Abdurahmon ibn al-Qosim
Abdurahmon ibn al-Qosim al-Utaqiy | |
|---|---|
 Qohiradagi Qarafa qabristonidagi Ibn al-Qosim qabri. | |
| Unvoni | Ibn al-Qosim |
| Shaxsiy maʼlumotlar | |
| Tavalludi |
Milodiy 750-yil (hijriy 132-yil) Misr |
| Vafoti |
Milodiy 806-yil (hijriy 191-yil) Misr |
| Dini | Islom |
| Era | Abbosiylar xalifaligi |
| Hudud | Madina va Misr |
| Yurisprudensiya | Molikiy |
| Asosiy qiziqish(lar)i | Fiqh |
| Mashhur ish(lar)i | Sahnunning „Mudavvana“ asarini ogʻzaki yoʻl bilan yetkazishda asosiy vositachisi |
Abdurahmon ibn al-Qosim al-Utaqiy (arabcha: عبدالرحمن ابن القاسم; tax. 750–806) – Molikiy mazhabining taniqli ilk huquqshunosi. Molikning eng yaqin shogirdlaridan biri boʻlib, mazhab qarashlarini qayd etishda ulkan hissa qoʻshgan. Ibn al-Qosim Sahnunning „Mudavvana“ asari uchun asosiy manba boʻlgan boʻlib, bu asar Imom Molikning taʼlimotlarini oʻz ichiga oladi[1].
Hayoti
Abdurahmon ibn al-Qosim milodiy VIII asr oʻrtalarida, Abbosiylar musulmon dunyosini Umaviylardan qoʻlga olgan paytda, Misrdagi „Utaqiy masjidi“ deb ataluvchi masjidda tugʻilgan. Ibn al-Qosimning kelib chiqishi Falastinning Ramla shahridan edi. U Muhammad paygʻambar ozod qilgan Toif qullarining avlodidan boʻlgan.
Ibn al-Qosim oʻzining keng bilimi bilan mashhur boʻlgan. Molikdan u va Ibn Vahb haqida soʻralganda, u Ibn Vahb ilmli kishi, Ibn al-Qosim esa haqiqiy faqih edi, deb javob bergan[2]. Shuningdek, Ibn al-Qosim zohidlik fazilatlari bilan mashhur boʻlib, vaqtining koʻp qismini Qur’on tilovat qilishga bagʻishlagan. Qisqa vaqt ichida koʻp marta Qur’onni xatm qilgan. Misrga qaytganidan soʻng, u badavlat amaldorlarning qizlariga uylanishni rad etib, umuman hukmron tabaqadan uzoqroq yurgan. Milodiy 806-yil 63 yoshida (hijriy 191-yil Safar oyida) Makka ziyoratidan qaytganidan uch kun oʻtib, Misrda vafot etgan. Ibn al-Qosim oʻzidan keyin ikki oʻgʻil – Abdurahmon va Umarni qoldirgan[3].
Manbalar
- ↑ Excerpt from the section on Imam Malik in The Four Imams by Muhammad Abu Zahrah[sayt ishlamaydi]
- ↑ Qadi Iyad, Tartib al-Madarik, Vol.3, p.245.
- ↑ Qadi Iyad, Tartib al-Madarik, Vol.3, p.260