Anna Sologashvili
| Anna Sologashvili | |
|---|---|
| ანნა [ოლა] სოლოღაშვილი | |
 | |
| Tavalludi | |
| Taʼlimi | Xarkov universiteti |
| Kasbi | siyosatchi |
Anna „Ola“ Sologashvili (gruzincha: ანნა [ოლა] სოლოღაშვილი; 1882-yilda tugʻilgan – 1937-yilda vafot etgan) – Gruziya Sotsial-demokratik partiyasiga mansub siyosatchi. 1919-yildan 1921-yilga qadar Gruziya Taʼsis majlisi aʼzosi sifatida faoliyat yuritgan. 1921-yilda Sovet Ittifoqi Gruziyani bosib olganidan keyin yerosti muxolifat harakatlarida ishtirok etgan va keyinchalik oʻqituvchilik bilan shugʻullangan. 1937-yilda davlatga xiyonat aybi bilan sud qilinib, qatl etilgan.
Biografiyasi
Anna Sologashvili 1882-yilda oʻsha paytda Rossiya imperiyasi nazorati ostida boʻlgan Gruziyaning Gori yaqinidagi Mejvriskhevi qishlogʻida zodagon oilada tugʻilgan. Xarkov universitetini tarix yoʻnalishi boʻyicha tamomlagan. 1903-yilda Sologashvili Sotsial-demokratik partiyaga qoʻshilib, qishloq joylarda marksistik adabiyotlarni targʻib qilishda faol ishtirok etgan. Partiya ichidagi boʻlinishda Sologashvili bolsheviklarga qarshi chiqib, mensheviklar tomonini olgan. 1912-yilda inqilobiy faoliyati uchun hibsga olingan, biroq keyinchalik oqlangan. 1917-yilda boʻlib oʻtgan Fevral inqilobi Rossiya monarxiyasini agʻdarib tashlagach, Sologashvili Gruziya Milliy Kengashiga aʼzo boʻlib kirgan va 1918-yil may oyida Gruziya mustaqilligini qoʻllab-quvvatlab ovoz bergan. Soʻngra Tbilisi shahar kengashiga deputat etib saylangan. 1919-yilda boʻlib oʻtgan parlament saylovlarida Sologashvili Sotsial-demokratik partiya nomzodi sifatida ishtirok etgan va aynan shu partiyaning saylov roʻyxati orqali parlamentga saylangan. Shu tariqa u Gruziya tarixida ilk bor umumiy va teng saylov huquqi asosida demokratik tarzda shakllantirilgan parlament, 130 nafar aʼzodan iborat Taʼsis majlisiga saylangan besh nafar ayol deputatdan biri boʻlgan. Majlisda Sologashvili kutubxona, nafaqa va saylov boʻyicha komissiyalar aʼzosi boʻlib ishlagan hamda bir necha qonun loyihalarining mualliflaridan biri boʻlgan[1][2].
1921-yilda Gruziya Respublikasi bolsheviklar tomonidan bosib olingach, Anna Sologashvili yangi sovet tuzumiga qarshi yerosti siyosiy qarshilik harakatlarida ishtirok eta boshladi. U Gruziya Sotsial-demokratik partiyasining Ayollar qoʻmitasi aʼzosi boʻlib, ushbu qoʻmita siyosiy mahbuslar va ularning oilalariga yordam koʻrsatish bilan shugʻullangan. 1922-yilda qoʻmita koʻp partiyali yerosti tashkilotiga aylantirilib, „Gruziya Siyosiy Qizil Xochi“ deb nomlangan. 1924-yilda sodir boʻlgan muvaffaqiyatsiz antisovet qoʻzgʻolonidan soʻng, Sologashvili siyosatdan butunlay chetga chiqqan va yangi tashkil etilgan Janubiy Osetiya Avtonom viloyatida oʻqituvchi sifatida ishlagan. Stalin davridagi „Katta tozalash“ (katta repressiya) avjiga chiqqan paytda Sologashvili „antisovet targʻiboti“, „shovinizm“ va chet elda muhojirlikda yashayotgan siyosatchi Noe Ramishvili bilan aloqadorlikda ayblanib, NKVD uchliklari hay’ati tomonidan shoshilinch tarzda sud qilingan va oʻsha yili otib oʻldirilgan[3].
Manbalar
- ↑ Ugrekhelidze. „The five women who crafted the Georgian constitution“. JAMnews (2018). Qaraldi: 2020-yil 8-fevral.
- ↑ Khvadagiani. „ანნა /ოლა/ სოლოღაშვილი“ (ka). Feminism and Gender Democracy: Women's Museum. Heinrich Böll Stiftung South Caucasus (2014). 2015-yil 21-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 8-fevral.
- ↑ Ugrekhelidze. „The five women who crafted the Georgian constitution“. JAMnews (2018). Qaraldi: 2020-yil 8-fevral.