Artin Hindoğlu
Artin Hindoğlu (armancha: Յարութիւն Հինտօղլու) – XIX asrda yashagan Usmoniylar davrining etimologiyashunosi, tarjimon, professor, tilshunos hamda birinchi zamonaviy fransuzcha–turkcha lugʻat muallifi[1][2].
Hayoti
Arman millatiga mansub Artin Hindoğlu Istanbulda tugʻilgan va 10 yoshigacha shu yerda yashagan[1]. Uning oilasi aslida Kütahyadan boʻlgan[3]. 1812-yilda u Avstriyaga koʻchib oʻtgan va 1824–1831-yillarda professor sifatida faoliyat yuritgan[1]. Keyinchalik Avstriya imperiyasi imperatori uchun tarjimon etib tayinlangan[1].
Asarlari
Uning bizga maʼlum birinchi nashri 1829-yilda Venada chop etilgan boʻlib, unda „oddiy suhbatni tushunish uchun Usmoniy turk tili grammatikasi“ haqida bayon etilgan[manba kerak]. Ushbu asar keyinchalik fransuz tiliga tarjima qilinib, 1834-yilda „Grammaire théorique et pratique de la langue turke telle qu’elle est parlée à Constantinople“ (tarjimasi „Kostantinopol shahrida so‘zlashiladigan turk tili nazariy va amaliy grammatikasi“) nomi bilan chop etilgan[1][4].
1830-yilda Artin Hindoğlu nemischa–armancha lugʻat yozib, uni Venetsiyadagi armanlarning San Lazzaro degli Armeni orolidagi Mekhitarist monastirida nashr ettirgan[5].
1838-yilda Artin Hindoʻgʻlu „Dictionnaire Abrégé Français-Turc“ (tarjimasi „Fransuzcha–Turkcha qisqartirilgan lug‘at“) asarini yozgan, bu oʻz turidagi birinchi lugʻat hisoblanadi[2].
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 „Artin Hindoglu“ (French). Turk) Kulturu. Qaraldi: 2013-yil 19-yanvar.
- ↑ 2,0 2,1 Nisanyan, Sevan. „İstemeden vermek“ (Turkish) (2009-yil 22-may). 2012-yil 17-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2013-yil 19-yanvar.
- ↑ Hindoglu, Artin. Dictionnaire abrégé français-turc (turc-français), Vienna, 1838. Qaraldi: 19) january 2013.
- ↑ Hindoglu, Artin. Grammaire théorique et pratique de la langue turke. Paris: Librarie Orientale de Prosper Donde-Dupre, 1834. (https://archive.org/details/gb2-dZ9uHwmOsC}})
- ↑ Hindoglu, Artin. Kʻerakanutʻiwn germanatsʻi barbaṛoy. San Lazzaro degli Armeni, 1830 — 292-bet. (https://books.google.com/books?id=OToNAAAAIAAJ}})
.png) | Usmonlilar imperiyasiga oid shaxslar haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berishingiz mumkin. |