Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Atropin: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi.
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi




'''Atropin''' ([[Lotin tili|lotincha]] ''Atropinum'') – [[ituzumdoshlar]] oilasiga mansub o`simliklar: [[belladonna]] (Atropa belladonna), [[mingdevona]] (Hyoscyamus niger), [[bangidevona]]ning ba'zi turlari (Datura stramonium) tarkibida mavjud bo‘lgan o`simlik alkaloidi.  
'''Atropin''' ([[Lotin tili|lotincha]] ''Atropinum'') — [[ituzumdoshlar]] oilasiga mansub oʻsimliklar: [[belladonna]] (Atropa belladonna), [[mingdevona]] (Hyoscyamus niger), [[bangidevona]]ning baʼzi turlari (Datura stramonium) tarkibida mavjud boʻlgan oʻsimlik alkaloidi.  


Sinonimi - ''Atropinum sulfuricum''.
Sinonimi - ''Atropinum sulfuricum''.


== Fizik-kimyoviy xossalari ==
== Fizik-kimyoviy xossalari ==
Hidsiz, oq rangli donador yoki kristallchalardan iborat bo‘lgan kukun. Suv va spirtda oson eriydi. Eritmalari neytral xossaga ega. In'eksion eritmalariga, stabilizatsiyalash uchun, [[Vodorod koʻrsatkichi (pH)|pH]] 3,0-4,5 bo‘lgan [[xlorid kislota]] qo`shiladi. 30 daqida davomida +100<sup>o</sup>C temperaturada sterillanadi.
Hidsiz, oq rangli donador yoki kristallchalardan iborat boʻlgan kukun. Suv va spirtda oson eriydi. Eritmalari neytral xossaga ega. Inʼeksion eritmalariga, stabilizatsiyalash uchun, [[Vodorod koʻrsatkichi (pH)|pH]] 3,0-4,5 boʻlgan [[xlorid kislota]] qoʻshiladi. 30 daqida davomida +100<sup>o</sup>C temperaturada sterillanadi.


Atropin optik jihatdan harakatsiz: fiziologik faol levorotatoriya va fiziologik faol bo'lmagan dekstrorotatsion izomerlar aralashmasi. Leyvorotator izomeriga giotsiamin deyiladi va atropindan 2 baravar faolroq. O'simliklarda uchraydigan tabiiy [[Alkaloidlar|alkaloid]] bu giotsiamin; alkaloidni kimyoviy izolatsiyasi bilan u asosan rasemik shaklga - atropinga aylanadi.
Atropin optik jihatdan harakatsiz: fiziologik faol levorotatoriya va fiziologik faol boʻlmagan dekstrorotatsion izomerlar aralashmasi. Leyvorotator izomeriga giotsiamin deyiladi va atropindan 2 baravar faolroq. Oʻsimliklarda uchraydigan tabiiy [[Alkaloidlar|alkaloid]] bu giotsiamin; alkaloidni kimyoviy izolatsiyasi bilan u asosan rasemik shaklga - atropinga aylanadi.




== Organizmga ta'siri==
== Organizmga taʼsiri==
Atropinning asosiy farmakologik xususiyati uning m-xolinergik retseptorlarini blokirovka qilish qobiliyatidir; u shuningdek n-xolinergik retseptorlarga ta'sir qiladi (juda zaif bo'lsa ham). Shuning uchun atropin selektiv bo'lmagan m-xolinergik retseptorlari blokerlariga tegishli.
Atropinning asosiy farmakologik xususiyati uning m-xolinergik retseptorlarini blokirovka qilish qobiliyatidir; u shuningdek n-xolinergik retseptorlarga taʼsir qiladi (juda zaif boʻlsa ham). Shuning uchun atropin selektiv boʻlmagan m-xolinergik retseptorlari blokerlariga tegishli.


Atropin ta'sirida qorachiqlarning kuchli kengayishi kuzatiladi. Midriatik effekt parasempatik tolalar bilan innervatsiya qilingan  dumaloq mushaklar tolalarining bo'shashishiga bog'liq. Suyuqlikning kameralardan chiqishi buzilganligi sababli qorachiqlarning kengayishi bilan bir vaqtning o'zida ko'z ichki bosimining oshishi mumkin. Siliyer tanasining siliyer mushaklarini bo'shashishi akkomodiya falajiga olib keladi.
Atropin taʼsirida qorachiqlarning kuchli kengayishi kuzatiladi. Midriatik effekt parasempatik tolalar bilan innervatsiya qilingan  dumaloq mushaklar tolalarining boʻshashishiga bogʻliq. Suyuqlikning kameralardan chiqishi buzilganligi sababli qorachiqlarning kengayishi bilan bir vaqtning oʻzida koʻz ichki bosimining oshishi mumkin. Siliyer tanasining siliyer mushaklarini boʻshashishi akkomodiya falajiga olib keladi.


== Chiqarilish shakli ==
== Chiqarilish shakli ==


<ul><li> 1 ml liampula va shprits-tyubiklarda 0,1% li eritma ko`rinishida</li>
<ul><li> 1 ml liampula va shprits-tyubiklarda 0,1% li eritma koʻrinishida</li>
<li>kukun ko`rinishida</li>
<li>kukun koʻrinishida</li>
<li>0,0005 grammli tabletkalar (0,5 mg)</li>
<li>0,0005 grammli tabletkalar (0,5 mg)</li>
<li>ko`z uchun 1% li surtma va plastmassa penallar yoki shisha flakonlarda ko`z plyonkalari ko`rinishida (har bir plyonkada 1,6 mg atropin sulfati — ''Membranulae ophthalmicae cum Atropini sulfatis'' bo‘lgan 30 dona plyonka)</li>
<li>koʻz uchun 1% li surtma va plastmassa penallar yoki shisha flakonlarda koʻz plyonkalari koʻrinishida (har bir plyonkada 1,6 mg atropin sulfati — ''Membranulae ophthalmicae cum Atropini sulfatis'' boʻlgan 30 dona plyonka)</li>
<li>atropin sulfatining 1% li ko`z tomchilari ko`rinishida, 5 ml li flakonda  </li></ul>
<li>atropin sulfatining 1% li koʻz tomchilari koʻrinishida, 5 ml li flakonda  </li></ul>
      
      
   
   

2026-yil 19-noyabr, 21:34 dagi (joriy) koʻrinishi


Atropin (lotincha Atropinum) — ituzumdoshlar oilasiga mansub oʻsimliklar: belladonna (Atropa belladonna), mingdevona (Hyoscyamus niger), bangidevonaning baʼzi turlari (Datura stramonium) tarkibida mavjud boʻlgan oʻsimlik alkaloidi.

Sinonimi - Atropinum sulfuricum.

Fizik-kimyoviy xossalari

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Hidsiz, oq rangli donador yoki kristallchalardan iborat boʻlgan kukun. Suv va spirtda oson eriydi. Eritmalari neytral xossaga ega. Inʼeksion eritmalariga, stabilizatsiyalash uchun, pH 3,0-4,5 boʻlgan xlorid kislota qoʻshiladi. 30 daqida davomida +100oC temperaturada sterillanadi.

Atropin optik jihatdan harakatsiz: fiziologik faol levorotatoriya va fiziologik faol boʻlmagan dekstrorotatsion izomerlar aralashmasi. Leyvorotator izomeriga giotsiamin deyiladi va atropindan 2 baravar faolroq. Oʻsimliklarda uchraydigan tabiiy alkaloid bu giotsiamin; alkaloidni kimyoviy izolatsiyasi bilan u asosan rasemik shaklga - atropinga aylanadi.


Organizmga taʼsiri

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Atropinning asosiy farmakologik xususiyati uning m-xolinergik retseptorlarini blokirovka qilish qobiliyatidir; u shuningdek n-xolinergik retseptorlarga taʼsir qiladi (juda zaif boʻlsa ham). Shuning uchun atropin selektiv boʻlmagan m-xolinergik retseptorlari blokerlariga tegishli.

Atropin taʼsirida qorachiqlarning kuchli kengayishi kuzatiladi. Midriatik effekt parasempatik tolalar bilan innervatsiya qilingan dumaloq mushaklar tolalarining boʻshashishiga bogʻliq. Suyuqlikning kameralardan chiqishi buzilganligi sababli qorachiqlarning kengayishi bilan bir vaqtning oʻzida koʻz ichki bosimining oshishi mumkin. Siliyer tanasining siliyer mushaklarini boʻshashishi akkomodiya falajiga olib keladi.

Chiqarilish shakli

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  • 1 ml liampula va shprits-tyubiklarda 0,1% li eritma koʻrinishida
  • kukun koʻrinishida
  • 0,0005 grammli tabletkalar (0,5 mg)
  • koʻz uchun 1% li surtma va plastmassa penallar yoki shisha flakonlarda koʻz plyonkalari koʻrinishida (har bir plyonkada 1,6 mg atropin sulfati — Membranulae ophthalmicae cum Atropini sulfatis boʻlgan 30 dona plyonka)
  • atropin sulfatining 1% li koʻz tomchilari koʻrinishida, 5 ml li flakonda