Feniks: Versiyalar orasidagi farq
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi. | Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi | ||
{{maʼnolari|Feniks (maʼnolari)}}{{Mifologik personaj | {{maʼnolari|Feniks (maʼnolari)}}{{Mifologik personaj | ||
| nomi = Feniks | | nomi = Feniks | ||
}}'''Feniks''' yoki '''Foyniks''' ({{Lang-grc|Φοῖνιξ}}) — qadimgi yunon mifologiyasining qahramoni<ref> Mifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.2. S.560-561; Sm. Gomer. Iliada IX 447—461.</ref>, Amintorning | }}'''Feniks''' yoki '''Foyniks''' ({{Lang-grc|Φοῖνιξ}}) — qadimgi yunon mifologiyasining qahramoni<ref> Mifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.2. S.560-561; Sm. Gomer. Iliada IX 447—461.</ref>, Amintorning oʻgʻli, [[Amintor|Peleyning]] sodiq doʻsti<ref> Gigin. Mifi 257 </ref>. | ||
Kalidon ovining ishtirokchisi<ref> Ovidiy. Metamorfozi VIII 307; Gigin. Mifi 173 </ref>. Gomerning | Kalidon ovining ishtirokchisi<ref> Ovidiy. Metamorfozi VIII 307; Gigin. Mifi 173 </ref>. Gomerning soʻzlariga koʻra, otasining [[Klitiya Pandereyning qizi|kanizi Klitiyani]]<ref>Gomer. Iliada IX 454 </ref> shaydo qilib otasining laʼnatiga uchragan va bepusht boʻlib qolgan. Boshqa bir hikoyaga koʻra, otasining kanizagi [[Klitiya Pandereyning qizi|Ftiya]] uni yolgʻondan tegachogʻlik qilishda ayblaydi va otasi uni koʻr qiladi<ref> Likofron. Aleksandra 422; Ovidiy. Ibis 259—260 </ref>. Qutulish uchun, Feniks otasidan Peleyga qochib ketdi. | ||
Kentavr Xiron Feniksning koʻrish qobiliyatini tikladi<ref> Propersiy. Elegii II 1, 60 </ref>, Peley uni Doloplar shohi qiladi<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 13, 8 </ref>. | Kentavr Xiron Feniksning koʻrish qobiliyatini tikladi<ref> Propersiy. Elegii II 1, 60 </ref>, Peley uni Doloplar shohi qiladi<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 13, 8 </ref>. | ||
Dolops Troyaga qarshi yurishda qatnashdi<ref> Strabon. Geografiya IX 5, 5 (str.431), so ssilkoy na Pindara, fr.183 </ref>. Versiyaga | Dolops Troyaga qarshi yurishda qatnashdi<ref> Strabon. Geografiya IX 5, 5 (str.431), so ssilkoy na Pindara, fr.183 </ref>. Versiyaga koʻra, Feniks Troya ostiga 50 ta kema olib kelgan<ref> Gigin. Mifi 97 </ref>. '''Feniks (Foyniks, Fenik)''' - | ||
1. '''Axillga''' notiqlik va harbiy ishlarni | 1. '''Axillga''' notiqlik va harbiy ishlarni oʻrgatgan Fessaliya oqsoqoli. Axill va '''Agamemnon''' oʻrtasidagi janjal paytida (qarang. '''Troyan urushi'''), Feniks Axillni urushni davom ettirishga koʻndirishga harakat qilgan Axey elchilaridan biri edi. | ||
2. '''Agenorning''' | 2. '''Agenorning''' oʻgʻli, '''Kadm''' va Ye'''vropaning''' ukasi, Finikiyaliklarning eponimi. Atamalar lugʻati blokida qarang. | ||
[[Iliada|Gomerning]] „[[Homer|Iliadasi]]“da Mirmidonlar<ref> Gomer. Iliada XVI 196 </ref> yetakchilaridan biri [[Axill]] boshchiligida Odissey va Ayaks bilan birga Axillni [[Odissey|Troyadagi]] jangni davom ettirishga [[Troya|undagan]]<ref>Kun, Nikolay Albertovich. [[Легенды и мифы Древней Греции]] / A. Kun.-5-e izd.-Rostov n/D: Feniks, 2005.-480s.-ISBN 5-222-06263-5:77.90</ref>. | [[Iliada|Gomerning]] „[[Homer|Iliadasi]]“da Mirmidonlar<ref> Gomer. Iliada XVI 196 </ref> yetakchilaridan biri [[Axill]] boshchiligida Odissey va Ayaks bilan birga Axillni [[Odissey|Troyadagi]] jangni davom ettirishga [[Troya|undagan]]<ref>Kun, Nikolay Albertovich. [[Легенды и мифы Древней Греции]] / A. Kun.-5-e izd.-Rostov n/D: Feniks, 2005.-480s.-ISBN 5-222-06263-5:77.90</ref>. | ||
Axilldagi<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka IV 3 </ref> elchixonada, shuningdek, Neoptolem<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka V 11 </ref> uchun Likomeddagi elchixonada qatnashgan. U Troya qulagandan | Axilldagi<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka IV 3 </ref> elchixonada, shuningdek, Neoptolem<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka V 11 </ref> uchun Likomeddagi elchixonada qatnashgan. U Troya qulagandan soʻng, Molosslar tomon yoʻlda vafot etgan va Neoptolem<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka E VI 12 </ref> tomonidan dafn etilgan. | ||
Feniksning qabri Feniks daryosida, Asopning Fessaliyadagi | Feniksning qabri Feniks daryosida, Asopning Fessaliyadagi irmogʻida<ref> Strabon. Geografiya IX 4, 14 (str.428) </ref>, shuningdek, Strimon<ref> Likofron. Aleksandra 417 </ref> yaqinidagi Eyonda koʻrsatilgan. | ||
[[Esxil|Esxilning]] „Mirmidonlar“ (fr.132v Radt) tragediyasi, [[Sofokl|Sofoklning]] „Feniks“ (fr.718-720 Radt), „Ftiya aholisi“ (fr.694-696 Radt, „Xarakterlar tragediyasi“<ref> Aristotel. Poetika 18 </ref>), [[Yevripid|Yevripidning]] „Feniks“<ref> Aristofan. Axarnyane 421, upomyanuta slepota geroya </ref>, Ion Xiosning ikkita „Feniks“ pyesalari, Kichik Astidamant va Enniyning „Feniks“ tragediyalarining bosh qahramoni. | [[Esxil|Esxilning]] „Mirmidonlar“ (fr.132v Radt) tragediyasi, [[Sofokl|Sofoklning]] „Feniks“ (fr.718-720 Radt), „Ftiya aholisi“ (fr.694-696 Radt, „Xarakterlar tragediyasi“<ref> Aristotel. Poetika 18 </ref>), [[Yevripid|Yevripidning]] „Feniks“<ref> Aristofan. Axarnyane 421, upomyanuta slepota geroya </ref>, Ion Xiosning ikkita „Feniks“ pyesalari, Kichik Astidamant va Enniyning „Feniks“ tragediyalarining bosh qahramoni. | ||
[[Turkum: qadimgi yunon afsonalari qahramonlari]] | [[Turkum: qadimgi yunon afsonalari qahramonlari]] | ||
[[Turkum:Kalidon ovining ishtirokchilari]] | [[Turkum:Kalidon ovining ishtirokchilari]] | ||
[[Turkum: troyan urushi | [[Turkum: troyan urushi aʼzolari]] | ||
[[Turkum:Thessaly Afsonalari]] | [[Turkum:Thessaly Afsonalari]] | ||
[[Turkum:Eneida Belgilar]] | [[Turkum:Eneida Belgilar]] | ||
2026-yil 20-noyabr, 06:50 dagi (joriy) koʻrinishi
Feniks yoki Foyniks (qadimgi yunoncha: Φοῖνιξ) — qadimgi yunon mifologiyasining qahramoni[1], Amintorning oʻgʻli, Peleyning sodiq doʻsti[2].
Kalidon ovining ishtirokchisi[3]. Gomerning soʻzlariga koʻra, otasining kanizi Klitiyani[4] shaydo qilib otasining laʼnatiga uchragan va bepusht boʻlib qolgan. Boshqa bir hikoyaga koʻra, otasining kanizagi Ftiya uni yolgʻondan tegachogʻlik qilishda ayblaydi va otasi uni koʻr qiladi[5]. Qutulish uchun, Feniks otasidan Peleyga qochib ketdi.
Kentavr Xiron Feniksning koʻrish qobiliyatini tikladi[6], Peley uni Doloplar shohi qiladi[7].
Dolops Troyaga qarshi yurishda qatnashdi[8]. Versiyaga koʻra, Feniks Troya ostiga 50 ta kema olib kelgan[9]. Feniks (Foyniks, Fenik) -
1. Axillga notiqlik va harbiy ishlarni oʻrgatgan Fessaliya oqsoqoli. Axill va Agamemnon oʻrtasidagi janjal paytida (qarang. Troyan urushi), Feniks Axillni urushni davom ettirishga koʻndirishga harakat qilgan Axey elchilaridan biri edi.
2. Agenorning oʻgʻli, Kadm va Yevropaning ukasi, Finikiyaliklarning eponimi. Atamalar lugʻati blokida qarang.
Gomerning „Iliadasi“da Mirmidonlar[10] yetakchilaridan biri Axill boshchiligida Odissey va Ayaks bilan birga Axillni Troyadagi jangni davom ettirishga undagan[11].
Axilldagi[12] elchixonada, shuningdek, Neoptolem[13] uchun Likomeddagi elchixonada qatnashgan. U Troya qulagandan soʻng, Molosslar tomon yoʻlda vafot etgan va Neoptolem[14] tomonidan dafn etilgan.
Feniksning qabri Feniks daryosida, Asopning Fessaliyadagi irmogʻida[15], shuningdek, Strimon[16] yaqinidagi Eyonda koʻrsatilgan.
Esxilning „Mirmidonlar“ (fr.132v Radt) tragediyasi, Sofoklning „Feniks“ (fr.718-720 Radt), „Ftiya aholisi“ (fr.694-696 Radt, „Xarakterlar tragediyasi“[17]), Yevripidning „Feniks“[18], Ion Xiosning ikkita „Feniks“ pyesalari, Kichik Astidamant va Enniyning „Feniks“ tragediyalarining bosh qahramoni.
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ Mifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.2. S.560-561; Sm. Gomer. Iliada IX 447—461.
- ↑ Gigin. Mifi 257
- ↑ Ovidiy. Metamorfozi VIII 307; Gigin. Mifi 173
- ↑ Gomer. Iliada IX 454
- ↑ Likofron. Aleksandra 422; Ovidiy. Ibis 259—260
- ↑ Propersiy. Elegii II 1, 60
- ↑ Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 13, 8
- ↑ Strabon. Geografiya IX 5, 5 (str.431), so ssilkoy na Pindara, fr.183
- ↑ Gigin. Mifi 97
- ↑ Gomer. Iliada XVI 196
- ↑ Kun, Nikolay Albertovich. Легенды и мифы Древней Греции / A. Kun.-5-e izd.-Rostov n/D: Feniks, 2005.-480s.-ISBN 5-222-06263-5:77.90
- ↑ Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka IV 3
- ↑ Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka V 11
- ↑ Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka E VI 12
- ↑ Strabon. Geografiya IX 4, 14 (str.428)
- ↑ Likofron. Aleksandra 417
- ↑ Aristotel. Poetika 18
- ↑ Aristofan. Axarnyane 421, upomyanuta slepota geroya
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- На Викискладе есть медиафайлы по теме Феникс
- Феникс в библиотеке Максима Мошкова