Kontent qismiga oʻtish

1999-yil 16-fevraldagi Toshkent portlashlari

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
1999-yilda Toshkentdagi terakt
Sana 1999-yil 16-fevral (1999-02-16)
10:45 — 12:00
Hujum turi
portlatishlar
Qurol portlovchi vositalar
Halok boʻlganlar 16
Jarohat olganlar
100 dan ortiq

Toshkentdagi terrorchilik harakati 1999-yil 16-fevral tongida sodir boʻldi. Qisqa vaqt ichida shaharning turli qismlarida jami 6 ta portlovchi qurilma portlatildi. Hujumlar nishoni asosiy davlat obyektlari, jumladan, Mustaqillik maydonidagi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi binosi boʻlgan, bu yerda terrorchilar portlovchi moddalar bilan toʻldirilgan avtomobilni V shaklidagi ustunlardan biri yonida portlatib yuborishgan. Bu vaqtda binoda Vazirlar Mahkamasining majlisi boshlanishi kerak edi, unda mamlakat prezidenti Islom Karimov ishtirok etishi rejalashtirilgan edi. 16 kishi halok boʻldi, yuzdan ortiq odam yaralandi.

Voqealar xronologiyasi

1999-yil 16-fevral kuni ertalab Oʻzbekiston hukumatining respublikaning oʻtgan yildagi iqtisodiy taraqqiyoti yakunlariga bagʻishlangan majlisi boshlanishidan biroz oldin prezident qoʻriqchilari va jangarilar oʻrtasida otishma boʻlib oʻtdi.

Otishmalardan koʻp oʻtmay, qator portlashlar sodir boʻldi

Birinchi portlash soat 10:40da Yusuf Xos Xojib koʻchasida, Ichki ishlar vazirligi binosi yaqinida sodir boʻlgan — portlovchi moddalar bilan toʻldirilgan ZAZ-968M avtomashinasi portlagan.

Ikkinchi portlash soat 10:55da Sharof Rashidov shoh koʻchasida, „Mustaqillik maydoni“ metro bekatidan 20 metr uzoqlikda sodir boʻldi — portlovchi moddalar bilan toʻldirilgan ZAZ-968M avtomobili portladi.

Uchinchi portlash soat 10:58da Oʻzbekiston Vazirlar Mahkamasi binosi burchagida portlovchi moddalar bilan toʻldirilgan GAZ-21 rusumli avtomashinaning portlatib yuborilishi vaqtida eshitildi.

Toʻrtinchi portlash soat 11:20da Tashqi iqtisodiy aloqalar Oʻzbekiston milliy banki binosida sodir boʻldi, ZAZ-968M rusumli avtomobil portlatib yuborildi. Oqibatda portlashdan bankning barcha oynalari sinib ketgan.

Beshinchi portlash soat 12:00 da Abdulla Qahhor koʻchasidagi „Suxnut“ yahudiy agentligining[1] yonidagi xususiy uyning garajida sodir boʻldi.

Oʻsha kuni kechqurun prezident Islom Karimov milliy televideniyedagi nutqida uning hayotiga suiqasd boʻlganini aytib, hujumda radikal islomchilarni aybladi.

Oʻzbekiston ichki ishlar vaziri Zokir Almatov 17-fevral kuni milliy televideniye orqali chiqishida 16-fevraldagi portlashlar ortida Hizb ut-Tahrir turgani, portlashlarning bevosita aybdori esa Hizb ut-Tahrir harbiy boʻlinmasi — Hizbulloh ekanini aytdi[2]. Oʻzbekiston rasmiylari voqeada Oʻzbekiston Islomiy Harakati (OʻIH) va xalqaro terrorchi tashkilotlarni ham aybladi.

Huquq-tartibot idoralari hujumga aloqador koʻplab odamlarni hibsga oldi. Asosiy ayblanuvchilar, guvohlarning koʻrsatmalariga koʻra, aybdor deb topildi. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy xavfsizlik xizmati maʼlumotlariga koʻra, amalga oshirilgan va tayyorlanayotgan teraktlar mamlakatdagi mavjud konstitutsiyaviy tuzumni agʻdarib tashlash va uning prezidenti hayotiga suiqasd qilish boʻlgan fitna natijasi boʻlgan.

Manbalar

  1. ↑ „Леонид Левитин. Узбекистан: время перемен“. 2015-yil 22-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 30-iyul.
  2. ↑ Tsentralnoaziatskie stranitsi (Wayback Machine saytida 2008-07-12 sanasida arxivlangan) memo.ru