The Movie Database
Type of site |
Maʼlumotlar bazasi, Kino maʼlumotlar bazasi |
|---|---|
| Available in | Koʻp tilli (180+ til) |
| Owner | TMDb kompaniyasi |
| Created by | Travis Bell |
| URL | themoviedb.org |
| Commercial | Yoʻq |
| Registration | Ixtiyoriy (roʻyxatdan oʻtgan foydalanuvchilar uchun qoʻshimcha imkoniyatlar mavjud) |
| Launched | 2008-yil 7-oktyabr |
| Current status | Faol |
The Movie Database (qisqartmasi — TMDb) — filmlar, seriallar, aktyorlar, rejissyorlar va boshqa kino sanoati bilan bogʻliq maʼlumotlarni saqlovchi onlayn ochiq maʼlumotlar bazasi. U 2008-yilda kanadalik dasturchi Travis Bell tomonidan asos solingan va bugungi kunda dunyo boʻyicha eng mashhur kinematografik maʼlumot platformalaridan biri hisoblanadi.[1]
TMDb foydalanuvchilar tomonidan toʻldiriladigan va tahrirlanadigan hamjamiyatga asoslangan loyiha boʻlib, unda har bir foydalanuvchi yangi film, aktyor yoki surat maʼlumotlarini qoʻshishi mumkin. Loyiha ochiq manbali va notijorat asosida faoliyat yuritadi.[2]
Tarix
The Movie Database 2008-yilning 7-oktyabrida kanadalik dasturchi Travis Bell tomonidan yaratilgan. Dastlab loyiha kichik kinofilmlar katalogi sifatida ish boshlagan, ammo tez orada u kengayib, dunyo miqyosidagi ochiq maʼlumot bazasiga aylangan.
2010-yillarda TMDb maʼlumotlar bazasi tez surʼatda oʻsdi va u IMDb’ga asosiy raqobatchi sifatida tanila boshladi. Ayniqsa, TMDbʼning bepul ochiq API tizimi tufayli uni minglab ilovalar, veb-saytlar va media tizimlar (masalan, Kodi, Plex, Stremio) maʼlumot manbasi sifatida ishlata boshlagan.[3]
Tuzilishi va imkoniyatlari
TMDb quyidagi asosiy imkoniyatlarga ega:
- Film va seriallar bazasi — har bir film haqida rejissyor, janr, syujet, suratga olish joyi, treylerlar va reliz sanalari keltiriladi.
- Aktyorlar va ijodkorlar maʼlumotlari — har bir shaxsning toʻliq biografiyasi, suratlari va filmografiyasi.
- Foydalanuvchi hamjamiyati — roʻyxatdan oʻtgan foydalanuvchilar filmga baho berish, sharh yozish va tavsiyalar qoʻshishlari mumkin.
- API xizmati — dasturchilar uchun ochiq va bepul (cheklangan soʻrovlar soni bilan).
- Koʻp tillilik — TMDb hozirda 180 dan ortiq tillarni qoʻllab-quvvatlaydi, shu jumladan Oʻzbek tili ham mavjud.
TMDbʼning tuzilishi Wikipedia modeliga qisman oʻxshaydi: foydalanuvchilar tahrir kirita oladi, lekin har bir oʻzgarish moderatorlar tomonidan tekshiriladi. Shu sababli maʼlumotlar sifati yuqori darajada saqlanadi.
TMDb API
TMDbʼning eng mashhur jihatlaridan biri bu uning ochiq API (Application Programming Interface) tizimidir. API orqali dasturchilar oʻz dasturlarida TMDb maʼlumotlaridan foydalanishlari mumkin.
API quyidagi yoʻnalishlarda keng ishlatiladi:
- Mobil ilovalar (masalan, kinoteatr jadvali, tavsiyalar)
- Veb-saytlar (film reytinglari va tavsiyalar)
- Smart TV tizimlari
- Media markazlar (Kodi, Plex, Jellyfin va boshqalar)[4]
Hamjamiyat va ochiqlik
TMDb butunlay hamjamiyat tomonidan rivojlantiriladi. Foydalanuvchilar:
- Yangi filmlar va seriallarni qoʻshish
- Suratlarni yuklash
- Maʼlumotlarni tahrirlash
- Janr va mamlakat boʻyicha tasniflash kabi ishlarni amalga oshiradilar.
Loyiha Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 litsenziyasi ostida ishlaydi. Shu sababli TMDb maʼlumotlaridan tijoriy maqsadlarda foydalanish cheklangan.[5]
Ahmiyati
TMDb bugungi kunda internetdagi eng ishonchli va toʻliq kino maʼlumot bazalaridan biri hisoblanadi. Uning afzalliklari:
- Toʻliq ochiqlik va jamoaviy boshqaruv
- IMDb’dan farqli ravishda reklamasiz interfeys
- Keng API imkoniyatlari va dasturchilar uchun qulaylik
- Koʻp tillilik, shu jumladan lokalizatsiya imkoniyatlari
TMDb maʼlumotlaridan koʻplab mashhur veb-saytlar, shu jumladan JustWatch, Stremio va boshqa media platformalar foydalanadi.[6]
Raqobatchilar
- IMDb (Internet Movie Database)
- Rotten Tomatoes
- AllMovie
- Letterboxd
Shuningdek qarang
Andoza:Kino Andoza:Maʼlumotlar bazasi Andoza:Open-source software