Pari: Versiyalar orasidagi farq
Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi. | Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi | ||
{{maʼnolari|Parij}} | {{maʼnolari|Parij}} | ||
'''Pari''' | '''Pari''' — Sharq [[xalq]]lari [[folklor]]larida keng tarqalgan [[mifologik obrazlar|mifologik obraz]]; maʼshuqa timsolining [[ideallashtirish|ideallashgan]] shakli; [[goʻzallik]] [[ramz]]i. Dastlab „[[Avesto]]“da payrika shaklida uchraydi. [[Rivoyat]]larga koʻra, parilar [[Koʻhi Qof]] [[togʻ]]i yaqinidagi [[Iram bogʻi|Eram bogʻi]]da yashaganlar, oʻz [[shoh]]i va [[saltanat]]iga ega boʻlishgan, ularni gʻayritabiiy kuchlar – [[dev]]lar qoʻriqlagan. [[Ertak]]larda parilar nihoyatda goʻzal, [[aql]]li, donishmand, latofat va nazokat egasi sifatida taʼriflangan. U sehrli [[xususiyat]]larga ega boʻlib, oʻrni kelganda turli qiyofaga kira oladi, oʻzining [[adolat]]li harakati, toʻgʻri va aniq maslahatlari bilan qahramon gʻalabasiga imkon yaratadi („Oypari“, „[[Guliqahqah pari|Guliqahqahpari]]“, „Xurshid bilan Laylo“, „Odilbek bilan Xurram“ kabi). „[[Goʻroʻgʻli]]“ turkumi [[doston]]larida parilar vafodor [[ayol]], [[doʻstlik|doʻst]], maslahatgoʻy, aqlu farosatda, jasoratda va [[obroʻ]]da koʻpincha [[erkak]]lardan ham qolishmaydigan, ular bilan birga jangga kirib, qahramonlik koʻrsata oladigan obraz sifatida tasvirlangan. Folklor [[asar]]larida parilar hayoti orqali inson turmushining ideal [[manzara]]lari aks etgan. Parilar obrazi [[mumtoz adabiyot]]da ham koʻp uchraydi (masalan, [[Alisher Navoiy]] [[gʻazal]]larida). | ||
== Adabiyot == | == Adabiyot == | ||
2026-yil 20-noyabr, 23:49 dagi (joriy) koʻrinishi
Pari — Sharq xalqlari folklorlarida keng tarqalgan mifologik obraz; maʼshuqa timsolining ideallashgan shakli; goʻzallik ramzi. Dastlab „Avesto“da payrika shaklida uchraydi. Rivoyatlarga koʻra, parilar Koʻhi Qof togʻi yaqinidagi Eram bogʻida yashaganlar, oʻz shohi va saltanatiga ega boʻlishgan, ularni gʻayritabiiy kuchlar – devlar qoʻriqlagan. Ertaklarda parilar nihoyatda goʻzal, aqlli, donishmand, latofat va nazokat egasi sifatida taʼriflangan. U sehrli xususiyatlarga ega boʻlib, oʻrni kelganda turli qiyofaga kira oladi, oʻzining adolatli harakati, toʻgʻri va aniq maslahatlari bilan qahramon gʻalabasiga imkon yaratadi („Oypari“, „Guliqahqahpari“, „Xurshid bilan Laylo“, „Odilbek bilan Xurram“ kabi). „Goʻroʻgʻli“ turkumi dostonlarida parilar vafodor ayol, doʻst, maslahatgoʻy, aqlu farosatda, jasoratda va obroʻda koʻpincha erkaklardan ham qolishmaydigan, ular bilan birga jangga kirib, qahramonlik koʻrsata oladigan obraz sifatida tasvirlangan. Folklor asarlarida parilar hayoti orqali inson turmushining ideal manzaralari aks etgan. Parilar obrazi mumtoz adabiyotda ham koʻp uchraydi (masalan, Alisher Navoiy gʻazallarida).
Adabiyot
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Afzalov M. I., Uzbek xalq, ertaklari haqida, T., 1964; Razzoqov H. va boshqa, Uzbek xalq ogʻzaki poetik ijodi. T., 1980.[1]
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]| Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
| Ushbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |