Adham Rahmat

Adham Rahmat

Adham Rahmat (1909-1983) – yozuvchi.

Hayoti

1909-yilda Qoʻqon shahrida tugʻildi. 1921—1923-yillarda bolalar uyida tarbiyalangan.

1926—1928-yillar orasida Toshkent tibbiyot texnikumida oʻqigan va bir qancha maktablarda oʻqituvchilik qilgan.

Faoliyati

1930—1935-yillarda shoir „Yangi Fargʻona“ gazetasida, soʻng Oʻzbekiston yozuvchilari uyushmasining Qoʻqon boʻlimida ishladi. Ulugʻ Vatan urushigacha Oʻzbekiston Davlat nashriyotida, hozirgi "Turkiston" gazetasida hamda Oʻzbekiston radiosining bolalar adabiyoti boʻlimida ishladi.

Shoir Vatan urushi davrida front roʻznomalarida, „Qizil Oʻzbekiston“ gazetasida adabiy xodim boʻlib ishlagan), soʻngra Oʻzbekiston Davlat badiiy adabiyot nashriyotida muharrirlik qildi.

Adham Rahmatning ijodi 1930-yilda „Yangi Fargʻona“ gazetasida bosilgan „Oq oltin haqida qoʻshiq“ nomli sheʼri bilan boshlandi. Shundan soʻng shoir bolalarga 1939-yilda „Baxtli yoshlik“ nomli birinchi sheʼrlar toʻplamini taqdim etdi. Bu toʻplam oʻndan ortiq sheʼr va ertaklarni oʻz ichiga oladi.

Asarlari

Kitob „Yasha, Vatan!“ sheʼri bilan boshlanadi. Shoir Adham Rahmat birinchi navbatda maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalar kuychisi sifatida eʼzozlanadi. Shoirning jajjilarga bagʻishlab yozgan quvnoq sheʼrlari, oʻynoqi qoʻshiqlari, ajoyib-gʻaroyib ertak dostonlari har bir xonadonga, bolalar bogʻchalariga kirib borgan.

„Baxtli yoshlik“ toʻplamida kichik yoshdagi bolalar uchun yozilgan „Keling, qushlar“, „Bizning bogʻchamiz“, „Hayvonot bogʻida“, „Pilla qurti boqamiz“, „Oilamiz“ sheʼrlari, „Qurbaqa“, „Qaldirgʻoch, ilon va beshiktervatar“, „Tulkining hiylasi“ singari ertak-masallari eng xarakterli ahamiyatga egadir.

Bu asarlari bilan shoir maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarni qushlar, parrandalar, hayvonlar hayoti, ularning kindalik mashgʻuloti, oziq-ovqati bilan yaqindan tanishtiradi. Masallarni yaratishda shoir xalq ogʻzaki ijodidan oʻrinli foydalanib, ularni bolalar dunyoqarashiga moslashtiradi.

Mukofotlari

1959-yilda „Mehnat aʼlochisi“ medali bilan taqdirlangan.

1975-yilda „Toshkentlik kazak“ hujjatli hikoyasi uchun SSSR davlat mukofoti – „Aleksandr Fadeev“ kumush medali bilan taqdirlangan.

1979-yilda „Sovet adabiyotini rivojlantirishdagi xizmatlari uchun“ Mehnat Qizil Bayroq ordeni bilan taqdirlangan.

Nomini abadiylashtirish

Toshkent shahrining koʻchalaridan biriga Adham Rahmat nomi berilgan.

Adabiyotlar

1. Toshkent. Ensiklopediya. „Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi“ Davlat milliy nashriyoti. Toshkent. 2009. – s. 784 (Wayback Machine saytida 2020-02-23 sanasida arxivlangan)
2. Fotografiya.

Havolalar

• Nekrolog