Enerhodar: Versiyalar orasidagi farq
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi. | Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi | ||
| sayt tili = | | sayt tili = | ||
}} | }} | ||
'''Enerhodar''' ({{IPAc-en|ɛ|n|ə|r|ˈ|h|oʊ|d|ɑː|r}}; {{Lang-uk|Енергода́р}}, pronounced [enerɦoˈdɑr], yoqilgan lit"; {{Lang-ru|Энергодар}}, tom | '''Enerhodar''' ({{IPAc-en|ɛ|n|ə|r|ˈ|h|oʊ|d|ɑː|r}}; {{Lang-uk|Енергода́р}}, pronounced [enerɦoˈdɑr], yoqilgan lit"; {{Lang-ru|Энергодар}}, tom maʼnoda "energiya beruvchi") — [[Ukraina]]ning [[Zaporojye viloyati|Zaporijjya viloyatining]] shimoli-gʻarbiy qismida joylashgan shahar va munitsipalitet, hozir Rossiya Qurolli Kuchlari nazorati ostida<ref>{{Veb manbasi|sana=7 March 2022|sarlavha=Ukraine after 11th night of war: Mayor killed, towns taken, Moscow promises civilian corridors to Russia|url=https://bnn-news.com/ukraine-after-11th-night-of-war-mayor-killed-towns-taken-moscow-promises-civilian-corridors-to-russia-233013|qaralgan sana=8 May 2022|ish=Baltic News Network - News from Latvia, Lithuania, Estonia|til=en-US}}</ref>. U [[Dnepr]] daryosining janubiy qirgʻogʻida, [[Nikopol]] va [[Chervonogrigorivka|Chervonohryhorivkadan]] Kaxovka suv omborining qarama-qarshi tomonida joylashgan. Uning asosiy tarmogʻi koʻmirda ishlaydigan elektr stantsiyasi va yirik atom elektr stantsiyasida elektr energiyasi ishlab chiqarishdir. 2021-yilda uning aholisi 52,887, kishini tashkil etdi, ularning 11 000 ga yaqini atom elektr stantsiyasida ishlaydi<ref name="NYT20220823">{{Yangiliklar manbasi |last=Santora |first=Marc |last2=Kramer |first2=Andrew E. |date=23 August 2022 |title=In Ukraine, a nuclear plant held hostage |work=[[New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2022/08/23/world/europe/ukraine-zaporizhzhia-nuclear-power-plant.html |access-date=28 August 2022}}</ref>. | ||
== Tarixi == | == Tarixi == | ||
Enerhodar 1970-yil 12-iyunda Zaporijjiya issiqlik elektr stantsiyasini qurish va unga xizmat | Enerhodar 1970-yil 12-iyunda Zaporijjiya issiqlik elektr stantsiyasini qurish va unga xizmat koʻrsatish uchun tashkil etilgan. U 1985-yilda [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqining]] [[Ukraina Sovet Sotsialistik Respublikasi]] tarkibiga kirganda shahar maqomini oldi. 1980-yillarda u yerda Evropadagi eng yirik [[Atom elektr stansiyasi|atom elektr stantsiyasi]] boʻlgan Zaporijjiya atom elektr stantsiyasi qurilgan (bino qurilishi 1980-yilda boshlangan va uning birinchi bloki 1985-yil oxirida ishga tushirilgan). 1991-yilda shahar mustaqil [[Ukraina]] tarkibiga kirdi. | ||
Shaharning ikkita elektr stantsiyasi <nowiki>XXI</nowiki> asrga qadar uning aholisini ish bilan | Shaharning ikkita elektr stantsiyasi <nowiki>XXI</nowiki> asrga qadar uning aholisini ish bilan taʼminlovchisi. | ||
=== Rossiya-Ukraina urushi === | === Rossiya-Ukraina urushi === | ||
2022-yil 28-fevralda [[Rossiya]] shahar va atom elektr stansiyasini egallab olganini | 2022-yil 28-fevralda [[Rossiya]] shahar va atom elektr stansiyasini egallab olganini daʼvo qildi. Enerhodar meri Dmytro Orlov bu daʼvoni rad etdi<ref>{{Veb manbasi|sana=28 February 2022|sarlavha=Енергодар і Запорізька АЕС під контролем ЗСУ: мер міста просить не вірити фейкам|url=https://fakty.com.ua/ua/ukraine/20220228-energodar-i-zaporizka-aes-pid-kontrolem-zsu-mer-mista-prosyt-ne-viryty-fejkam/|qaralgan sana=1 March 2022|ish=ФАКТИ ICTV|til=uk|arxivsana=28 February 2022|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220228131137/https://fakty.com.ua/ua/ukraine/20220228-energodar-i-zaporizka-aes-pid-kontrolem-zsu-mer-mista-prosyt-ne-viryty-fejkam/}}</ref>. | ||
Tinch aholi Rossiya qoʻshinlarining olgʻa siljishiga toʻsqinlik qilish maqsadida atom elektr stansiyasiga boradigan yoʻlda qum qoplari va transport vositalaridan iborat katta barrikada qurdilar<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Tiefenthäler |first=Ainara |date=2 March 2022 |title=Videos show large barricade, set up by civilians, blocking entrance to nuclear power plant |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/live/2022/03/02/world/ukraine-russia-war/videos-show-large-barricade-set-up-by-civilians-blocking-entrance-to-nuclear-power-plant}}</ref>. Ukraina janubi-sharqidagi harbiy | Tinch aholi Rossiya qoʻshinlarining olgʻa siljishiga toʻsqinlik qilish maqsadida atom elektr stansiyasiga boradigan yoʻlda qum qoplari va transport vositalaridan iborat katta barrikada qurdilar<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Tiefenthäler |first=Ainara |date=2 March 2022 |title=Videos show large barricade, set up by civilians, blocking entrance to nuclear power plant |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/live/2022/03/02/world/ukraine-russia-war/videos-show-large-barricade-set-up-by-civilians-blocking-entrance-to-nuclear-power-plant}}</ref>. Ukraina janubi-sharqidagi harbiy maʼmuriyati 7-mart kuni Enerhodar rus kuchlari tomonidan bosib olinganini tasdiqladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=7 March 2022 |title=Ukraine after 11th night of war: Mayor killed, towns taken, Moscow promises civilian corridors to Russia |work=Baltic News Network |url=https://bnn-news.com/ukraine-after-11th-night-of-war-mayor-killed-towns-taken-moscow-promises-civilian-corridors-to-russia-233013 |access-date=7 March 2022}}</ref>. | ||
== Foyda keltiradigan joylar == | == Foyda keltiradigan joylar == | ||
* [[Enerhodar Dnepro elektr | * [[Enerhodar Dnepro elektr tarmogʻi kesishmasi]] | ||
* [[Zaporijjia atom elektr stantsiyasi]] | * [[Zaporijjia atom elektr stantsiyasi]] | ||
* [[Zaporijjiya issiqlik elektr stantsiyasi]] (Zaporijjiya DRES) | * [[Zaporijjiya issiqlik elektr stantsiyasi]] (Zaporijjiya DRES) | ||
== Galereya == | == Galereya == | ||
<gallery mode="packed" heights="100"> | <gallery mode="packed" heights="100"> | ||
Fayl:Парк Победы. Главный вход. Энергодар.jpg| | Fayl:Парк Победы. Главный вход. Энергодар.jpg|Gʻalaba bogʻi | ||
Fayl:Merija Energodar P1060045.JPG|hokimiyati | Fayl:Merija Energodar P1060045.JPG|hokimiyati | ||
Fayl:ДК Современник Елка зима 2014.jpg|Suchasnyk madaniyat saroyi | Fayl:ДК Современник Елка зима 2014.jpg|Suchasnyk madaniyat saroyi | ||
2026-yil 20-noyabr, 05:31 dagi (joriy) koʻrinishi
Enerhodar | |
|---|---|
| Mamlakat | Ukraina |
Enerhodar (/ɛnərˈhoʊdɑːr/; ukraincha: Енергода́р, pronounced [enerɦoˈdɑr], yoqilgan lit"; ruscha: Энергодар, tom maʼnoda "energiya beruvchi") — Ukrainaning Zaporijjya viloyatining shimoli-gʻarbiy qismida joylashgan shahar va munitsipalitet, hozir Rossiya Qurolli Kuchlari nazorati ostida[1]. U Dnepr daryosining janubiy qirgʻogʻida, Nikopol va Chervonohryhorivkadan Kaxovka suv omborining qarama-qarshi tomonida joylashgan. Uning asosiy tarmogʻi koʻmirda ishlaydigan elektr stantsiyasi va yirik atom elektr stantsiyasida elektr energiyasi ishlab chiqarishdir. 2021-yilda uning aholisi 52,887, kishini tashkil etdi, ularning 11 000 ga yaqini atom elektr stantsiyasida ishlaydi[2].
Tarixi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Enerhodar 1970-yil 12-iyunda Zaporijjiya issiqlik elektr stantsiyasini qurish va unga xizmat koʻrsatish uchun tashkil etilgan. U 1985-yilda Sovet Ittifoqining Ukraina Sovet Sotsialistik Respublikasi tarkibiga kirganda shahar maqomini oldi. 1980-yillarda u yerda Evropadagi eng yirik atom elektr stantsiyasi boʻlgan Zaporijjiya atom elektr stantsiyasi qurilgan (bino qurilishi 1980-yilda boshlangan va uning birinchi bloki 1985-yil oxirida ishga tushirilgan). 1991-yilda shahar mustaqil Ukraina tarkibiga kirdi.
Shaharning ikkita elektr stantsiyasi XXI asrga qadar uning aholisini ish bilan taʼminlovchisi.
Rossiya-Ukraina urushi
[tahrir | manbasini tahrirlash]2022-yil 28-fevralda Rossiya shahar va atom elektr stansiyasini egallab olganini daʼvo qildi. Enerhodar meri Dmytro Orlov bu daʼvoni rad etdi[3].
Tinch aholi Rossiya qoʻshinlarining olgʻa siljishiga toʻsqinlik qilish maqsadida atom elektr stansiyasiga boradigan yoʻlda qum qoplari va transport vositalaridan iborat katta barrikada qurdilar[4]. Ukraina janubi-sharqidagi harbiy maʼmuriyati 7-mart kuni Enerhodar rus kuchlari tomonidan bosib olinganini tasdiqladi[5].
Foyda keltiradigan joylar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Enerhodar Dnepro elektr tarmogʻi kesishmasi
- Zaporijjia atom elektr stantsiyasi
- Zaporijjiya issiqlik elektr stantsiyasi (Zaporijjiya DRES)
Galereya
[tahrir | manbasini tahrirlash]-
Gʻalaba bogʻi
-
hokimiyati
-
Suchasnyk madaniyat saroyi
-
Ikkinchi jahon urushi yodgorligi
-
Enerhodar mehmonxonasi
-
Tennis korti
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ „Ukraine after 11th night of war: Mayor killed, towns taken, Moscow promises civilian corridors to Russia“ (en-US). Baltic News Network - News from Latvia, Lithuania, Estonia (2022-yil 7-mart). Qaraldi: 2022-yil 8-may.
- ↑ Santora, Marc; Kramer, Andrew E.. „In Ukraine, a nuclear plant held hostage“. New York Times (2022-yil 23-avgust). Qaraldi: 2022-yil 28-avgust.
- ↑ „Енергодар і Запорізька АЕС під контролем ЗСУ: мер міста просить не вірити фейкам“ (uk). ФАКТИ ICTV (2022-yil 28-fevral). 2022-yil 28-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 1-mart.
- ↑ Tiefenthäler, Ainara. „Videos show large barricade, set up by civilians, blocking entrance to nuclear power plant“. The New York Times (2022-yil 2-mart).
- ↑ „Ukraine after 11th night of war: Mayor killed, towns taken, Moscow promises civilian corridors to Russia“. Baltic News Network (2022-yil 7-mart). Qaraldi: 2022-yil 7-mart.
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]| Vikiomborda „Enerhodar“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. |
- Rasmiy munitsipalitet sayti (Wayback Machine saytida 2020-10-01 sanasida arxivlangan) Archived
- Enerhodar portali
- Enerhodar, Ukraina - statistika