Istanbuldagi Basri Baba kutubxonasida topilgan xatga koʻra, Baba Shemimiy muqaddas kitoblarni oʻqib oʻtirganida koʻkragiga ikki marta oʻq uzilishi natijasida halok boʻlgan. U oʻz taqqasiga dafn etilgan[4].
Yana qarang
Manbalar
- ↑ Monumented e rrethit te Elbasanit dhe rendesia e tyre (in Albanian)
- ↑ 2,0 2,1 Abdullah Hamiti (University of Prishtina) (2014), „Zenel Bastari dhe krijimtaria e tij poetike“ [Zenel Bastari and his poetic work], Hikmet (Albanian), Prishtina: Instituti për shkencat humane – Ibni Sina (7), 2015-12-08da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2015-10-25
{{citation}}: CS1 maint: unrecognized language () - ↑ Miranda Vickers (1999), The Albanians: A Modern History, London: I.B. Tauris, 22-bet, ISBN 9781441645005, „Around that time, Ali was converted to Bektashism by Baba Shemimi of Kruja...“
- ↑ 4,0 4,1 Ben Andoni (2014), Teqeja e Fushe Krujes - Historia e varreve te munguara [The tekke of Fushe-Kruje: the story of missing graves] (Albanian), Shqiperia.com
{{citation}}: CS1 maint: unrecognized language () - ↑ Krasniqi, Memli, Bektashi Cultural Heritage and the Albanians, Albanological Institute of Prishtina, 9-bet