Kontent qismiga oʻtish

Afgʻon ayollari tarmogʻi

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Afgʻon ayollar tarmogʻi
Qisqartma AWN
Turi nodavlat tashkilot
Maqsadi Afgʻonistonda ayollar va erkaklarni kamsitishdan xoli boʻlgan jamiyat yaratish, davlat ishlarida va mamlakatdagi tinchlik jarayonida ayollarning ishtirokini kuchaytirish
Vebsayti awn-af.org
Map

Afgʻon ayollar tarmogʻi (inglizcha: Afghan Women's Network, qisqartmasi AWN) — Osiyodagi nodavlat tashkilot. Tashkilot 1995-yilda Pekin shahrida boʻlib oʻtgan Ayollar ahvoli boʻyicha jahon konferensiyasidan soʻng Afgʻonistondagi ayollar tomonidan tashkil etilgan boʻlib[1], ayollarning huquq va imkoniyatlarini kengaytirish hamda ularning afgʻon jamiyatida teng va toʻliq ishtirokini taʼminlash ustida ish olib boradi.

Faoliyati

Afgʻon ayollari tarmogʻi 1995-yilda Xitoyning Pekin shahrida boʻlib oʻtgan BMTning Ayollar ahvoli boʻyicha toʻrtinchi butunjahon konferensiyasida ishtirok etgan ayollar qarori bilan tashkil etilgan[2][3][4]. Tashkilot Afgʻonistonda ayollar va erkaklarni kamsitishdan xoli boʻlgan jamiyat yaratish[5], davlat ishlarida va mamlakatdagi tinchlik jarayonida ayollarning ishtirokini kuchaytirish uchun kurashadi[6][7]. Asosiy loyihalari „Ayollar, tinchlik va xavfsizlik“, „Ayollarning siyosiy ishtiroki va yetakchiligi“, „Ayollarni ijtimoiy-huquqiy himoya qilish“[8]. Tashkilot Afgʻoniston va Pokistondagi ayollar huquqlarini himoya qilishga qaratilgan boshqa nodavlat tashkilotlarni qoʻllab-quvvatlovchi fond sifatida ham faoliyat olib boradi. Tashkilot Fransiya elchixonasi, ActionAid[9], Birlashgan Millatlar Tashkilotining Qochqinlar boʻyicha Oliy komissarligi va Roland Berger fondi kabi donor agentliklardan mablagʻ oladi. Tashkilot Kobul, Hirot, Balx, Qandahor, Bomiyon, Paktiya, Nangarhor va Qunduzda ishlaydi. Tashkilot aʼzoligida 125 ta ayollar tashkiloti va 3500 dan ortiq ayollar mavjud[10]. Ijroiya kengashining birinchi tarkibiga Manija Vafeq kirgan[11][12], hozirgi ijrochi direktori Hasina Safi[13][14]. 2013-yilda tashkilot „ArtWORKS Projects for Human Rights“ tashkiloti vakili Leslie Thomas tomonidan tashkil etilgan „Ayollar tinchlik va urush oʻrtasida: Afgʻoniston“ (inglizcha: „Women Between Peace and War: Afghanistan“) koʻrgazmasini tashkil etishda ishtirok etgan[15][16]. 2014-yil mart oyida tashkilot Heinrich Böll fondi koʻmagida „Afgʻon ayollarining 2024-yilgi nigohi“ (inglizcha: „Afghan Women Vision 2024“) gazetasiga asos solgan[17]. 2014-yilda gazeta har yili afgʻon ayollari orasida 150 ta nomus qotilligi sodir boʻlayotganini maʼlum qilgan[18]. Amerika qoʻshinlari Afgʻonistondan asta-sekin olib chiqib ketilgandan soʻng, tashkilot oʻz eʼtiborini Amerika qoʻshinlari mavjud boʻlgan davrda qabul qilingan ayollar huquqlari imtiyozlarini saqlab qolishga qarata boshladi[19]. 2015-yil fevral oyida tashkilot prezident Ashraf Gʻanidan adolatli gender vakolatni taʼminlash uchun hukumatda ayollar uchun 4 ta vazirlik lavozimini ajratishni soʻrab, namoyish oʻtkazishgan[20]. 2016-yilda Tolibon taʼsirining yana kuchayishidan keyin tashkilot Afgʻonistonda ayollarni ommaviy qatl qilish qayta tiklanishi yuzasidan oʻz xavotir bildiradi[21].

Manbalar

  1. ↑ „Web site of The Afghan Women's Network“. Afghanwomennetwork.af. 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  2. ↑ „Insight on Conflict“ (inglizcha). Insight on Conflict. 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  3. ↑ Henry F. Carey, Oliver P. Richmond. Mitigating Conflict: The Role of NGOs. Routledge, 02.08.2004. ISBN 978-1-135-75819-6. 
  4. ↑ Ann Russo. Feminist Accountability: Disrupting Violence and Transforming Power. NYU Press, 04.12.2008. ISBN 978-1-4798-3232-3. 
  5. ↑ Suad Joseph, Afsāna Naǧmābādī. Encyclopedia of Women and Islamic Cultures: Family, Law and Politics. BRILL, 2003. ISBN 978-90-04-12818-7. 
  6. ↑ Elena V. Shabliy, Kimarie Engerman, Dmitry Kurochkin. Gender Equity: Global Policies and Perspectives on Advancing Social Justice. Rowman & Littlefield, 25.08.2022. ISBN 978-1-6669-1448-1. 
  7. ↑ Lois Ann Lorentzen, Jennifer E. Turpin. The Women and War Reader. NYU Press, 1998. ISBN 978-0-8147-5144-2. 
  8. ↑ „Afghan Women's Network.“ (inglizcha). www.awn-af.net. 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  9. ↑ Great Britain Parliament House of Commons. Parliamentary Debates (Hansard).: House of Commons official report. H.M. Stationery Office, 2010. 
  10. ↑ „AWN History“ (inglizcha). www.awn-af.net. 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  11. ↑ „Kardan University“. www.kardan.edu.af. 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  12. ↑ Laura Bush. We Are Afghan Women: Voices of Hope. Simon and Schuster, 07.03.2017. ISBN 978-1-5011-2051-0. 
  13. ↑ Simone Filippini.. „Time To Fund Women's Role in the Cause of Peace“. The Guardian (2015-yil 9-mart). Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  14. ↑ „Afghan women see security situation deteriorate rapidly | ReliefWeb Mobile“. m.reliefweb.int. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.[sayt ishlamaydi]
  15. ↑ James Kochien. „Photos/Interview: Arresting Images Capture Afghan Women 'Between Peace and War'“. Asiasociety.org (2013-yil 30-sentyabr). 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  16. ↑ „Photos/Interview: Arresting Images Capture Afghan Women 'Between Peace and War' | Asia Society“ (inglizcha). asiasociety.org. 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  17. ↑ „Afghan Women Vision 2024“. Boell.de (2014-yil 10-mart). 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  18. ↑ Rod Nordland. „In Spite of the Law, Afghan ‘Honor Killings’ of Women Continue“. Nytimes.com (2014-yil 3-may). 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  19. ↑ Anne Steele. „Afghanistan: Women's rights make big gains“. Csmonitor.com (2015-yil 6-yanvar). 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  20. ↑ Sune Engel Rasmussen. „Afghan women protest at absence of female ministers in new cabinet“. Theguardian.com (2015-yil 3-fevral). Qaraldi: 2026-yil 23-mart.
  21. ↑ Mari Shibata. „The Taliban Is Publicly Executing Women Again“. Vice.com (2016-yil 16-may). 2026-yil 23-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 23-mart.