Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Andrey Saxarov: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi.
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi
| oʻtkazayotgan_taʼsiri =  
| oʻtkazayotgan_taʼsiri =  
| koʻrsatgan_taʼsiri    = <small> birinchi vodorod bombasi yaratuvchilaridan, huquq himoyachi, Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti sohibi</small>
| koʻrsatgan_taʼsiri    = <small> birinchi vodorod bombasi yaratuvchilaridan, huquq himoyachi, Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti sohibi</small>
| mukofotlari          = {{Nobel mukofoti}} [[Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti]]&nbsp;(1975) <br> <center>'''Sovet (1980-yil barchasidan mahrum qilingan):''' <br> {{Sotsialistik Mehnat Qahramoni}} {{Sotsialistik Mehnat Qahramoni}} {{Sotsialistik Mehnat Qahramoni}} {{Lenin ordeni}} {{Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan ta’sis etilgan medal}} {{1941-1945 yillardagi Ulug‘ Vatan Urushida qozonilgan G‘alabaning 30 yilligi medali}} {{1941-45 yil. Ulug' Vatan urushining 40-yillik g'alabasi}} {{„1941-1945 yillar Ulug‘ Vatan Urushida jasorat bilan qilgan xizmatlari uchun“ medali}} {{Mehnat fahriysi}} {{Boʻz yerlarni oʻzlashtirgani uchun medali}} <br> {{Lenin mukofoti}} {{Stalin mukofoti}} <br> '''Xorijiy:''' <br> [[File:LTU Order of the Cross of Vytis - blank BAR.svg|40px|Vitis xochi ordeni Katta xochi kavaleri]]
| mukofotlari          = {{Nobel mukofoti}} [[Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti]]&nbsp;(1975) <br> <center>'''Sovet (1980-yil barchasidan mahrum qilingan):''' <br> {{Sotsialistik Mehnat Qahramoni}} {{Sotsialistik Mehnat Qahramoni}} {{Sotsialistik Mehnat Qahramoni}} {{Lenin ordeni}} {{Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan taʼsis etilgan medal}} {{1941-1945 yillardagi Ulugʻ Vatan Urushida qozonilgan Gʻalabaning 30 yilligi medali}} {{1941-45 yil. Ulugʻ Vatan urushining 40-yillik gʻalabasi}} {{„1941-1945 yillar Ulugʻ Vatan Urushida jasorat bilan qilgan xizmatlari uchun“ medali}} {{Mehnat fahriysi}} {{Boʻz yerlarni oʻzlashtirgani uchun medali}} <br> {{Lenin mukofoti}} {{Stalin mukofoti}} <br> '''Xorijiy:''' <br> [[File:LTU Order of the Cross of Vytis - blank BAR.svg|40px|Vitis xochi ordeni Katta xochi kavaleri]]
| turmush_oʻrtogʻi      = Klavdiya Vixireva (1943–1969) <br> [[Yelena Bonner]] (1972–1989)
| turmush_oʻrtogʻi      = Klavdiya Vixireva (1943–1969) <br> [[Yelena Bonner]] (1972–1989)
| dini                  =  
| dini                  =  

2026-yil 19-noyabr, 20:24 dagi (joriy) koʻrinishi

Andrey Dmitriyevich Saxarov
RIAN archive 25981 Academician Sakharov
Andrey Saxarov, 1989-yil
Tavalludi 21-may 1921-yil
Moskva, RSFSR
Vafoti 14-dekabr 1989-yil(1989-12-14)
(68 yoshda)
Moskva, SSSR
Fuqaroligi SSSR bayrogʻi SSSR
Sohasi fizik, huquq himoyachisi, yadro fizigi, siyosatchi
Ish joylari SSSR Fanlar akademiyasi P.N. Lebedev nomidagi Fizika instituti (1947—1950, 1969—1980)
Taʼlimi Moskva davlat universiteti Fizika fakulteti
Akademik rahbarlari Igor Tamm
Mashhur shogirdlari Vladimir Lebedev
Mashhur ishlari RDS-37
Sovet yadro dasturi
Sar bomba
Portlash bilan pompalanadigan oqim siqish generatori
Elektromagnit puls
Tokamak
Muon-katalizlanadigan sintez
Saxarov shartlari
Induksiyalangan gravitatsiya
Proton parchalanishi
Dissident
Inson huquqlari himoyachisi
Saxarov mukofoti
Taʼsir koʻrsatgan birinchi vodorod bombasi yaratuvchilaridan, huquq himoyachi, Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti sohibi
Mukofotlari
Nobel mukofoti laureati
Nobel mukofoti laureati
Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti (1975)
Sovet (1980-yil barchasidan mahrum qilingan):
Hero of Socialist Labor medal Hero of Socialist Labor medal Hero of Socialist Labor medal SU Order of Lenin ribbon Andoza:Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan taʼsis etilgan medal Andoza:1941-1945 yillardagi Ulugʻ Vatan Urushida qozonilgan Gʻalabaning 30 yilligi medali Andoza:1941-45 yil. Ulugʻ Vatan urushining 40-yillik gʻalabasi Andoza:„1941-1945 yillar Ulugʻ Vatan Urushida jasorat bilan qilgan xizmatlari uchun“ medali SU Medal Veteran of Labour ribbon SU Medal For the Development of Virgin Lands ribbon
Lenin mukofoti Medal Stalin Prize
Xorijiy:
Vitis xochi ordeni Katta xochi kavaleri
Turmush oʻrtogʻi Klavdiya Vixireva (1943–1969)
Yelena Bonner (1972–1989)
Veb-sayt Saxarov virtual muzeyi

Andrey Dmitriyevich Saxarov (21-may 1921-yil 14-dekabr Moskva 1989-yil) – rus nazariyotchi fizigi, jamoat arbobi, SSSRda vodorod bombasini yaratganlardan biri (1953), akademik (1953), 3 marta Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1953, 1956, 1962). Moskva universitetini tugatgan (1942). SSSR Fanlar akademiyasining P. N. Lebedev nomidagi Fizika institutida ishlagan (1945-yildan). Ilmiy ishlari magnit gidrodinamikasi, plazma fizikasi, boshqariladigan termoyadro sintezi, elementar zarralar, astrofizika, gravitatsiyaga oid. Boshqariladigan termoyadro reaksiyasini yuzaga keltirish uchun magnit maydonida qizigan plazmani qoʻllash gʻoyasini taklif etgan (I.Y. Tamm bilan hamkorlikda). 50-yillarning oxirida yadro qurollarini sinashni toʻxtatish kerakligi toʻgʻrisida faol ishtirok etgan. 60-yillarning oxiri – 70-yillarning boshida huquqni himoya qilish harakatining yetakchilaridan biri. Saxarov „Taraqqiyot, tinch-totuv yashash va intellektual erkinlik toʻgʻrisida mulohazalar“ (1968) asarida bir-biriga qaramaqarshi turgan sotsialistik va kapitalistik sistemada yadro urushi, ochlik, ekologik va demografik halokat, jamiyat maʼnaviyatining inqirozi, irqchilik, millatchilik, diktatorlik rejimi kabi insoniyatga solayotgan tahdidlar ustida fikr yuritdi. Jamiyatni demokratlashtirish va qurolsizlantirish, ikki sistemani yaqinlashtirishga olib boradigan intellektual erkinlik, sotsial va ilmiy texnika taraqqiyotini barqaror etish masalalari koʻtarildi. Mana shu asar Gʻarbda eʼlon qilinganidan soʻng Saxarov hamma maxfiy ishlardan chetlashtirildi. Afgʻonistonga sovet qoʻshini kiritilishiga ochiqdan-ochiq norozilik izhor qilgani uchun 1980-yil yanvarda barcha mukofotlaridan mahrum etildi va Gorkiy shahriga surgun qilindi. U yerda ham Saxarov huquqni himoya qilish faoliyatini davom ettirdi. Surgundan 1986-yilda qaytgan. Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti laureati (1975)[1].

  1. ↑ OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil