Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Vendee: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi
Bugungi kunda Vendée deb nomlangan hudud dastlab ''Bas-Poitou'' sifatida tanilgan va sobiq Poitou provinsiyasining bir qismidir.
Bugungi kunda Vendée deb nomlangan hudud dastlab ''Bas-Poitou'' sifatida tanilgan va sobiq Poitou provinsiyasining bir qismidir.


Janubi-sharqiy burchakda Nieul-sur-l'Autise qishlog'i Akvitaniyalik Eleanorning tug'ilgan joyi deb hisoblanadi (1122-1204). Eleonoraning o'g'li Richard Arslon yurak tez-tez Talmontda o'z bazasiga ega edi. [[Yuz yillik urush]] (1337–1453) Vendeening katta qismini jang maydoniga aylantirdi.
Janubi-sharqiy burchakda Nieul-sur-l'Autise qishlogʻi Akvitaniyalik Eleanorning tugʻilgan joyi deb hisoblanadi (1122-1204). Eleonoraning oʻgʻli Richard Arslon yurak tez-tez Talmontda oʻz bazasiga ega edi. [[Yuz yillik urush]] (1337–1453) Vendeening katta qismini jang maydoniga aylantirdi.


Vendée koʻp sonli nufuzli [[Protestantizm|protestantlarni]], shu jumladan Fransiyaning Genrix IV ning onasi Jan d'Albret tomonidan nazorat qilganligi sababli, mintaqa 1562 yilda boshlangan va 1598 yilgacha davom etgan Fransiya diniy urushlaridan katta ta'sir ko'rsatdi. O'sha yilning aprel oyida qirol Genrix IV Nant farmonini chiqardi va urushlar tugadi. 1685 yilda Nant farmonining bekor qilinishi koʻplab [[Gugenotlar]]ning Vendeedan qochishiga sabab bo'ldi. Bo'shliqda mintaqa ma'naviyatini tubdan o'zgartirgan voiz va Marian missioner Lui de Montfortning ta'siri tufayli mintaqa qattiq katolik bo'lib qoldi. Koʻpchilik uning ta'sirini vendiyaliklarni fransuz inqilobiga qarshi qo'zg'olonga tayyorlashga ta'sir qiladi.<ref>{{Kitob manbasi|last=Davies|first=Michael|title=For Altar and Throne|date=1997|publisher=Remnant Press|location=St. Paul, MN|isbn=1890740004|page=98}}</ref>
Vendée koʻp sonli nufuzli [[Protestantizm|protestantlarni]], shu jumladan Fransiyaning Genrix IV ning onasi Jan d'Albret tomonidan nazorat qilganligi sababli, mintaqa 1562 yilda boshlangan va 1598 yilgacha davom etgan Fransiya diniy urushlaridan katta taʼsir koʻrsatdi. Oʻsha yilning aprel oyida qirol Genrix IV Nant farmonini chiqardi va urushlar tugadi. 1685 yilda Nant farmonining bekor qilinishi koʻplab [[Gugenotlar]]ning Vendeedan qochishiga sabab boʻldi. Boʻshliqda mintaqa maʼnaviyatini tubdan oʻzgartirgan voiz va Marian missioner Lui de Montfortning taʼsiri tufayli mintaqa qattiq katolik boʻlib qoldi. Koʻpchilik uning taʼsirini vendiyaliklarni fransuz inqilobiga qarshi qoʻzgʻolonga tayyorlashga taʼsir qiladi.<ref>{{Kitob manbasi|last=Davies|first=Michael|title=For Altar and Throne|date=1997|publisher=Remnant Press|location=St. Paul, MN|isbn=1890740004|page=98}}</ref>


Vendeanlar 1793 yilda [[Buyuk fransuz inqilobi|inqilobiy]] hukumatga qarshi [[Vandeya urushlari|qo'zg'olon ko'tardilar]] . Ular “Ruhoniylar toʻgʻrisida”gi fuqarolik konstitutsiyasi (1790) qoidalariga koʻra [[katolik cherkovi]]ga qoʻyilgan qattiq zulmdan norozi boʻlib, inqilobiy hukumat harbiy majburiyatni joriy qilganidan keyin ochiq qoʻzgʻolonga kirishdi. Mart oyida Machecoulda respublikachilarning qirg'inidan so'ng partizanlar urushi boshlandi, dastlab har bir hududda tanlangan dehqonlar boshchilik qildi va 1796 yilda tugashidan oldin 240 000 dan ortiq kishining hayotiga zomin bo'ldi (190 000 respublikachi yoki qirollik tarafdori bo'lgan Vendeanlar va 50 000 kishi) Vendean respublikachi askarlari; .<ref>Graham Robb, ''The Discovery of France'', Picador, London (2007), pp257-8</ref>
Vendeanlar 1793 yilda [[Buyuk fransuz inqilobi|inqilobiy]] hukumatga qarshi [[Vandeya urushlari|qoʻzgʻolon koʻtardilar]] . Ular “Ruhoniylar toʻgʻrisida”gi fuqarolik konstitutsiyasi (1790) qoidalariga koʻra [[katolik cherkovi]]ga qoʻyilgan qattiq zulmdan norozi boʻlib, inqilobiy hukumat harbiy majburiyatni joriy qilganidan keyin ochiq qoʻzgʻolonga kirishdi. Mart oyida Machecoulda respublikachilarning qirgʻinidan soʻng partizanlar urushi boshlandi, dastlab har bir hududda tanlangan dehqonlar boshchilik qildi va 1796 yilda tugashidan oldin 240 000 dan ortiq kishining hayotiga zomin boʻldi (190 000 respublikachi yoki qirollik tarafdori boʻlgan Vendeanlar va 50 000 kishi) Vendean respublikachi askarlari; .<ref>Graham Robb, ''The Discovery of France'', Picador, London (2007), pp257-8</ref>


== Etimologiyasi ==
== Etimologiyasi ==
''Vendée'' nomi bo'limning janubi-sharqiy qismidan oqib o'tadigan Vendee daryosidan olingan. Daryo <nowiki>X</nowiki> asrda ''Fluvium Vendre'', <nowiki>XI</nowiki> asrda esa ''Flumen Vendee'' va ''Vendeia'' sifatida tasdiqlangan. Per-Anri Billining so'zlariga ko'ra, ism oxir-oqibat kelt toponimidan olingan ''*vindo-'' muqaddas kontekstda oq yoki yorqin degan ma'noni anglatadi.
''Vendée'' nomi boʻlimning janubi-sharqiy qismidan oqib oʻtadigan Vendee daryosidan olingan. Daryo <nowiki>X</nowiki> asrda ''Fluvium Vendre'', <nowiki>XI</nowiki> asrda esa ''Flumen Vendee'' va ''Vendeia'' sifatida tasdiqlangan. Per-Anri Billining soʻzlariga koʻra, ism oxir-oqibat kelt toponimidan olingan ''*vindo-'' muqaddas kontekstda oq yoki yorqin degan maʼnoni anglatadi.


== Geografiyasi ==
== Geografiyasi ==
Fayl:Maillezais - Cathedrale Saint-Pierre 02.jpg|[[Maillezais Cathedral|Maillezais sobori]]
Fayl:Maillezais - Cathedrale Saint-Pierre 02.jpg|[[Maillezais Cathedral|Maillezais sobori]]
Fayl:F07.Vouvant.0012.JPG|[[Vouvant]]
Fayl:F07.Vouvant.0012.JPG|[[Vouvant]]
Fayl:Puy-du-Fou-3.JPG|[[Puy du Fou]] tematik parkida o'rta asr shousi.
Fayl:Puy-du-Fou-3.JPG|[[Puy du Fou]] tematik parkida oʻrta asr shousi.
Fayl:Lucon Vendée.JPG|[[Luçon Cathedral|Notr-Dam sobori]], [[Diocese of Luçon|Lukon yeparxiyasining]] episkop qarorgohi (Vendéedan iborat)
Fayl:Lucon Vendée.JPG|[[Luçon Cathedral|Notr-Dam sobori]], [[Diocese of Luçon|Lukon yeparxiyasining]] episkop qarorgohi (Vendéedan iborat)
</gallery>
</gallery>

2026-yil 21-noyabr, 11:05 dagi (joriy) koʻrinishi

Vendée (fransuzcha talaffuzi: [vɑ̃de] ( tinglang); Breton) — Atlantika okeani sohilidagi Gʻarbiy Fransiyadagi Pay de la Luara mintaqasidagi departament . 2019-yilda uning aholisi 685 442 kishi edi[1] Prefekturasi — La Roche-sur-Yon.

Bugungi kunda Vendée deb nomlangan hudud dastlab Bas-Poitou sifatida tanilgan va sobiq Poitou provinsiyasining bir qismidir.

Janubi-sharqiy burchakda Nieul-sur-l'Autise qishlogʻi Akvitaniyalik Eleanorning tugʻilgan joyi deb hisoblanadi (1122-1204). Eleonoraning oʻgʻli Richard Arslon yurak tez-tez Talmontda oʻz bazasiga ega edi. Yuz yillik urush (1337–1453) Vendeening katta qismini jang maydoniga aylantirdi.

Vendée koʻp sonli nufuzli protestantlarni, shu jumladan Fransiyaning Genrix IV ning onasi Jan d'Albret tomonidan nazorat qilganligi sababli, mintaqa 1562 yilda boshlangan va 1598 yilgacha davom etgan Fransiya diniy urushlaridan katta taʼsir koʻrsatdi. Oʻsha yilning aprel oyida qirol Genrix IV Nant farmonini chiqardi va urushlar tugadi. 1685 yilda Nant farmonining bekor qilinishi koʻplab Gugenotlarning Vendeedan qochishiga sabab boʻldi. Boʻshliqda mintaqa maʼnaviyatini tubdan oʻzgartirgan voiz va Marian missioner Lui de Montfortning taʼsiri tufayli mintaqa qattiq katolik boʻlib qoldi. Koʻpchilik uning taʼsirini vendiyaliklarni fransuz inqilobiga qarshi qoʻzgʻolonga tayyorlashga taʼsir qiladi.[2]

Vendeanlar 1793 yilda inqilobiy hukumatga qarshi qoʻzgʻolon koʻtardilar . Ular “Ruhoniylar toʻgʻrisida”gi fuqarolik konstitutsiyasi (1790) qoidalariga koʻra katolik cherkoviga qoʻyilgan qattiq zulmdan norozi boʻlib, inqilobiy hukumat harbiy majburiyatni joriy qilganidan keyin ochiq qoʻzgʻolonga kirishdi. Mart oyida Machecoulda respublikachilarning qirgʻinidan soʻng partizanlar urushi boshlandi, dastlab har bir hududda tanlangan dehqonlar boshchilik qildi va 1796 yilda tugashidan oldin 240 000 dan ortiq kishining hayotiga zomin boʻldi (190 000 respublikachi yoki qirollik tarafdori boʻlgan Vendeanlar va 50 000 kishi) Vendean respublikachi askarlari; .[3]

Etimologiyasi

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Vendée nomi boʻlimning janubi-sharqiy qismidan oqib oʻtadigan Vendee daryosidan olingan. Daryo X asrda Fluvium Vendre, XI asrda esa Flumen Vendee va Vendeia sifatida tasdiqlangan. Per-Anri Billining soʻzlariga koʻra, ism oxir-oqibat kelt toponimidan olingan *vindo- muqaddas kontekstda oq yoki yorqin degan maʼnoni anglatadi.

Vendéening eng baland nuqtasi - Puy-Crapaud (295 m).

Demografiyasi

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Vendee aholisi vendeanslar deb ataladi ( fransuzcha Vendéenlar talaffuzi: [vɑ̃.de.ɛ̃] ɛ̃]).

Aholining oʻsishi
YilAholi±%
1801243 426—    
1821316 587+30.1%
1831330 350+4.3%
1841356 453+7.9%
1851383 734+7.7%
1861395 695+3.1%
1872401 446+1.5%
1881421 642+5.0%
1891442 355+4.9%
1901441 311−0.2%
1911438 520−0.6%
1921397 292−9.4%
1931390 396−1.7%
1936389 211−0.3%
1946393 787+1.2%
1954395 641+0.5%
1962408 928+3.4%
1968421 250+3.0%
1975450 641+7.0%
1982483 027+7.2%
1990509 356+5.5%
1999539 664+6.0%
2006597 185+10.7%
2011641 657+7.4%
2016670 597+4.5%
  1. ↑ Populations légales 2019: 85 Vendée, INSEE
  2. ↑ Davies, Michael. For Altar and Throne. St. Paul, MN: Remnant Press, 1997 — 98-bet. ISBN 1890740004. 
  3. ↑ Graham Robb, The Discovery of France, Picador, London (2007), pp257-8