Afgʻoniston ishtirokidagi urushlar roʻyxati

Bu Afgʻoniston ishtirokidagi urushlar roʻyxati.

Mojaro	Afgʻoniston va ittifoqchilari	Raqiblar	Natijalar	Tafsilotlar
Hotakiylar sulolasi (1709–1738)
Nodirshohning yurishlari (1720-lar–1747)	Hotakiylar amirligi Usmonli imperiyasi Safaviylar davlati Qrim xonligi^[1] Gʻoziyqumux xonligi Boburiylar davlati Buxoro xonligi Xiva xonligi Qoʻqon xonligi	Fors imperiyalari: Safaviylar Eroni (1736-gacha) Afshoriylar davlati^[2] (1736-dan keyin)	Fors gʻalabasi	Fors imperiyasi antik davrdan keyingi eng katta kengayishiga erishdi va keyinchalik parchalandi. Markaziy Yevrosiyoda vaqtinchalik Fors hukmronligi oʻrnatildi. Afshoriylar imperiyasining yakuniy inqirozi.
Gulnobod jangi (1722)	Hotakiylar sulolasi	Safaviylar davlati	Hotakiylar gʻalabasi
Isfahon qamali (1722)	Hotakiylar sulolasi	Safaviylar Eroni	Hotakiylar gʻalabasi
Usmonli-Hotak urushi (1726–1727)	Hotak imperiyasi	Usmonli imperiyasi	Hamadon shartnomasi	Hotakiylar sulolasi va Usmonlilar oʻrtasida sulh tuzildi.
Damgʻon jangi (1729)	Hotakiylar sulolasi	Safaviylar Eroni	Safaviylar gʻalabasi	Hotakiylar Forsdagi hududlarini boy berdilar va ularning Forsdagi hukmronligi yakunlandi.
Xovar dovoni jangi (1729)	Hotakiylar sulolasi	Safaviylar Eroni	Safaviylar gʻalabasi	Ashrafxonning pistirmasi muvaffaqiyatsizlikka uchradi.
Murchaxort jangi (1729)	Hotakiylar sulolasi Qoʻllab-quvvatladi: Usmonli imperiyasi	Safaviylar Eroni	Safaviylar gʻalabasi	Isfahonning ozod qilinishi.
Zargʻon jangi (1730)	Hotakiylar sulolasi	Safaviylar Eroni	Safaviylar gʻalabasi
Hirot yurishi (1731–1732)	Hirot Sadozay sultonligi Hotakiylar sulolasi	Safaviylar Eroni	Safaviylar gʻalabasi	Hirot Sadozay sultonligining qulashi. Hirot yana Fors hukmronligi ostiga oʻtdi.
Qandahor qamali (1737-1738)	Hotakiylar sulolasi	Afshoriylar Forsi	Afshoriylar gʻalabasi	Hotakiylar sulolasining qulashi. Qandahor Fors tarkibiga qoʻshildi, shahar Nodirshoh tomonidan qisman vayron qilindi.
Durroniy imperiyasi (1747–1823)
Ahmadshoh Durroniyning Hindiston yurishi (1748—1769)	Afgʻon imperiyasi	Boburiylar davlati Maratha imperiyasi Sikh konfederatsiyasi	Durroniylar gʻalabasi
Afgʻon-Sikh urushlari (1748–1837)	Afgʻoniston amirligi	Sikh imperiyasi	Aniq natijasiz	Sikhlar Multan, Kashmir va Peshovarni egallashdi.
Panipatdagi uchinchi jang (1761)	Durroniylar davlati	Maratha imperiyasi	Durroniylar gʻalabasi	Boburiy imperatori surgun qilindi.
Afgʻoniston amirligi (1823–1926)
Birinchi ingliz-afgʻon urushi (1838–1842)	Kobul amirligi (Barakzaylar)	Buyuk Britaniya Durroniylar	Afgʻon gʻalabasi	Britaniya qoʻshinlari chekindi, Doʻstmuhammadxon taxtga qaytdi.
Ikkinchi ingliz-afgʻon urushi (1878–1880)	Afgʻoniston imperiyasi	Buyuk Britaniya	Gandomak shartnomasi	Afgʻoniston tashqi siyosati Britaniya nazoratiga oʻtdi. Abdurahmonxon amir etib tayinlandi.
Panjdeh voqeasi (1885)	Afgʻoniston imperiyasi	Russian Empire	Rossiya gʻalabasi	Rossiya Panjdeh (Gushgi) hududini oʻzida saqlab qoldi.
Uchinchi ingliz-afgʻon urushi (1919)	Afgʻoniston imperiyasi	Buyuk Britaniya	Nomaʼlum/Inconclusive	Ravalpindi shartnomasi: Afgʻoniston toʻliq mustaqillikka erishdi.

Shuningdek qarang

Manbalar

↑ Axworthy, Michael (2009). The Sword of Persia: Nader Shah, from tribal warrior to conquering tyrant. I. B. Tauris
↑ "FLAGS i. Of Persia". Encyclopedia Iranica. http://www.iranicaonline.org/articles/flags-i.

[1] Axworthy, Michael (2009). The Sword of Persia: Nader Shah, from tribal warrior to conquering tyrant. I. B. Tauris

[2] "FLAGS i. Of Persia". Encyclopedia Iranica. http://www.iranicaonline.org/articles/flags-i.

[1]

[2]