Shimoliy urush: Versiyalar orasidagi farq
Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi. | Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi | ||
'''Shimoliy urush''' (1700-21) — [[Rus qirolligi|Rossiya]] (Shimoliy Ittifoq tarkibida)ning [[Boltiq dengizi|Boltiq dengiziga]] chiqish uchun [[Shvetsiya|Shvetsiyaga]] qarshi urushi. [[Narva]] ostonasidagi magʻlubiyat (1700) dan keyin [[Pyotr I]] armiyani qayta tuzdi. Boltiq flotini barpo etdi. 1701—04 yillarda rus qoʻshinlari [[Fin qoʻltigʻi]] sohillarida mustahkamlanib olib, Derpt, Narva va boshqa istehkomlarni egalladi. 1703-yil [[Sankt-Peterburg|Sankt-Peterburgga]] asos solindi; u [[Rossiya imperiyasi|Rossiya imperiyasining]] poytaxtiga aylandi. 1708-yil Rossiya hududiga bostirib kirgan shved qoʻshinlari Lesnaya yaqinida magʻlubiyatga uchradi. [[Poltava jangi]] (1709)da Shvetsiya butunlay tormor etildi va [[Karl XII]] Turkiyaga qochdi. Boltiq floti Gangut (1714), Grengam (1720) va boshqalar joylarda gʻalabaga erishdi. Nishtadt sulh shartnomasi (1721) bu urushga yakun yasadi. Unga koʻra, Liflyandiya ([[Riga]] bilan birga), Estlyandiya ([[Tallinn|Revel]], [[Narva]] bilan birga), Kareliyaning bir qismi (Keksgolm bilan birga), [[Ingermanlandiya]] (Ijor yeri), Ezel va Dago o.lari Rossiyaga oʻtdi. Rus qoʻshinlari tomonidan bosib olingan Finlandiya yerlarining koʻp qismi Shvetsiyaga qaytarildi. Rossiya Shvetsiyaga 2 mln. yefimka (pul birligi) miqdorida tovon toʻladi, har ikki davlat oʻrtasidagi savdo munosabatlari tiklandi. | '''Shimoliy urush''' (1700-21) — [[Rus qirolligi|Rossiya]] (Shimoliy Ittifoq tarkibida)ning [[Boltiq dengizi|Boltiq dengiziga]] chiqish uchun [[Shvetsiya|Shvetsiyaga]] qarshi urushi. [[Narva]] ostonasidagi magʻlubiyat (1700) dan keyin [[Pyotr I]] armiyani qayta tuzdi. Boltiq flotini barpo etdi. 1701—04 yillarda rus qoʻshinlari [[Fin qoʻltigʻi]] sohillarida mustahkamlanib olib, Derpt, Narva va boshqa istehkomlarni egalladi. 1703-yil [[Sankt-Peterburg|Sankt-Peterburgga]] asos solindi; u [[Rossiya imperiyasi|Rossiya imperiyasining]] poytaxtiga aylandi. 1708-yil Rossiya hududiga bostirib kirgan shved qoʻshinlari Lesnaya yaqinida magʻlubiyatga uchradi. [[Poltava jangi]] (1709)da Shvetsiya butunlay tormor etildi va [[Karl XII]] Turkiyaga qochdi. Boltiq floti Gangut (1714), Grengam (1720) va boshqalar joylarda gʻalabaga erishdi. Nishtadt sulh shartnomasi (1721) bu urushga yakun yasadi. Unga koʻra, Liflyandiya ([[Riga]] bilan birga), Estlyandiya ([[Tallinn|Revel]], [[Narva]] bilan birga), Kareliyaning bir qismi (Keksgolm bilan birga), [[Ingermanlandiya]] (Ijor yeri), Ezel va Dago o.lari Rossiyaga oʻtdi. Rus qoʻshinlari tomonidan bosib olingan Finlandiya yerlarining koʻp qismi Shvetsiyaga qaytarildi. Rossiya Shvetsiyaga 2 mln. yefimka (pul birligi) miqdorida tovon toʻladi, har ikki davlat oʻrtasidagi savdo munosabatlari tiklandi. | ||
{{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> | {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> | ||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
Shimoliy urush (1700-21) — Rossiya (Shimoliy Ittifoq tarkibida)ning Boltiq dengiziga chiqish uchun Shvetsiyaga qarshi urushi. Narva ostonasidagi magʻlubiyat (1700) dan keyin Pyotr I armiyani qayta tuzdi. Boltiq flotini barpo etdi. 1701—04 yillarda rus qoʻshinlari Fin qoʻltigʻi sohillarida mustahkamlanib olib, Derpt, Narva va boshqa istehkomlarni egalladi. 1703-yil Sankt-Peterburgga asos solindi; u Rossiya imperiyasining poytaxtiga aylandi. 1708-yil Rossiya hududiga bostirib kirgan shved qoʻshinlari Lesnaya yaqinida magʻlubiyatga uchradi. Poltava jangi (1709)da Shvetsiya butunlay tormor etildi va Karl XII Turkiyaga qochdi. Boltiq floti Gangut (1714), Grengam (1720) va boshqalar joylarda gʻalabaga erishdi. Nishtadt sulh shartnomasi (1721) bu urushga yakun yasadi. Unga koʻra, Liflyandiya (Riga bilan birga), Estlyandiya (Revel, Narva bilan birga), Kareliyaning bir qismi (Keksgolm bilan birga), Ingermanlandiya (Ijor yeri), Ezel va Dago o.lari Rossiyaga oʻtdi. Rus qoʻshinlari tomonidan bosib olingan Finlandiya yerlarining koʻp qismi Shvetsiyaga qaytarildi. Rossiya Shvetsiyaga 2 mln. yefimka (pul birligi) miqdorida tovon toʻladi, har ikki davlat oʻrtasidagi savdo munosabatlari tiklandi.
| Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
| Ushbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |