Kontent qismiga oʻtish

Avraham Tzvi Idelsohn

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

Avraham Tzvi Idelsohn

Avraham Tzvi Idelsohn (ivritcha: אברהם צבי אידלסון; 14-l 1882 – 14-avgust 1938) — yahudiy musiqashunos, kompozitor va xonanda. U ko‘pincha “yahudiy musiqashunosligining otasi” sifatida tan olinadi. Uning eng mashhur merosi Hava Nagila qo‘shig‘i hisoblanadi.

Biografiyasi

  • Tug‘ilgan: 14-iyul 1882, Felsberg (hozirgi Latviya, Rossiya imperiyasi tarkibida)
  • Vafot etgan: 14-avgust 1938, Cincinnati, AQSh
  • Kasbi: Musiqashunos, kompozitor, xonanda
  • Mashhurligi: Yahudiy xalq musiqasini tizimli ravishda ilmiy o‘rgangan birinchi olimlardan biri

Yoshligi

Idelsohn yoshligidan musiqaga qiziqqan. U Germaniya va Shveysariyada musiqiy ta’lim oldi, keyinchalik 1905-yilda Falastinga (Eretz Isroilga) ko‘chib o‘tdi.

Ilmiy Faoliyati

  • 1905-yildan boshlab, u Isroilda yahudiy musiqasini to‘plash va yozib olish ishlarini boshladi.
  • 1910-yillarda u Yahudiy xalq musiqasi antologiyasi nomli monumental 10 jildlik asar ustida ishladi. Bu kitoblar turli mamlakatlardan kelgan yahudiylarning qo‘shiqlarini hujjatlashtirdi.
  • Uning tadqiqotlari Sharqiy Yevropa, O‘rta Osiyo, Shimoliy Afrika va Yaqin Sharq yahudiy jamoalarining musiqasini qamrab olgan.

Amerikadagi faoliyati

1921-yilda Idelsohn AQShga ko‘chib o‘tdi. U yerda ham musiqa o‘qitdi, tadqiqotlar olib bordi va asarlar yozishda davom etdi.

Asarlari

  • Jewish Music in Its Historical Development (1929) – eng mashhur kitobi, yahudiy musiqasining tarixiy rivojlanishini o‘rganadi.
  • Thesaurus of Hebrew Oriental Melodies – yahudiy xalq musiqasi antologiyasi (10 jildlik).

Merosi va Ta’siri

  • Idelsohnning ishlari tufayli biz bugungi kunda turli yahudiy jamoalarining qadimiy qo‘shiqlarini bilamiz.
  • U yahudiy musiqiy identitetini qayta tiklashda katta hissa qo‘shgan.
  • Hava Nagila qo‘shig‘i uning eng katta madaniy merosidir.

Manbalar

  • Idelsohn, Abraham Z. Jewish Music in Its Historical Development. 1929.
  • Encyclopedia Judaica – "Idelsohn, Abraham Z." maqolasi
  • Slobin, Mark. Tenement Songs: The Popular Music of the Jewish Immigrants. 1982.
  • Wikipedia – Abraham Zvi Idelsohn