Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Ahkom: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi
{{Usul al-Fiqh}}
{{Usul al-Fiqh}}
'''Ahkom''' ({{transl|ar|aḥkām}}, {{lang-ar|أحكام}} „qarorlar“, '''{{transl|ar|ḥukm}}''' ({{lang|ar|حُكْم}}) soʻzining koʻplik shakli) [[islom]]iy [[atama]] boʻlib, bir necha maʼnoga ega. [[Qur’on]]da hukm soʻzi hakamlik, hokimiyat yoki Xudoning irodasi maʼnolarida turlicha qoʻllanadi. Ilk islom davrida [[xorijiylar]] faqat Allohning hukmini ({{lang-ar|حُكْمُ اللّهِ}}) qabul qilishlarini eʼlon qilib, unga siyosiy maʼnolar beradilar. Bu soʻz islom tarixi davomida oʻzida yangi maʼnolarni aks ettirib, dunyoviy ijro hokimiyati yoki sud qaroriga nisbatan qoʻllangan<ref name=ODI>{{cite encyclopedia|title=Hukm|editor=John L. Esposito|encyclopedia=The Oxford Dictionary of Islam|publisher=Oxford University Press|location=Oxford|year=2014|url=http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e890|archive-url=https://web.archive.org/web/20160930215826/http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e890|url-status=dead|archive-date=September 30, 2016}}</ref>.
'''Ahkom''' ({{transl|ar|aḥkām}}, {{lang-ar|أحكام}} „qarorlar“, '''{{transl|ar|ḥukm}}''' ({{lang|ar|حُكْم}}) soʻzining koʻplik shakli) [[islom]]iy [[atama]] boʻlib, bir necha maʼnoga ega. [[Qurʼon]]da hukm soʻzi hakamlik, hokimiyat yoki Xudoning irodasi maʼnolarida turlicha qoʻllanadi. Ilk islom davrida [[xorijiylar]] faqat Allohning hukmini ({{lang-ar|حُكْمُ اللّهِ}}) qabul qilishlarini eʼlon qilib, unga siyosiy maʼnolar beradilar. Bu soʻz islom tarixi davomida oʻzida yangi maʼnolarni aks ettirib, dunyoviy ijro hokimiyati yoki sud qaroriga nisbatan qoʻllangan<ref name=ODI>{{cite encyclopedia|title=Hukm|editor=John L. Esposito|encyclopedia=The Oxford Dictionary of Islam|publisher=Oxford University Press|location=Oxford|year=2014|url=http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e890|archive-url=https://web.archive.org/web/20160930215826/http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e890|url-status=dead|archive-date=September 30, 2016}}</ref>.


Koʻplik maʼnosida „ahkom“ odatda Qurʼonning oʻziga xos qoidalariga yoki [[fiqh]] metodologiyasidan foydalangan holda chiqarilgan huquqiy hukmlarga ishora qiladi<ref name=ODI/>. Shariat hukmlari „beshta ahkom“ (al-ahkam al-xamsa) deb nomlanuvchi: majburiy ([[farz]] yoki [[vojib]]), tavsiya etilgan ([[mandub]] yoki [[mustahab]]), betaraf/joiz ([[muboh]]), qoralangan ([[makruh]]), va taqiqlangan ([[harom]]) besh toifadan birining tarkibiga kiradi<ref name=Schacht-OoMJ-1959-133>{{cite book |title=The Origins of Muslim Jurisprudence |last1=Schacht |first=Joseph |publisher=Oxford University Press |orig-year= 1950 |year= 1959 |page=133 }}</ref>.
Koʻplik maʼnosida „ahkom“ odatda Qurʼonning oʻziga xos qoidalariga yoki [[fiqh]] metodologiyasidan foydalangan holda chiqarilgan huquqiy hukmlarga ishora qiladi<ref name=ODI/>. Shariat hukmlari „beshta ahkom“ (al-ahkam al-xamsa) deb nomlanuvchi: majburiy ([[farz]] yoki [[vojib]]), tavsiya etilgan ([[mandub]] yoki [[mustahab]]), betaraf/joiz ([[muboh]]), qoralangan ([[makruh]]), va taqiqlangan ([[harom]]) besh toifadan birining tarkibiga kiradi<ref name=Schacht-OoMJ-1959-133>{{cite book |title=The Origins of Muslim Jurisprudence |last1=Schacht |first=Joseph |publisher=Oxford University Press |orig-year= 1950 |year= 1959 |page=133 }}</ref>.

2026-yil 19-noyabr, 18:54 dagi (joriy) koʻrinishi

Ahkom (aḥkām, arabcha: أحكام‎‎ „qarorlar“, ḥukm (حُكْم) soʻzining koʻplik shakli) islomiy atama boʻlib, bir necha maʼnoga ega. Qurʼonda hukm soʻzi hakamlik, hokimiyat yoki Xudoning irodasi maʼnolarida turlicha qoʻllanadi. Ilk islom davrida xorijiylar faqat Allohning hukmini (arabcha: حُكْمُ اللّهِ‎‎) qabul qilishlarini eʼlon qilib, unga siyosiy maʼnolar beradilar. Bu soʻz islom tarixi davomida oʻzida yangi maʼnolarni aks ettirib, dunyoviy ijro hokimiyati yoki sud qaroriga nisbatan qoʻllangan[1].

Koʻplik maʼnosida „ahkom“ odatda Qurʼonning oʻziga xos qoidalariga yoki fiqh metodologiyasidan foydalangan holda chiqarilgan huquqiy hukmlarga ishora qiladi[1]. Shariat hukmlari „beshta ahkom“ (al-ahkam al-xamsa) deb nomlanuvchi: majburiy (farz yoki vojib), tavsiya etilgan (mandub yoki mustahab), betaraf/joiz (muboh), qoralangan (makruh), va taqiqlangan (harom) besh toifadan birining tarkibiga kiradi[2].

  1. ↑ 1,0 1,1 John L. Esposito, ed (2014). "Hukm". The Oxford Dictionary of Islam. Oxford: Oxford University Press. http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e890. 
  2. ↑ Schacht, Joseph. The Origins of Muslim Jurisprudence. Oxford University Press, 1959 — 133-bet.