Kontent qismiga oʻtish

Bogʻimozorsoy

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
(Bog‘imozorsoydan yoʻnaltirildi)

Bogʻimozorsoy — Jizzax viloyati Baxmal tumanidagi soy (Shu yerlik aholi tilida pastki oqimi ko‘pincha Sangnoq(Sangʻoq) deb ataladi. Sangnoq so‘zi "sang" - "tosh" so‘zidan va "noq"("g‘oq") - o‘rin-joy holatini ifodalovchi "loq" qo‘shimchasining moslashishidan kelib chiqqan. Bunga sabab soy paski oqimi asosan toshlar bilan qoplangan, "toshloq" jerdan iborat. Sangzor daryosining chap irmogʻi. Qoratepa tovi (Turkistontov tizmasi)ning shim. yon bagʻridan boshlanadi. Uzunligi 21 km, suv toʻplash maydoni 44,6 km3, oʻrtacha koʻp yillik suv sarfi 0,52 m³/soniya. Bog‘imozorsoy asosan buloqsuvlaridan, bahorda qor va yomgʻir suvlaridan toʻyinadi. Bahorda soy oʻzanidan baʼzan sel kelib, Sangzorga borib quyiladi. Toʻlinsuv davri martning oʻrtalaridan iyulning o‘rtalarigacha davom etadi. Bog‘imozorsoyda aprel, may oylarida oʻrtacha oylik suv sarfi 2,5 m³/soniya, baʼzan 3,0 m³/soniya ga yetadi. Bog‘imozorsoy koʻpincha kuz va qishda qurib qoladi. Bog‘imozorsoy havzasining togʻli qismida oʻtloq va archazorlar bor. Mazkur soy havzasida, tov etaklarida hayot kechiruvchi aholi tomonidan soy suvi uy-joylarga, olma boqlariga burilib, sug‘orishda foydalaniladi. Havza hududida Moʻgʻol va Uyas qishloqlari bor. Qishloq nomiga soy nomi ham qo'shilib Bog‘imozor Uyas deb atashadi.

Adabiyotlar

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil