Aberdin-angus qoramol zoti

Aberdin-angus qoramol zoti — XVII asda Shotlandiyaning Aberdin va Angus grafliklarida yetish tirilgan qadimgi qoramol zoti. Avvallari bu zotli mollardan yerni haydashda foydalanishgan. XIX asning oxirlarida anguslar AQSHning Kanzas shtatiga olib kelingan va shu yerda ularning zoti yaxshilangan. Bu yerda hayvonlarning tez yetiluvchanligi asosiy sabab bo‘lgan. XX asrda esa anguslar eksportga chiqarilgan. Ular Avstraliya, Yangi Zelandiya, Kanada va Argentinaga eksport qilingan. Ularning tusi qora, shoxsiz, tanasi silindrsimon, oyoqlari kalta va baquvvat. Ushbu zotga mansub sigirlarning tirik vazni 500–550 kilogramm, buqalarining tirik vazni 750–800 kilogramm, ba’zan 1000 kilogrammgacha yetadi. 15–16 oylik axtalangan buqachalari 450–460 kilogramm go‘sht qiladi. 1960-yildan O‘zbekistonda Aberdin-angus qoramol zotini jaydari qoramol zotlari bilan chatishtirish ishlari boshlangan. Hozirgi vaqtda Surxondaryo, Qashqadaryo, Jizzax va boshqa viloyatlardagi xo‘jaliklar sharoitida bu zotning imkoniyatlarini o‘rganish davom ettirilmoqda. Aberdin-angus qoramol zotilari quyidagilar bilan farqlanadi: kichkina boshi, chiqib turgan peshonasi, tor ensali va kalta tumshuqli, chandir yelkaga o‘tgan kalta, yo‘g‘on bo‘yinli, chuqur va keng ko‘krakli, dumaloq, mushaklari yaxs hi rivojlangan, mayin tuklar bilan qoplangan teri, yag‘rini va orqasi to‘g‘ri, teri qoplami yupqa. Anguslar tez o‘suvchanlik qobili yatiga ega. Bo‘yi keraklicha o‘sgandan keyin, tez vazn olishni boshlaydi. Juda tez semirib ketadi. Aberdin-angus qoramol zoti go‘shtli zot. Sut berish qobiliyati juda past. Iqlim sharoitiga tez moslashadi. Aberdin-angus qoramol zotini boshqa sut beruvchi zotli mollar bilan chatishtirganda paydo bo‘ladigan mollar nafaqat angus zotining belgi larini o‘zida mujassam etadi, balki yaxshi sut berish qobiliyatiga ham ega bo‘ladi. Anguslarning marmar go‘shti xushbo‘y va ajoyib ta’mli hisoblanadi va ko‘plab mamlakatlarda tansiq taom sifatida qadrlanadi. Urg‘ochi anguslar erta balog‘at yoshiga yetadi va tez bolalaydi. Ularning terisi juda chiroyli sanaladi va sumka ichida ishlatiladi.