Alisa Babs
| Alis Babs | |
|---|---|
 Nilson 1940-yil | |
| Tavalludi |
Hildur Alice Nilson 26-yanvar 1924-yil |
| Vafoti |
11-fevral 2014-yil (90 yoshda) Stokgolm Shvetsiya |
| Kasbi | xonanda, aktrisa |
| Faoliyat yillari | 1939-2004 |
Hildur Alisa Nilson (1924-yil 26-yanvar — 2014-yil 11-fevral)— taxallusi Alisa Babs shvetsiyalik qoʻshiqchi[1].
Alisa ijod faoliyati davomida shved folklori, Yelizaveta davri qoʻshiqlari, opera va jaz kabi turli musiqiy yoʻnalishlarda ijro etgan. Xalqaro miqyosda asosan jaz xonandasi sifatida tanilgan boʻlsa-da, Alisa Babs Eurovision qo'shiq tanlovi 1958da Shvetsiya nomidan ishtirok etgan ilk vakil sifatida ham tarixga kirgan. 1972-yilda unga Qirollik saroyi xonandasi unvoni berilgan. Alisa bu maqomga sazovor boʻlgan ilk opera boʻlmagan ijrochi hisoblangan.
Faoliyati
Alisa Babs 1940-yilda suratga olingan Swing it, magistern! (Oʻynang, ustoz!) filmi orqali katta shuhrat qozongan[2]. Shundan soʻng u oʻndan ortiq shved tilidagi filmlarda suratga tusha boshlagan. Ekrandagi odobli, mehribon va quvnoq qiz obrazi bilan mashhur boʻlishiga qaramay, uning atrofida shakllangan yoshlar madaniyati katta avlod vakillarining tanqidiga uchragan. Hatto bir ruhoniy Alisa Babs atrofidagi muxlislikni „madaniy hayotning kasalligi“ deb atagan[3].
,_Bestanddeelnr_909-4000.jpg)
1963-yildan boshlab uning amerikalik bastakor va pianinochi Duke Ellington bilan uzoq yillik ijodiy hamkorligi boshlangan[2]. Babs Ellingtonning aynan uning ovozi uchun yozilgan ikkinchi va uchinchi Sacred Concerts asarlarining ijrosida qatnashgan. Xonandaning ovoz diapazoni uch oktavadan ortiq boʻlgan. Ellingtonning taʼkidlashicha, Alisa Babs ijro eta olmagan hollarda qoʻshiqning qismlarini kuylash uchun uch nafar alohida xonandadan foydalanishga toʻgʻri kelgan[4].
1963-yilda uning „After You’ve Gone“ qoʻshigʻi yozilgan plastinkasi Buyuk Britaniyaning New Musical Express hit-paradida 29-oʻrinni egallagan[5].
1972-yilda Babs British Broadcasting Corporation radiosining ilk eshittirishlari boshlanganining 50 yilligiga bagʻishlangan niderlandiyalik „Auntie“ qoʻshigʻining yozilishida ham ishtirok etgan.
Shaxsiy hayoti
1943-yilda Alisa Babs Nils Ivar Syoblom (1919–2011) bilan turmush qurgan. Ularning uch farzandi boʻlgan: Lilleba Syoblom Lagerbek (1945-yilda tugʻilgan), Lars-Ivar (Lasse) Syoblom (1948-yilda tugʻilgan) va Titti Syoblom (1949-yilda tugʻilgan)[6][7].
1973-yildan 2004-yilgacha Alisa Babs turmush oʻrtogʻi bilan birga Costa del Sol, Ispaniyada yashagan, biroq Shvetsiya va xalqaro miqyosdagi ijodiy faoliyatini davom ettirgan. Hayotining soʻnggi yillarida ular Shvetsiyaga qaytib kelishgan.
Mukofotlari
2003-yilda Shvetsiya hukumati tomonidan unga Illis quorum mukofoti topshirilgan[8].
Vafoti
Alis Babs 2014-yil 11-fevralda Stockholm shahrida Altsgeymer kasalligi asoratlari tufayli 90 yoshida vafot etdi[4][6][7][9].
Manbalar
- ↑ Cook 2005, s. 27.
- ↑ 2,0 2,1 Yanow, Scott „Alice Babs: Biography“. AllMusic. Qaraldi: 2011-yil 4-iyun.
- ↑ Reney, Tom „Alice Babs: The Rare Delight Of You“. Biography. New England Public Radio - NEPR.net (2014-yil 14-aprel). 2015-yil 22-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 6-aprel.
- ↑ 4,0 4,1 Mosey, Chris „Alice Babs: Vi Minns Alice Babs (2014)“. Musical reviews (2014-yil 25-sentyabr). Qaraldi: 2015-yil 6-aprel.
- ↑ Chris Davies. British & American Hit Singles, Batsford.
- ↑ 6,0 6,1 Keepnews, Peter. „Alice Babs, Who Sang for Ellington, Dies at 90“. The New York Times (2014-yil 14-fevral). Qaraldi: 2015-yil 6-aprel.
- ↑ 7,0 7,1 „Swedish singer Alice Babs dies aged 90“. TheLocal.se (2014-yil 11-fevral). 2015-yil 19-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 6-aprel.
- ↑ „Regeringens belöningsmedaljer och regeringens utmärkelse: Professors namn“ (sv). Regeringskansliet (2006-yil yanvar). 2021-yil 2-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 18-may.
- ↑ Alice Babs död, Dagens Nyheter 11 February 2014 (shvedcha)